🔶 بمب اتم و تجربه ایران و اوکراین؛ بازدارندگی یا توهم امنیت؟اظهارات تازه محسن رضایی، دبیر شورای عال…
انتشار: 2026/08/24 13:17 UTCدریافت: 2026/08/24 13:40 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/24 13:40 UTC
🔶 بمب اتم و تجربه ایران و اوکراین؛ بازدارندگی یا توهم امنیت؟اظهارات تازه محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی، بار دیگر بحث قدیمی اما در شرایط کنونی حساستر "بازدارندگی هستهای" را به متن مناقشه بر سر برنامه اتمی ایران بازگردانده است.رضایی روز یکشنبه اول شهریور (۲۳ اوت) گفت حمله آمریکا به ایران این تصور را در جهان تقویت کرده که داشتن بمب اتم میتواند امنیت بیشتری فراهم کند. او با بیان اینکه "حماقت ترامپ با حمله به ایران اشتیاق مردم جهان به بمب اتم را بیشتر کرد"، افزود که به اعتقاد او، این حمله نشان داده است عضویت در پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای (NPT) و پذیرش بازرسیهای بینالمللی، مانع حمله نظامی نمیشود.محسن رضایی پا را فراتر گذاشت و مدعی شد جهان پس از حمله آمریکا به این نتیجه رسیده است که "بمب اتم از صدها F-35 مؤثرتر است".او همچنین گفت اگر پایبندی به مقررات بینالمللی مانع حمله به یک کشور نمیشود، "چرا ما نرویم دنبال بمب اتم".این اظهارات، گرچه الزاماً به معنای اعلام رسمی تغییر دکترین هستهای جمهوری اسلامی نیست، اما از آن جهت حائز اهمیت است که استدلالی را به صراحت از زبان یکی از عالیترین مقامهای امنیتی ایران بیان میکند که پیشتر نیز، به اشکال گوناگون، از زبان مقامهای ارشد جمهوری اسلامی شنیده شده بود. این استدلال میگوید اگر تضمینهای حقوقی و سیاسی نتوانند امنیت کشور را تأمین کنند، آیا سلاح هستهای نمیتواند آخرین تضمین برای بقا باشد؟اما درست در همین نقطه، تجربه جنگهای سالهای اخیر استدلال دیگری را نیز پیش میکشد. ملیسا پارک، مدیر اجرایی کارزار بینالمللی برای نابودی سلاحهای هستهای (ICAN) و برنده جایزه نوبل صلح، در مقالهای تحلیلی که با همکاری نشریه آمریکایی نیوزویک منتشر کرده، استدلال میکند که جنگهای اوکراین و ایران نه قدرت بازدارندگی هستهای، بلکه محدودیتهای بنیادین آن را آشکار کردهاند. از این منظر، نتیجهای که محسن رضایی از جنگ ایران میگیرد، الزاماً همان نتیجهای نیست که شواهد میدان جنگ تأیید میکنند.روسیه بزرگترین زرادخانه هستهای جهان را در اختیار دارد، اما این زرادخانه مانع از حملات اوکراین به عمق خاک روسیه نشده است. اوکراین در عملیاتهای خود حتی هواپیماهای راهبردی روسیه را که بخشی از توان هستهای این کشور محسوب میشوند هدف قرار داده است. حملات پهپادی ژوئن ۲۰۲۵ به پایگاههای هوایی روسیه، دستکم شماری از بمبافکنهای راهبردی توپولف را منهدم کرد یا به آنها آسیب زد.@dw_farsi



