غیرت یعنی چه؟ مالکیت یا انسانیت؟ شاید یکی از تلخترین شکستهای فرهنگی ما این باشد که حتی دوست داشتن…
انتشار: 2026/08/24 21:45 UTCدریافت: 2026/08/24 22:10 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/24 22:10 UTC
غیرت یعنی چه؟ مالکیت یا انسانیت؟ شاید یکی از تلخترین شکستهای فرهنگی ما این باشد که حتی دوست داشتن را هم درست یاد نگرفتهایم.به ما آموختهاند اگر کسی را دوست داری، باید مراقب رفتارش باشی؛کجا میرود، با چه کسی حرف میزند، چه میپوشد، چه کسی را دوست دارد و چگونه زندگی میکند.اما این عشق نیست.این مالکیت است.هیچ انسانی صاحب انسان دیگری نیست.نه پدر صاحب دخترش است،نه برادر صاحب خواهرش،نه شوهر صاحب همسرش،و نه حتی کسی که روزی عاشق تو بوده، پس از جدایی حقی بر زندگی تو دارد.ما باید دوباره دوست داشتن را یاد بگیریم.دوست داشتن یعنی احترام به مرزهای دیگری.یعنی امنیت، نه ترس.یعنی پناه بودن، نه زندانبان بودن.یعنی کسی در کنار تو احساس آرامش کند، نه اینکه از واکنش تو بترسد.ما واژهای داریم به نام «غیرت»؛ واژهای چنان آمیخته با فرهنگ و ذهنیت ما که حتی معادل دقیق و یککلمهای برای تمام بار فرهنگی آن در زبان انگلیسی وجود ندارد.اما از خودمان بپرسیم:غیرت واقعاً چیست؟اگر غیرت داری،یاد بگیر مراقبت کنی، نه کنترل.اگر غیرت داری،برای خانوادهات امنیت و آرامش بساز، نه ترس.اگر غیرت داری،وقتی انسانی در جامعهات تحقیر میشود، بیتفاوت از کنارش عبور نکن.اگر غیرت داری،وقتی حق هموطنت پایمال میشود، فقط چون به تو مربوط نیست سکوت نکن.اگر غیرت داری،از سرزمینت، از آزادیاش، از مردمش و از آیندهی فرزندانت دفاع کن.غیرت باید مسئولیت باشد، نه مالکیت.مراقبت باشد، نه کنترل.شرافت باشد، نه خشونت.یکی از ویرانگرترین کارهای جمهوری اسلامی همین بوده است: مصادره و تحریف واژهها و مفاهیم.سالهاست به ما گفتهاند کنترل زن «غیرت» است؛محدود کردنش «حفاظت» است؛تحمیل کردن «صلاح خانواده» است؛و دخالت در خصوصیترین انتخابهای یک انسان «ناموسداری» است.وقتی یک مفهوم نسلبهنسل در خانه، مدرسه، منبر، قانون و جامعه تکرار شود، دیگر فقط یک عقیده نیست؛ وارد ناخودآگاه جمعی میشود.و این همان شستوشوی فکری است که باید از آن رها شویم.من هرگز نمیتوانم بفهمم چگونه پدری میتواند دخترش را بکشد، برادری خواهرش را، مردی همسر یا همسر سابقش را، و بعد نام این جنایت را «غیرت» بگذارد.کدام غیرت؟اگر انسانی را که قرار بود دوستش داشته باشی میکشی، چه چیزی از شرافت باقی مانده است؟قتل ناموسی شرافت نیست.عشق نیست.مردانگی نیست.قتل است.این فرهنگ خشونت ناموسی که در جامعهی ما با سنتهای مردسالارانه و قرائتهای مذهبی درهم آمیخته، باید تغییر کند.و تغییر فقط با عوض شدن حکومت اتفاق نمیافتد.باید بعضی از حکومتهایی را که درون ذهن خودمان ساختهایم هم سرنگون کنیم.آزادی از خانه شروع میشود؛از احترام به انتخاب دیگری،از پذیرفتن «نه»،از احترام به مرزهای انسانها،از کنار گذاشتن مالکیت بر زن،و از فهمیدن یک حقیقت ساده:کسی که دوستش داری، دارایی تو نیست.اگر قرار است روزی ایران آزاد شود،فقط خیابانهایش نباید آزاد شوند؛ذهنهای ما نیز باید آزاد شوند.#غیرت#قتل_ناموسی#حقوق_زنان#آزادی#فرهنگ#ایران⚡️@bardegi57



