📌چالش استراتژیک آمریکا در تقابل ترکیه و اسرائیل بر سر سوریه✍ آلکسی پیلکو 🔹تقابل ترکیه و اسرائیل در…
انتشار: 2026/08/22 21:11 UTCدریافت: 2026/08/23 19:45 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/23 19:45 UTC
📌چالش استراتژیک آمریکا در تقابل ترکیه و اسرائیل بر سر سوریه✍ آلکسی پیلکو 🔹تقابل ترکیه و اسرائیل در سوریه، دولت ترامپ را در موقعیت دشواری قرار داده است، زیرا واشنگتن در برنامههای سیاست خارجی خود در منطقه غرب آسیا بر هر دو کشور تکیه داشته است. تلآویو متحد سنتی واشنگتن است و هیچ دولت آمریکایی تاکنون نتوانسته از کنار آن بگذرد، حتی در شرایطی که سیاستهای اسرائیل با منافع آمریکا در تضاد باشد.🔹ایالات متحده آماده بود تا روی آنکارا به عنوان بازیگر اصلی طرفدار آمریکا در غرب آسیا سرمایهگذاری کند تا توازنی در برابر تهران ایجاد کند و روسیه را به تدریج از سوریه خارج نماید (به همین دلیل نیز آمریکا آماده ازسرگیری همکاری نظامی-فنی با ترکیه بود). اما آنطور که اغلب اتفاق میافتد، همه چیز برخلاف برنامهریزیها پیش رفت: رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، و بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، به یکی از اصلیترین رقبای منطقهای تبدیل شدهاند.🔹نمونهی کلاسیک این تقابل، وضعیت در سوریه است. آنکارا از فرصت استفاده کرد و جای مسکو را به عنوان بازیگر اصلی سیاسی در سوریه گرفت (در حالی که همکاری سیاسی روسیه و ترکیه را در این کشور حفظ کرده است). اما این وضعیت به دلایل متعددی برای تلآویو کاملاً غیرقابلقبول بود.🔹پس از سقوط اسد در دسامبر ۲۰۲۴، واقعیت جدیدی برای اسرائیل شکل گرفت: در دمشق، رژیمی طرفدار ترکیه در حال شکلگیری بود و آنکارا برنامههای خود را برای بازسازی نظامی سوریه و تبدیل ارتش این کشور به یک نیروی رزمی واقعی اعلام کرد. همچنین نگرانی ویژه تلآویو، تلاشهای ترکیه برای استقرار سامانههای پدافند هوایی در سوریه است که میتواند آزادی عمل نیروی هوایی اسرائیل را محدود کند.🔹در این چارچوب، اسرائیل بدون هیچ هماهنگی با متحد آمریکایی خود، تصمیم به اقدام گرفت و حملات هوایی را علیه تأسیسات نظامی سوریه انجام داد که قرار بود نیروهای ترکیه در آنها مستقر شوند. این حملات در ۱۸ اوت ۲۰۲۶، پایگاه هوایی ابو الظهور (Abu al-Duhur) را در استان ادلب هدف قرار داد و با ۸ حمله هوایی، باند فرود آن را به شدت آسیب رساند. همچنین پایگاه هوایی تی-فور (T-4) در استان حمص و پایگاه هوایی پالمیرا (Palmyra) نیز در این حملات و حملات قبلی هدف گرفته شدند تا از استقرار نیروهای ترکیه و سامانههای پدافندی جلوگیری شود.🔹اسرائیل پیشتر نیز اعلام کرده بود که حضور نظامی دائمی ترکیه در سوریه را به عنوان یک خط قرمز تلقی میکند و اجازه نخواهد داد ترکیه زیرساختهای نظامی (پایگاههای هوایی، سامانههای پدافندی، رادارهای پیشرفته و پهپادها) در سوریه ایجاد کند. در واکنش، ترکیه حملات اسرائیل را محکوم و هرگونه حضور نظامی در پایگاههای هدفگذاریشده را تکذیب کرده است. همچنین آنکارا در اقدامی بیسابقه، درخواست صدور اطلاعیه قرمز اینترپل علیه نتانیاهو را مطرح کرده است.🔹در موضعی غیرمعمول، تام باراک، سفیر آمریکا در ترکیه و فرستاده ویژه در امور سوریه، حملات اسرائیل را تشدید غیرضروری و مخرب ثبات منطقه خوانده است. این نشاندهنده نگرانی واشنگتن از تشدید تنش و درگیری مستقیم میان دو متحد کلیدی است. آمریکا در حال تلاش برای ایجاد یک مکانیسم کاهش تنش میان طرفین است.🔹به نظر نمیرسد اقدامات اسرائیل، آنکارا را از حمایت از متحد سوری خود منصرف کند و به همین دلیل، پتانسیل تنشزا در روابط ترکیه و اسرائیل تنها افزایش خواهد یافت. خطر اصلی، محاسبه اشتباه طرفین در یک عملیات نظامی است؛ بهویژه اگر حملهای به تأسیساتی که پرسنل ترکی در آن حضور دارند، منجر به واکنش نظامی ترکیه شود که میتواند به سرعت از کنترل خارج شود. این وضعیت، مشکلات بیشتری را برای ایالات متحده در غرب آسیا ایجاد خواهد کرد؛ چرا که واشنگتن همزمان باید روابط خود را با متحد سنتی خود (اسرائیل) و متحد استراتژیک خود در ناتو (ترکیه) مدیریت کند. به نظر میرسد در کوتاهمدت، اسرائیل مصمم به حفظ وضعیت نظامی مطلوب خود در سوریه و جلوگیری از هرگونه تغییر در آن باشد.K🇷🇺@Center_for_Russian_Studies

