✅ ضرورت بازنگری در قوانین ساعات کار و اضافهکاری؛ اصلاح آییننامهها و رفع ابهامها اکبر قربانی (دب…
انتشار: 2026/08/21 08:09 UTCدریافت: 2026/08/21 08:30 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/21 08:30 UTC
✅ ضرورت بازنگری در قوانین ساعات کار و اضافهکاری؛ اصلاح آییننامهها و رفع ابهامها اکبر قربانی (دبیر اجرایی خانه کارگر غرب استان تهران و کارشناس بازار کار) :🔸قوانین کار ایران، بهویژه مواد مرتبط با ساعت کار و اضافهکاری، از جامعیت قابلتوجهی برخوردارند؛ اما برای هماهنگی با شرایط اقتصادی و اجتماعی امروز، نیازمند بازنگری دورهای و شفافسازی هستند تا از تفسیرهای سلیقهای جلوگیری شود.🔸یکی از مهمترین موارد نیازمند اصلاح، تعریف دقیقتر «ساعت کار» است؛ بهویژه درباره زمان ناهار، استراحت، توقفهای ناشی از خرابی دستگاه و زمانهای انتظار. برداشتهای متفاوت کارفرمایان از این موارد، موجب حذف بخشی از ساعات کار کارگران و تضییع حقوق آنان شده است.🔸در حوزه مشاغل سخت و زیانآور نیز بازنگری در فهرست مشاغل و تفکیک دقیقتر گروههای الف و ب ضروری است تا کارگران هر گروه بر اساس میزان سختی کار، از حمایتهای قانونی مناسب برخوردار شوند. همچنین نظارت بر اجرای مقررات ساعات کار در این مشاغل باید تشدید شود.🔸در زمینه اضافهکاری، بسیاری از کارگران بهدلیل فشار اقتصادی یا ترس از اخراج، با اضافهکاری اجباری موافقت میکنند؛ در حالی که قانون، موافقت کارگر را شرط اصلی دانسته است. نظارت بر قراردادهای کاری و برخورد با کارفرمایانی که بند اضافهکاری اجباری را در قراردادها میگنجانند، ضروری است.🔸در نهایت، نهادینهسازی فرهنگ «بهرهوری سبز» در محیطهای کار اهمیت دارد؛ رویکردی که بر کیفیت کار در ساعات قانونی تمرکز دارد، نه افزایش ساعات کار. کارگری که در ۷ ساعت و ۲۰ دقیقه با آرامش و انگیزه کار میکند، بازدهی بیشتری نسبت به کارگری دارد که ۱۰ ساعت تحت فشار کار میکند و دچار فرسودگی میشود./✅ ضرورت پایبندی به قانون کار؛ پیامدهای تغییرات غیرقانونی ساعت کارعلی ترکاشوند (دبیر اجرایی خانه کارگر و رئیس کانون بازنشستگان تأمین اجتماعی شهرری):🔸 قانون کار ساختار مشخصی برای ساعت کار تعیین کرده؛ هشت ساعت کار روزانه، سقف ۴۴ ساعت در هفته و نیمهوقت بودن پنجشنبهها. این چارچوب تنها از مسیر قانونگذاری قابل تغییر است و هیچ بخشنامه یا دستور اداری نمیتواند جایگزین قانون شود. 🔸 در سالهای اخیر، تغییرات غیرقانونی در ساعت کار به یک رویه پنهان در برخی واحدها تبدیل شده و کارگران را با ساعتهای کاری طولانیتر مواجه کرده است؛ روندی که عملاً حقوق قانونی نیروی کار را کاهش میدهد. 🔸 افزایش ساعت کار، فشار جسمی و روانی قابلتوجهی ایجاد میکند و کارگران را در معرض فرسودگی شغلی قرار میدهد؛ فرسودگیای که پیامدهای آن در زندگی خانوادگی، سلامت جسمی و توان کاری قابل مشاهده است. 🔸 تأکید بر این است که هرگونه تغییر در ساعت کار بدون طی مسیر قانونی، نهتنها ساختار کار را مختل میکند، بلکه زمینهساز تخلفات گستردهتر در محیطهای کار میشود و کارگران را در موقعیت آسیبپذیر قرار میدهد./@etehadesarasari
