🧊 ۲۴۰۰ سال پیش در دل بیابان، یخِ سفت و سرد میساختند. نه برقی بود، نه یخچالی، نه دستگاهی. با این هم…
انتشار: 2026/08/18 14:52 UTCدریافت: 2026/08/18 19:54 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/18 19:54 UTC
🧊 ۲۴۰۰ سال پیش در دل بیابان، یخِ سفت و سرد میساختند. نه برقی بود، نه یخچالی، نه دستگاهی. با این همه، ایرانیان یخی میساختند که در تابستان هم نگهش میداشتند.راهکارشان چه بود؟ نخست دیواری بزرگ از خشت و گل که بلندیاش به ۱۲ متر میرسید. آن را خاوری-باختری میساختند تا در زمستان، یک سویش سایهای بلند بیندازد که آفتاب بهسختی به آن میرسید. در آن سایه، آبگیرهای کمگود میکَندند. خود دیوار، آب را یخ نمیزد؛ آسمان شب این کار را میکرد.🌛 پس از پایین رفتنِ خورشید، کارگران تنها یک پوستهٔ بسیار نازک از آب در آبگیر میریختند. شبهای بیابان بسیار سرد میشد و زیر آسمانی صاف و بیابر، آب، گرمایش را به آسمان میفرستاد و چنان سرد میشد که آن پوستهٔ نازک پیش از برآمدن آفتاب، یخ میبست.بارها این کار را میکردند؛ پوستهای دیگر، شبی دیگر و یخبستن دیگر. پوسته روی پوسته؛ تا یخ به اندازهٔ نیاز، ستبر میشد.🏔️ یخِ بیابان چگونه همهٔ تابستان سرد میماند؟ آن را زیر زمین، در سازهای بزرگ به نام یخچال، نگهداری میکردند. دیوارهای ستبر، سردابهای ژرف، و بادگیریهای سنجیده، گرما را دور نگاه میداشت.
نخستین مشاهده و پستهای مشابه
این برچسبها فقط زمان نخستین مشاهده متن عمومیِ همسان در این فهرست را نشان میدهند و اثباتکننده نویسنده اصلی نیستند.
- هواشناسی ایران · تطابق نزدیکِ متصل به نمونه مبنا — ۲۷ مرداد ۱۴۰۵، ۱۶:۱۲
- جغرافیدانان ایران Iranian Geographers · تطابق دقیق — ۲۷ مرداد ۱۴۰۵، ۱۹:۵۴
- هواشناسی وخبر ♨️ · تطابق نزدیکِ متصل به نمونه مبنا — ۲۷ مرداد ۱۴۰۵، ۲۱:۴۵
اثر انگشت فشرده دقیق و تطابق نزدیکِ متصل به یک نمونه مبنا · زمان ناشناخته، ناموجود باقی میماند

