✅واکاوی تورم در ایران✍️دکتر سعید میرزامحمدی🔹تورم ناشی از فشار تقاضا در بخش پولی:حتی اگر تقاضای بازی…

✅واکاوی تورم در ایران✍️دکتر سعید میرزامحمدی🔹تورم ناشی از فشار تقاضا در بخش پولی:حتی اگر تقاضای بازیگران اقتصاد در بخش واقعی تغییر نکند، افزایش نقدینگی میتواند منجر به تورم شود. در این خصوص کافی است نگاهی به روند رشد نقدینگی کشور داشته باشیم. نقدینگی سال ۵۷ معادل ۰/۲۵ همت و در سال ۹۶ به بیش از ۱۵۰۰ همت رسید. این نقدینگی در سال ۹۹ به رقم باورنکردنی ۳۵۰۰ همت رسید. یعنی در ۴۰ سال ۱۵۰۰ همت به نقدینگی اضافه شد، لیکن تنها در ۳ سال متعاقب ۲۰۰۰ همت افزایش یافت. و اکنون به ۱۳۰۰۰ همت رسیده. این در حالی است که میانگین رشد تولید ملی واقعی در سالهای اخیر صفر بوده است. با یک حساب سرانگشتی، مثل روز مشخصه که ابرتورم در راه و اجتناب ناپذیر است.بحث در خصوص علل افزایش انفجاری نقدینگی نیازمند مجال بیشتری است. لیکن به اختصار میتوان به تکاثر شدید پول توسط نظام بانکی، افزایش بی رویه پایه پولی توسط بانک مرکزی، و کسری بیش از حد مجاز بودجه دولت بعنوان مهمترین عوامل رشد انفجاری نقدینگی اشاره کرد.✅دوم) تورم ناشی از فشار هزینه:ابتدا لازم به یادآوری است که این نوع از تورم از نوع اول عواقب ناگوارتری دارد، چون علاوه بر تورم، به خاطر کاهش عرضه کل اقتصاد (Aggregate Supply) سبب رکود نیز میگردد. به همین لحاظ شعار سال‌های اخیر، «جهش تولید» تعیین شده است چرا که ریشهٔ اصلی رکود تورمی اقتصاد ایران در کاهش عرضه بوده است.ریشه یابی تورم ناشی از فشار هزینه نیازمند بحثی تفصیلی است. در این خصوص میتوان به دلایل متعددی برای افزایش هزینه های تولید اشاره کرد از جمله-تحریم (افزایش هزینه واردات مواد اولیه و تجهیزات تولید)-پایین بودن نرخ بهره بانکی (که سبب کاهش پس انداز در نظام بانکی به منظور هدایت به سمت سرمایه گذاری تولیدی گردیده)-عدم امنیت اقتصادی سرمایه گذاری (که منجر به فرار سرمایه به خارج از کشور و کمبود سرمایه و ایجاد بازار سیاه پول با نرخهای بهره نجومی شده)-ناکارآمدی مدیریت هزینه در واحدهای تولیدی منجر به کاهش بهره وری-قانون کار نامناسب (که هزینه های سنگینی بر کارفرمایان تولیدی تحمیل کرده)-نظام آموزشی ناکارآمد (که با تخصص های کاربردی مورد نیاز تولیدکنندگان انطباق ندارد)-هزینه های تحمیلی به واحدهای تولیدی ناشی از جنگ-استفاده از فناوری های ناکارآمد و به روز نشده ناشی از عدم تعامل با جهان خارج-فضای نامطلوب کسب و کار ناشی از قوانین و مقررات دولتی دست و پاگیر که نفس بنگاههای کوچک و متوسط (SMEs) را بریده است. در خصوص مورد اخیر کافی است نگاهی به مولفه های شاخص سهولت کسب و کار (Ease of Doing Business) بانک جهانی داشته باشیم. این مولفه ها، که تقریبا در تمامی آنها ایران حائز رتبه های پایین در سطح جهانی است، عبارتند از:- ثبت شرکت- اخذ مجوز ساخت و ساز- دستیابی به انرژی برق- ثبت اموال- اخذ منابع اعتباری بانکی- سرمایه پذیری از طریق بورس اوراق بهادار- امور مالیاتی- امور صادرات و واردات- ضمانت اجرای قراردادها- حل و فصل ورشکستگیمتاسفانه ایران در میان ۱۹۰ کشور جهان، حائز رتبه ۱۲۷ شاخص سهولت کسب و کار است. دولت تنها چشم امید به کسب و کارهای بزرگ خام فروش نظیر نفت و گاز و فولاد و مس دارد و حمایت از بنگاههای کوچک و متوسط که محور اصلی ایجاد ارزش افزوده هستند را کاملا به ورطه فراموشی سپرده است.✅سوم) تورم ناشی از سیاستهای تنظیم بازار.تورم سه چهار سال اخیر، عمدتا ناشی از ناتوانی دولت در تداوم سیاستهای ناکارآمد تنظیم دستوری قیمتها و بی اعتنایی به قدرت بازار آزاد در دهه های اخیر بوده است. بی شک تا زمانی که درآمدهای بادآورده صادرات نفتی مجال دهد، قیمتهای سوبسیدی امکانپذیر است. اما زمانی که در شرایط بحرانی نظیر حال حاضر، دولت از بودجه لازم برای واردات مواد اولیه با ارز ترجیحی برخوردار نباشد، قیمتها بطور گریزناپذیر به سطح تعادلی بازار آزاد باز میگردند.✅کلام آخر:۴ ریشه اصلی تورم بطور خلاصه عبارتند از:- تورم ناشی از فشار تقاضا در بخش واقعی- تورم ناشی از فشار تقاضا در بخش پولی- تورم ناشی از فشار هزینه- تورم ناشی از پایان سیاستهای غلط تنظیم بازاردر حال حاضر نشان قابل توجهی از حل ریشه های ایجاد تورم به شرح فوق وجود ندارد و بنظر می رسد بروز ابر تورم از رگ گردن به اقتصاد ایران نزدیکتر است.t.me/bestpick1