🔴شبهه‼️اگر همه چیز مال خداست، پس هر کاری که با بندگانش بکند نباید ظلم باشد حتی اگر آدم های خوب را ج…
انتشار: 2026/07/16 16:20 UTC
🔴شبهه‼️اگر همه چیز مال خداست، پس هر کاری که با بندگانش بکند نباید ظلم باشد حتی اگر آدم های خوب را جهنم ببرد و آدم های بد را بهشت ببرد، چون همه ملک خودش هستند. پس چرا میگویید خدا همیشه عادل و حکیم است؟🟢جواب: 👌درست است که همه موجودات ملک الله تعالی هستند و ظلم به معنای تصرف در ملک دیگری درباره باری تعالی معنا ندارد؛ زیرا هیچ موجودی خارج از ملک او تعالی نیست. اما عدالت الهی تنها به معنای عدم تجاوز به حق دیگران نیست، بلکه عدالت در نظام الهی به این معناست که هر چیز در جایگاه مناسب خود قرار گیرد و هر موجودی آنچه را متناسب با حقیقت و شایستگی اوست دریافت کند.◀️لذا، اگر الله تعالی کاری انجام دهد که برخلاف تناسب، حکمت و کمال باشد، این از آن جهت که حق مخلوقی را غصب کرده باشد ظلم نیست؛ بلکه از آن جهت که چنین کاری با مقام کمال مطلق و حکمت الهی مخالف است، محال و غیر قابل تصور است.💡برای روشن شدن مطلب، اگر شخصی مالک لباس بسیار گران قیمتی باشد و از آن برای روشن کردن آتش استفاده کند و در مقابل، یک تکه هیزم بی ارزش را در پارچه ای نفیس نگهداری کند، کسی نمیتواند او را متهم کند که مال دیگری را تلف کرده و ظلمی مرتکب شده است؛ زیرا هر دو چیز ملک خودش است. اما با این حال، هر عاقلی این رفتار را کاری بیهوده، نابجا و خلاف حکمت میداند؛ زیرا ارزش و جایگاه اشیاء را رعایت نکرده است.✋️پس مسئله تنها مالکیت نیست، بلکه مسئلهٔ تناسب، حکمت و کمال است.↩️همینطور اگر فرض شود الله تعالی بندگان مقرب و صالح خود را بدون هیچ سبب و گناهی وارد عذاب کند و دشمنان و گناهکاران را بدون هیچ استحقاقی در نعمت های جاودان قرار دهد، اشکال از جهت این نیست که خداوند مالک آنها نیست؛ بلکه اشکال این است که چنین کاری برخلاف نظام حکیمانه و عدالت الهی خواهد بود.📍زیرا الله تعالی دارای تمام صفات کمال است و هیچ نقصی در ذات او راه ندارد. حکمت، علم، عدل و کمال از صفات ذاتی او هستند. لذا از ذات کامل مطلق، کاری که نشانه بی حکمتی یا نقص باشد صادر نمی شود.⁉️ممکن است گفته شود: آیا الله تعالی قدرت ندارد که برخلاف مقتضای عدالت عمل کند؟◀️جواب این است که قدرت الله تعالی به معنای انجام امور ممکن است، اما انجام کارهای خلاف کمال و حکمت، نقص نیست که تحت عنوان قدرت قرار گیرد. همانطور که الله تعالی ظلم نمی کند، نه به این دلیل که توانایی ظلم ندارد، بلکه به این دلیل که ظلم با کمال و حکمت ذات او تعالی مخالف است.🌸صفات باری تعالی نیز مانند صفات مخلوقات نیستند. صفات انسان عارضی و قابل تغییرند؛ مثلا آب طبیعتا سرد است، اما وقتی آتش بر آن اثر کند گرم می شود. یا طبیعت سنگ این است که به سوی پایین حرکت کند، اما با نیروی خارجی میتوان آن را به بالا پرتاب کرد. زیرا صفات مخلوقات محدود و تحت تأثیر عوامل دیگر هستند.✔️اما الله تعالی هیچ علت و قدرتی بالاتر از خود ندارد که بر ذات یا صفات او تأثیر بگذارد. همه موجودات در برابر قدرت او تعالی مانند ابزار و وسایل هستند و هیچ چیزی نمی تواند در ذات یا صفات کمالی او تغییر ایجاد کند.💯البته از نظر فرض عقلی، باری تعالی قادر است هر امر ممکنی را انجام دهد؛ اما حکمت و کمال او اقتضا می کند که کاری بی هدف و برخلاف مقتضای صفات کمالی خویش انجام ندهد.👈چنانکه انسان عاقل نیز گاهی برخلاف خواسته طبیعی خود عمل می کند، اما همیشه برای هدف و مصلحتی است. انسان خشمگین ممکن است به خاطر مصلحتی خشم خود را کنترل کند، یا شخصی با وجود میل به کاری، به دلیل ترس از ضرر یا امید به منفعت از آن صرف نظر نماید. هیچ انسان عاقلی بدون علت و هدف، برخلاف مقتضای خود رفتار نمیکند.⬅️پس الله تعالی که خالق عقل و سرچشمه همهی کمالات است، به طریق اولی هرگز کاری را بدون حکمت و مصلحت انجام نمی دهد.✅️لذا، مالکیت مطلق باری تعالی به این معنا نیست که هر کاری بدون رعایت حکمت و تناسب از او صادر شود؛ بلکه مالکیت او همراه با علم، حکمت و کمال مطلق است. الله تعالی نه به خاطر ناتوانی، بلکه به سبب کمال ذاتی و حکمت مطلق خویش ظلم و بی حکمتی نمی کند. عدل الهی یعنی قرار دادن هر چیز در جای مناسب خود، و این حقیقت با ذات کامل و حکیم باری تعالی کاملا هماهنگ است.✍️أبوأُمامه محمد دیوبندی عفا الله عنه 🗓پنج شنبه - ۱ صفر ۱۴۴۸