بله، اتفاقاً به نظر من حذف تیترهای میانی باعث میشود مقاله یکدستتر و شبیه یک یادداشت تحلیلی روزنام…
انتشار: 2026/07/16 17:41 UTC
بله، اتفاقاً به نظر من حذف تیترهای میانی باعث میشود مقاله یکدستتر و شبیه یک یادداشت تحلیلی روزنامهای شود. همچنین کلیدواژهها را بهصورت بولد آوردهام تا ضربآهنگ متن حفظ شود.«معماریِ انتقال بحران»؛ چرا طرح ترامپ برای واگذاری پرونده حزبالله به سوریه بعید است به نتیجه برسد؟دونالد ترامپ بار دیگر ایدهای را مطرح کرده که توجه بسیاری از ناظران منطقه را برانگیخته است. او در اظهارات اخیر خود گفته است که مسئله حزبالله را میتوان به احمد الشرع، رئیسجمهور سوریه، سپرد؛ زیرا به گفته او، دولت سوریه «دقیقتر» از اسرائیل عمل خواهد کرد و بدون ویرانی گسترده قادر به مهار حزبالله خواهد بود.این سخنان، صرفنظر از اینکه تا چه اندازه جنبه عملی داشته باشند، از نوع نگاه دولت ترامپ به «بازآرایی ژئوپلیتیکی» منطقه پرده برمیدارند؛ نظمی که در آن، واشنگتن میکوشد با «انتقال بحران» از یک بازیگر به بازیگر دیگر، هزینههای مستقیم خود و اسرائیل را کاهش دهد و همزمان فشار بر محور نزدیک به ایران را حفظ کند. اما پرسش اصلی این است که آیا چنین طرحی اساساً قابلیت اجرا دارد؟اظهارات ترامپ را نباید صرفاً به عنوان تلاشی برای ایجاد «هرجومرج» در لبنان تفسیر کرد. آنچه بیش از هر چیز از سخنان او برمیآید، نارضایتی از ناتوانی اسرائیل در دستیابی به اهداف اعلامشده در برابر حزبالله است. اسرائیل در ماههای گذشته هزینههای نظامی و سیاسی سنگینی پرداخته، اما همچنان نتوانسته مسئله حزبالله را به شکلی که انتظار داشت حل کند. در چنین شرایطی، طبیعی است که واشنگتن به دنبال «جانشین عملیاتی» برای این جنگ باشد؛ گزینهای که بتواند هزینههای مستقیم اسرائیل را کاهش دهد و ابتکار عمل را در اختیار آمریکا نگه دارد.با این حال، مشکل اصلی این طرح نه در اهداف آن، بلکه در «ظرفیت اجرایی» سوریه نهفته است. سوریه امروز کشوری است که پس از سالها جنگ داخلی، با اقتصادی فرسوده، زیرساختهایی ویران و نیاز گسترده به سرمایهگذاری خارجی روبهروست. دولت احمد الشرع بیش از هر چیز در پی تثبیت قدرت داخلی، بازسازی اقتصاد و عادیسازی روابط منطقهای و بینالمللی است. ورود به یک درگیری تازه در لبنان، دقیقاً برخلاف این اولویتهاست. به همین دلیل نیز دمشق آشکارا اعلام کرده که قصد مداخله نظامی در لبنان را ندارد و روابط با بیروت باید بر پایه همکاری سیاسی و اقتصادی گسترش یابد.اگر این پیشنهاد را در چارچوب سیاست منطقهای آمریکا بررسی کنیم، میتوان دریافت که واشنگتن چند هدف را به طور همزمان دنبال میکند؛ کاهش هزینههای اسرائیل، تقویت دولت جدید سوریه، افزایش فشار بر حزبالله و در نتیجه ایران و در نهایت آزاد کردن ظرفیت راهبردی آمریکا و اسرائیل برای تمرکز بیشتر بر پرونده ایران. بنابراین، این پیشنهاد صرفاً درباره لبنان نیست، بلکه بخشی از یک «بازچینی ژئوپلیتیکی» در خاورمیانه است.اما میان «خواست سیاسی» و «امکان عملی» فاصلهای عمیق وجود دارد. لبنان صرفاً میدان رقابت قدرتهای خارجی نیست، بلکه کشوری با ساختاری پیچیده از توازنهای مذهبی، سیاسی و امنیتی است. هرگونه ورود دوباره سوریه به پرونده امنیتی لبنان، خاطره دههها حضور نظامی دمشق را زنده خواهد کرد و با مخالفت بخش مهمی از نیروهای سیاسی لبنان روبهرو میشود.از سوی دیگر، حزبالله نیز صرفاً یک سازمان نظامی نیست، بلکه بخشی از ساختار سیاسی و اجتماعی لبنان به شمار میرود. همین واقعیت سبب میشود تصور حذف یا مهار سریع آن توسط یک بازیگر خارجی، بیش از آنکه یک «راهبرد عملیاتی» باشد، به یک «فرضیه سیاسی» شباهت داشته باشد.دمشق نیز بهخوبی میداند که مهمترین سرمایه امروز آن، فرصت بازسازی، جذب سرمایه خارجی و خروج تدریجی از انزوای بینالمللی است. ورود به یک جنگ نیابتی جدید، نهتنها این فرصت را از میان میبرد، بلکه میتواند روند تثبیت دولت جدید سوریه را نیز با مخاطره روبهرو کند. از این رو، مخالفت احمد الشرع با مداخله نظامی را باید بخشی از «دکترین بازسازی» سوریه دانست، نه صرفاً یک موضع تاکتیکی.در نهایت، اظهارات ترامپ بیش از آنکه یک «نقشه عملیاتی» باشد، بازتاب تلاش واشنگتن برای یافتن راهی جهت خروج از بنبست موجود در لبنان و «بازتعریف نقش بازیگران منطقهای» است. اما واقعیتهای میدانی چیز دیگری میگویند. نه ظرفیتهای سوریه، نه شرایط داخلی لبنان، نه ملاحظات دولت دمشق و نه پیچیدگیهای ساختار حزبالله، هیچیک نشان نمیدهند که واگذاری این پرونده به سوریه بتواند راهحلی واقعبینانه باشد.خاورمیانه بارها نشان داده است که مسائل پیچیده آن، با «جابهجایی بازیگران» حل نمیشود. تغییر نام بازیگر، الزاماً معادله را تغییر نمیدهد؛ زیرا تا زمانی که ریشههای بحران پابرجاست، «انتقال بحران» جایگزین «حل بحران» نخواهد شد.t.me/hamidasefichannel2%D8%B5%D9%81%D8%AD… یوتیوبyoutube.com/@hamidasefi-mf3jo