@arianmagazineچقدر میتوان به بازگشایی تنگه هرمز اعتماد کرد؟بازارها پیشاپیش روی دیپلماسی شرط بستها…
انتشار: 2026/08/05 06:24 UTCدریافت: 2026/08/11 09:10 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/11 09:10 UTC
@arianmagazineچقدر میتوان به بازگشایی تنگه هرمز اعتماد کرد؟بازارها پیشاپیش روی دیپلماسی شرط بستهاند، اما آیا ریسکهای ژئوپلیتیکی واقعاً کاهش یافته است؟حبیب آرین: انتشار اخبار مربوط به پیشرفت مذاکرات برای بازگشایی تنگه هرمز، طی روزهای اخیر به مهمترین محرک بازارهای جهانی تبدیل شده است. افت بیش از ۱۰ درصدی قیمت نفت برنت، تغییر انتظارات نسبت به سیاست پولی فدرال رزرو، رکوردشکنی بازارهای سهام و نوسانات بازار فلزات گرانبها، همگی نشان میدهد معاملهگران احتمال موفقیت مذاکرات را در قیمت داراییها لحاظ کردهاند.اما سؤال اساسی اینجاست؛ آیا این خوشبینی بر پایه واقعیتهای میدانی شکل گرفته یا بازارها بار دیگر یک سناریوی سیاسی را پیشخور کردهاند؟🤝 مذاکرات از شعار عبور کرده، اما هنوز به مقصد نرسیده استواقعیت این است که گفتوگوها نسبت به هفتههای گذشته وارد مرحلهای عملیاتیتر شدهاند. مذاکرات اکنون بر دستیابی به یک توافق میانمدت برای مدیریت و بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است و عمان و قطر نقش اصلی میانجیگری را برعهده دارند.آنچه این دور از مذاکرات را از دورههای قبل متمایز میکند، ورود به جزئیات اجرایی است. بر اساس طرح مطرحشده، کشتیهای ورودی به خلیج فارس از آبهای تحت کنترل ایران و کشتیهای خروجی از مسیرهای تحت کنترل عمان عبور خواهند کرد؛ مدلی که میتواند ضمن حفظ ملاحظات امنیتی دو کشور، جریان تجارت دریایی را نیز احیا کند.از سوی دیگر، توافق اولیه درباره تقسیم مساوی «هزینه خدمات» میان ایران و عمان و همچنین احتمال واگذاری عملیات پاکسازی مینهای دریایی به کشورهای اروپایی، نشان میدهد مذاکرات از سطح کلیات عبور کرده و وارد فاز فنی شده است.⚠️ چرا هنوز نمیتوان با اطمینان از موفقیت مذاکرات سخن گفت؟با وجود این پیشرفتها، چند متغیر مهم همچنان احتمال شکست یا تعویق توافق را بالا نگه داشته است.مهمترین عامل، ماهیت مذاکرات است. دولت آمریکا از پیشرفت گفتوگوها سخن میگوید، اما همزمان دونالد ترامپ تأکید کرده این روند «آخرین فرصت دیپلماسی» پیش از اقدام نظامی است. به بیان دیگر، مذاکرات همچنان زیر سایه تهدید نظامی دنبال میشود و نه در فضایی مبتنی بر اعتماد متقابل.عامل دوم، اختلاف روایت تهران و واشنگتن است. در حالی که مقامات آمریکایی از مذاکرات با ایران سخن میگویند، تهران همچنان انجام هرگونه مذاکره مستقیم با آمریکا را رد کرده و تأکید دارد گفتوگوها صرفاً از طریق عمان دنبال میشود. این اختلاف روایت، نشان میدهد هنوز چارچوب سیاسی مشترکی برای توافق شکل نگرفته است.⛴️ حتی توافق هم به معنای بازگشایی فوری هرمز نیستحتی اگر توافق سیاسی حاصل شود، بازگشایی تنگه هرمز به سرعت اتفاق نخواهد افتاد.وجود مینهای دریایی، ضرورت پاکسازی مسیرهای کشتیرانی، هماهنگی میان نیروهای نظامی منطقه، بازگشت شرکتهای بیمه و کشتیرانی و ایجاد اطمینان نسبت به امنیت عبور کشتیها، فرآیندی زمانبر است.به عبارت دیگر، بازگشایی هرمز یک پروژه عملیاتی است، نه صرفاً یک توافق روی کاغذ.🌍 ریسکهای ژئوپلیتیکی هنوز از بین نرفتهاندعلاوه بر مذاکرات، مجموعهای از متغیرهای سیاسی و امنیتی همچنان سایه خود را بر منطقه حفظ کردهاند.اختلاف دیدگاه میان جریانهای سیاسی داخل ایران درباره نحوه تعامل با غرب، نقشآفرینی چین و روسیه در معادلات منطقه، ادامه حملات حوثیها در دریای سرخ، تهدیدات سایبری و همچنین تغییر ماهیت جنگهای منطقهای با گسترش استفاده از پهپادها، همگی عواملی هستند که میتوانند هر توافقی را با چالش مواجه کنند.در واقع، کاهش تنش در هرمز الزاماً به معنای پایان ریسکهای ژئوپلیتیکی خاورمیانه نیست.📉 بازارها چگونه به اخبار مذاکرات واکنش نشان دادند؟بازارهای جهانی تاکنون روایت خوشبینانه را پذیرفتهاند.نفت بیشترین واکنش را نشان داد. قیمت نفت برنت به زیر ۷۹ دلار در هر بشکه سقوط کرد و بیش از ۱۰ درصد افت هفتگی را ثبت کرد. دلیل اصلی این کاهش، افزایش امیدواری نسبت به کاهش ریسک اختلال در عرضه نفت و بازگشت صادرات منطقه به شرایط عادی بود.در بازار طلا و نقره نیز کاهش قیمت نفت باعث افت انتظارات تورمی و کاهش احتمال افزایش نرخ بهره فدرال رزرو شد. همین موضوع از قیمت فلزات گرانبها حمایت کرد و طلا را به بالای ۴۱۰۰ دلار و نقره را به بیش از ۶۰ دلار در هر اونس رساند. در عین حال، ادامه ورود سرمایه به صندوقهای سرمایهگذاری مبتنی بر طلا، بهویژه در چین، نشان میدهد سرمایهگذاران هنوز ریسکهای ژئوپلیتیکی را کاملاً کنار نگذاشتهاند.در بازار سهام آمریکا نیز اگرچه شاخصها به رکوردهای جدیدی رسیدهاند، اما اخبار مربوط به ایران و تنگه هرمز همچنان یکی از مهمترین عوامل نوسان بازار محسوب میشود.📊 بازارها بیش از واقعیت، «احتمال توافق» را قیمتگذاری کردهاندرفتار بازارها نشان میدهد



