فرازان | خودیاری به همه یاد می‌دهند بی‌ملاحظه باشند؛ مرز بکشید، از آرامشتان محافظت کنید و دنبال راض…

فرازان | خودیاری به همه یاد می‌دهند بی‌ملاحظه باشند؛ مرز بکشید، از آرامشتان محافظت کنید و دنبال راضی کردن دیگران نباشید!این روزها توصیه‌ی تازه بر فهرست کتاب‌های پرفروش خودیاری چیره شده است. عناوینی مانند «از مردم دلجویی کنید، دیگران را تحسین کنید، لبخند بزنید، کتاب بی‌درنگ موفق شو و شجاعت مطلوب نبودن و مرزها را تعیین کنید تا به آرامش برسید» به خواننده می‌گویند از ناامیدکردن دیگران نترسید، به تماس‌های دوستان پاسخ ندهید و نگران نباشید اگر در نقش «آدم بد ماجرا» دیده شوید. ماجرا وقتی نگران‌کننده‌تر می‌شود که فهرست پرفروش‌ها را آیینه‌ی اجتماعی بدانیم.نمونه‌اش دیل کارنگی و کتاب همیشه محبوبِ آیین دوستیابی است که در سال ۱۹۳۶ منتشر شد، همان زمانی که خوانندگان هنوز با خاطره صف‌های نان دست‌به‌گریبان بودند، نرخ بیکاری ۱۶.۹ درصد بود، کار کم بود و امنیت مالی دست‌نیافتنی. قواعد زندگی کارنگی برای خوانندگان مثل نعمتی آسمانی از راه رسید. کارنگی وعده می‌داد مردان بزرگ تاریخ با فرمولی ساده به موفقیت رسیده‌اند؛ فرمولی که در هر دوره نسخه‌ی خود از «خودیابی» را می‌سازد و مردم مرشدی پیدا می‌کنند که به پرسش‌های برخاسته از آشفتگی‌های زمانه پاسخ دهد.در نتیجه، در فضای پر از تعارض امروز، پیام اصلی خودیاری این است: بازگشت به درون دیگری بینجامد، حتی اگر به بی‌اعتنایی به مشکلات دیگران بینجامد.این پیام درست در زمانی رواج یافته که هر بار به گوشی نگاه کنید، تصویری تکان‌دهنده از فاجعه‌ای تازه پیش چشمتان ظاهر می‌شود， و درنهایت، پیام مسلط زمانه ما این است: ایرادی ندارد کمی بی‌ملاحظه باشید.خودیاری همواره ژانری با رگه‌های پنهان سیاسی بوده است. کتاب کارنگی، با همه‌ی وعده‌هایش برای مردم‌سالارکردن ابزارهای کسب نفوذ، قدرتمندان را هم شبیه دیگران و هم سزاوار نشان می‌داد، کسانی که ثروتشان را با جذابیت و لبخندهای برنده‌اندوخته بودند.امروز، لحن برخی کتاب‌های خودیاری را بیشتر در پادکست‌های متمایل به راست می‌شنویم، جایی که میزبانان، با تمرکز وسواس‌گونه بر خودبهسازی، نگاه دقیق‌شدن بر مسائلی مانند خوراک و خواب، نگاه را دوباره به درون معطوف می‌کنند.این جریان مهارشده، در نهایت ریشه‌های ساختاری فرساینده‌ را از کانون توجه خارج می‌کند؛ نظمی که در آن انسان تنهامانده ناچار است برای بقا در چرخ‌دنده‌های فرساینده‌ی روزگار، به جای مطالبه‌ی تغییر بنیادینِ شرایط، تنها به ترفندهای انفرادی آرامش‌سازی و بی‌تفاوت شدن نسبت به رنج پیرامون پناه برد.آنچه خواندید خلاصه‌ای بود از مقاله‌ای به قلم اما گلدبرگ (Emma Goldberg)، خبرنگار حوزه کسب‌وکار، با عنوان «Is Today's Self-Help Teaching Everyone to Be a Jerk?» که در تاریخ ۲۵ اوت ۲۰۲۵ در نیویورک تایمز منتشر شده/ فراز@farazdaily