یادداشت تحلیلی فردا؛ صداوسیما؛ رسانه ملت یا رسانه یک محفل؟ 🔻 فردا : هیچ ملتی از شبیهشدن مردمانش به…
انتشار: 2026/08/18 17:31 UTCدریافت: 2026/08/20 12:05 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/20 12:05 UTC
یادداشت تحلیلی فردا؛ صداوسیما؛ رسانه ملت یا رسانه یک محفل؟ 🔻 فردا : هیچ ملتی از شبیهشدن مردمانش به یکدیگر ساخته نمیشود؛ ملت درست از جایی آغاز میشود که تفاوتها، ذیل یک سرنوشت مشترک، امکان همزیستی پیدا میکنند. اگر همه یکسان میاندیشیدند، «وحدت» فضیلتی…🔹البته این سخن به معنای تبدیل رسانه ملی به بازاری بیقاعده از صداها نیست. هر رسانه عمومی حدود حقوقی و مسئولیتهایی در قبال امنیت ملی دارد. اما تفاوت بزرگی میان مرزبندی با دشمن و مرزبندی با نگاه متفاوت وجود دارد.🔹منتقد، لزوماً مخالف نیست؛ مخالف، الزاماً معاند نیست؛ و کسی که سبک زندگی، انتخاب سیاسی یا قرائت فرهنگی متفاوتی دارد، ضرورتاً بیرون از امر ملی قرار نمیگیرد.🔹اگر این مرزها مخدوش شوند، سیاست به جای تولید «همبستگی»، شروع به تولید «دیگری» میکند؛ و جامعهای که دائماً دیگری تولید کند، سرانجام برای تعریف خود بیش از آنکه به مشترکاتش متکی باشد، به نزاع های درونیاش وابسته خواهد شد.🔻این درست نقطه مقابل چیزی است که کشور امروز به آن نیاز دارد.🔹قالیباف از «هسته سخت ۹۰ میلیونی» سخن میگوید. این تعبیر را نباید صرفاً یک شعار سیاسی فهمید. اگر بناست چنین هستهای وجود داشته باشد، باید ابتدا یک حقیقت ساده را پذیرفت:🔴 نود میلیون ایرانی، نود میلیون نسخه از یک انسان نیستند.🔹ایران همین تکثر است؛ اصولگرا و اصلاحطلب، موافق و منتقد، زن و مرد، پیر و جوان، مرکز و پیرامون. ممکن است درباره صد مسئله با یکدیگر اختلاف داشته باشند و در یک نقطه به هم برسند: حفظ ایران.🔹هنر حکمرانی حذف این تفاوتها نیست؛ تبدیل این کثرت اجتماعی به وحدت سیاسی حول منافع ملی است.🔹و این همان تفاوت ظریف اما بنیادین میان «وحدت» و «یکدستسازی» است. یکدستسازی میخواهد تفاوتها را از میان ببرد؛ وحدت میخواهد با وجود تفاوتها، امر مشترک بسازد. اولی جامعه را کوچک میکند تا منسجم به نظر برسد؛ دومی دایره امر ملی را بزرگ میکند تا کشور واقعاً منسجم شود.🔹از این منظر، جمله دیگر قالیباف نیز معنای روشنتری پیدا میکند: «امر ملی جنگ، صحنه رقابتهای سیاسی و انتخاباتی نیست.»🔻درست است؛ اما این گزاره یک نتیجه ناگزیر هم دارد:🔴 اگر جنگ، انتخابات نیست، رسانه جنگ نیز نمیتواند ستاد انتخاباتی دائمی یک جریان سیاسی باشد.🔹آنتن عمومی ملک خصوصی هیچ جناحی نیست. همانگونه که امنیت ملی متعلق به اصولگرا یا اصلاحطلب نیست، رسانه ملی نیز نمیتواند تنها بازتابدهنده فهم یک جریان از ایران باشد.🔹صداوسیما شاید بیش از تغییر دکور، تعویض مجری، افزایش بودجه و تولید برنامههای تازه، محتاج بازتعریف یک مفهوم باشد: «مردم».🔹مردم فقط کسانی نیستند که ما را تأیید میکنند. دشوارترین آزمون یک رسانه عمومی اتفاقاً سخن گفتن با کسانی است که با آن اختلاف دارند. رسانهای که تنها معتمدان خود را موعظه میکند، شاید تریبون موفقی باشد، اما رسانه ملی موفقی نیست.🔹امروز که به گفته مسئولان کشور، فشار اقتصادی و جنگ شناختی برای ایجاد شکاف در جامعه به بخشی از راهبرد دشمن تبدیل شده، نگهداشتن هر ایرانی در دایره امر ملی خود بخشی از امنیت ملی است. در چنین وضعیتی، حتی یک ایرانی را هم نباید بیدلیل از زیر چتر ایران بیرون راند. ما به جامعهای یکشکل احتیاج نداریم؛ به ملتی متحد احتیاج داریم.🔹و اگر قرار است هسته سخت ایران ۹۰ میلیونی باشد، رسانه این هسته نیز باید ظرفیت شنیدن و بازنمایی ۹۰ میلیون ایرانی را داشته باشد.🔻در نهایت انتخاب چندان پیچیده نیست:🔴 صداوسیما میتواند رسانه یک سلیقه در میان ملت باقی بماند، یا رسانه یک ملت با همه سلیقههایش شود و فاصله میان این دو، شاید همان فاصله میان «تلویزیون» و «رسانه ملی» باشد.@fardanews
