... ادامه پست قبل✅ 3 – برخی نام ها با توجه به وجود یک شاخصه از قبیل نوع گیاه، درخت یا باغ و یا شکل…
انتشار: 2026/07/09 05:38 UTC
... ادامه پست قبل✅ 3 – برخی نام ها با توجه به وجود یک شاخصه از قبیل نوع گیاه، درخت یا باغ و یا شکل خاصی از سنگها انتخاب شده اند. و اکنون ممکن است این شاخصه ها از بین رفته و یا وجود داشته باشند. مانند دره برُمه زار، دره هُرمُلیی، دره چنار، دره سماق، دره سیو، دره مرو، درَه تویته، دره سَین بِلَنَه، دره سَین نیمه نو و ... . 🔹دره برُمه زاردره برُمه زار بین دره پُشتینَه و دره کَرَپی قرار دارد که انتهای آن در بافت روستا می باشد. (بُرمه: علوفه به هم بافته است). در گذشته کشت غالب در باپیر غلات بوده و کشت بهاره (باهارَه کاری) متداول نبوده بنابراین پس از برداشت غلات آب کشاورزی صرفاً برای آبیاری بیشه زارها و باغات که در باپیر بسیار محدود بودند و مزارع یونجه استفاده می شده با توجه به اینکه محله زراعی پُشتینه پُر آب بوده به احتمال زمینهای زیادی در دو سوی دره پایین دست پُشتینَه زیر کشت یونجه بوده اند. و به دلیل اینکه بُرمه های حاصل از برداشت یونجه را برای خشک شدن در آفتاب پهن می کردند این محل و دره آنرا بُرمَه زار یا بُرمه زاریا نامیده اند. همچنین ممکن است برخی نامها برگرفته از یک ویژگی خاص باشد مانند دره قُیله، (گودی زیاد )، چشمَه سِرکو (سِر کننده اعضای بدن)، چشمه سرده و ... .✅ 4 - در انتخاب برخی از نامها از صنعت تشبیه استفاده شده مانند چشمه قطاریا (چند چشمه که مانند واگن های قطار در یک ردیف هستند)، سردوش (سرشانه، کتف، کول. که در مزرعه کُهنو محل سردوش بالاتر از تمام مزارع اطراف می باشد)، دوش آوو دُزَه (آب پاش یا آبشاری که در نزدیکی دره آوو دُزَه قرار دارد)، دره اشکَمّار (دره شبیه شکم مار)، و ... .✅ 5 - برخی از نامها ترکیبی از دو زبان و یا دوگویش هستند. مانند چشمَه قِزی، و ... .🔹چشمَه قِزینام یک مزرعه و قسمتی از دره اصلی جنوب شرقی باپیر بالاتر از دره چولی « چشمَه قِزی» است. « قز» در زبان ترکی بمعنی دختر، و «ی» آن نسبت است. و معنی کامل آن دخترِ چشمه است مانند عم قِزی (دخترِ عمو)، خان قِزی (دخترِ خان) خانم قِز (دختر خانم) و ... .130 سال زمامداری حکومت قاجاریه سبب استفاده از برخی واژه ها و نامهای ترکی و یا ترکیب آنها با واژه سایر گویش ها در ایران شده است. ✅ 6 – نام برخی از مکان ها برگرفته از نام افراد است مانند کوه سلیم ≠ سِلیین، آتِه وِیی (اتابک)، میرومِیی(میروم بیک)، ملک میزا، دره صفره، دره نورمراد، چم حاجی و... .🔹کوه سلیم ≠ سِلییندو قله در بالا دست مخزن آب شرب روستای قلعه نوروز سِلیین کوچیکه و سِلیین بزرگه نامیده می شوند. در گذشته بچه ها از صمغ ریشه یکی از گیاهان آن (به احتمال گیاه چَغچَغونَه) به عنوان سَقز که معروف به «سَقز سِلیین» بود استفاده می کردند.در لغتنامه ها معنی مرتبطی برای نام سِلیین یافت نمی شود و نام نزدیک به آن سَلین salin به معنی سیل آسا و خروشان در منطقه قره باغ آذربایجان است که رودخانه ای هم به این نام وجود دارد.در نقشه های قدیمی نام این کوه « سلیم » نوشته شده و به مرور زمان نحوه بیان (تلفظ) آن تغییر کرده و امروزه ما به آن سِلیین می گویبم که هیچ ریشه (وجه تسمیه ای) برای آن یافت نمی شود.✅ 7 - ریشه یابی برخی نامها به بررسی بیشتری نیاز دارد و یا ممکن است به مرور زمان تلفط آنها تغییر کرده باشد (همانند کوه تاشینا و کوه سلیم که توضیح داده شد) نامهای مانند کَرَپی، دِزِلَه، گییلا، بختاجی، چَمَزبیی، دره پهنه پیازار، دره بید نَوَری، دره ریواسیلَه، و ... در این دسته قرار دارند.✳️ نتیجهتمامی نامهای قدیمی که ما امروزه برای نامیدن پدیده های مکانی پیرامون روستای باباپیر استفاده می کنیم توسط پیشینیان با توجه به شرایط و ویژگیهای محیطی، و در انطباق کامل با زبان و فرهنگ حاکم بر منطقه انتخاب شده اند. ریشه (وجه تسمیه) هریک از آنها مشخص بوده و نشان دهنده دقت نظر خاص آنها در انتخاب هر نام است. با این وجود اگر برخی از نامها برای ما نامأنوس هستند و یا برای آنها ریشه و معنای مشخصی پیدا نمی کنیم باید اقرار کرد ریشه یابی آنها نیاز به بررسی و تحقیق بیشتری دارد. و یا ممکن است نحوه بیان (تلفظ) آنها به مرور زمان تغییر کرده باشد.🌷مانا و سرفراز باشید🌷پیشنهاد و یا نکته نظر خود را به آی دی (ID) زیر ارسال نمایید.@hossein_Bakhtiari14پست بعد منابع برای علاقمندان ... 🔽🔽


