🔴الریاض: حضور هیأت سعودی در تهران، نماد واقعگرایی در سیاست ریاض است✍️دکتر علی الخشیبان، تحلیلگر…
انتشار: 2026/07/08 12:56 UTC
🔴الریاض: حضور هیأت سعودی در تهران، نماد واقعگرایی در سیاست ریاض است✍️دکتر علی الخشیبان، تحلیلگر سعودی، در یادداشتی که روزنامه الریاض منتشر کرده، نوشت:🔹واقعگرایی در سیاست عربستان به واقعیتی تبدیل شده است که ناگزیر باید در منطقه پذیرفته شود، فارغ از دیگر موازنهها. حضور هیأت سعودی در تهران، با وجود رخدادهای چهار ماه گذشته، تأکید میکند که روابط کشورهای خلیج فارس با ایران نمیتواند تحت تأثیر عوامل خارجیِ دور از منطقه شکل بگیرد.🔹یک هیأت بلندپایه سعودی برای شرکت در مراسم تشییع پیکر علی خامنهای، رهبر ایران، که در پایان فوریه ۲۰۲۶ در پی حملات هوایی اسرائیل و آمریکا ترور شد، در تهران حضور یافت. این حضور، در واقع، حامل دلالتهای مهم دیپلماتیک است که تنها در چارچوب بستر راهبردی کنونی منطقه قابل درک است. راهبرد دیپلماتیک عربستان طی یک دهه گذشته به سمت ارزشها و شاخصهایی حرکت کرده که هدف آن تثبیت واقعگرایی سیاسی، به دور از محاسبات جانبی و موقت است. از این رو، این رفتار دیپلماتیک از طریق اعزام هیأتی با این سطح، نشانهای روشن از مبانی و اصولی است که سیاستهای کنونی عربستان بر آن استوار شدهاند.🔹واقعگرایی سیاسی همواره منافع ملی و موازنههای راهبردی را در اولویت قرار میدهد. بنابراین، رویکرد کلان سیاست عربستان معطوف به حفظ ساختار منطقه، ثبات آن، جلوگیری از تشدید بیشتر تنشها و افزایش درگیریها، صرفاً در نتیجه اتخاذ مواضع دیپلماتیک نادرست، است. از این رو، این حضور باید در چارچوب پایبندی عربستان به روند نزدیکی دیپلماتیک با ایران بر اساس توافق سال ۲۰۲۳ تفسیر شود. این تعهد سیاسی، مستلزم آگاهی دیپلماتیکی است که فاصلهای راهبردی، روشن و متوازن را حفظ کند؛ فاصلهای که هم پایبندی عربستان به معیارهای دیپلماتیک را نشان دهد و هم منافع راهبردی سیاسی، اقتصادی و امنیتی این کشور را حفظ کند.آشکار است که سیاست عربستان در پی آن است که از شکلگیری وضعیتی ژئوپلیتیکی پرمخاطره در روابط خود با ایران جلوگیری کند؛ وضعیتی که بتواند بر شکاف میان دو کشور بیفزاید. 🔹به نظر من، این رویکرد سعودی از درک عمیق این کشور نسبت به وضعیت سیاسی منطقه ناشی میشود؛ منطقهای که با مداخلات خارجی و جنگهای مستقیمی از سوی کشورهایی خارج از این حوزه جغرافیایی روبهرو است. از این رو، روشن است که عربستان، امروز ترجیح میدهد با واقعگرایی با رهبری ایران تعامل کند، بدون آنکه این تعامل را با تفسیرهای جانبی مرتبط با نتایج یا وضعیت جنگ ایران با آمریکا و اسرائیل پیوند بزند.🔹تحولات سیاسی منطقه نشان داده است که کشورهای منطقهای و حوزه خلیج فارس که با بیثباتی سیاسی مواجه بودهاند و تلاش کردهاند ثبات را از خارج از منطقه تأمین کنند، موفق نبودهاند. تأمین ثبات از خارج، نظریهای سیاسی است که در طول تاریخ کارآمدی خود را اثبات نکرده است. از این رو، انتظار میرود این حضور عربستان در تهران، دیدگاههایی را که معتقدند روابط منطقه با ایران واقعگرایانه نیست و باید به سمت اختلاف و عدم توافق سوق داده شود، به چالش بکشد. این یک خطای راهبردی است؛ زیرا تشدید تنش در خلیج فارس، بحرانها را با هزینهای سنگین افزایش خواهد داد و به معنای فراهم شدن زمینه اختلافات بیشتر خواهد بود.روابط کشورهای خلیج فارس با ایران تنها از مسیر عربستان، بهعنوان بزرگترین کشور منطقه و سنگبنای نظام منطقهای خاورمیانه، میتواند پیش برود. از این رو، عربستان در دوره گذشته برای ایجاد توازن با ایران، بهعنوان همسایهای در خلیج فارس که جغرافیا آن را تحمیل کرده است، تلاش کرده و این امر مستلزم تدوین راهبردی مبتنی بر مهار است؛ راهبردی که احساسات را کنار میگذارد و منطقه را در وضعیت ثبات نگه میدارد. همه کشورهایی که خواهان تشدید سیاسی با ایران هستند، در عمل توان ورود به رویارویی مستقیم با ایران را ندارند؛ از این رو، امروز باید راهحلهای متوازن سیاسی در پیش گرفته شود.🔹واقعگرایی در سیاست عربستان به واقعیتی تبدیل شده که ناگزیر باید در منطقه پذیرفته شود، فارغ از دیگر موازنهها. حضور هیأت سعودی در تهران، نشان میدهد که روابط کشورهای خلیج فارس با ایران نمیتواند بر پایه عوامل خارجیِ دور از منطقه شکل گیرد. از این رو، بازیگران مؤثر منطقه دریافتهاند که نمیتوان منافع اسرائیل یا حتی آمریکا را به بهای برهم خوردن ثبات سیاسی و اقتصادی منطقه تأمین کرد؛ چرا که ما در منطقهای جغرافیایی زندگی میکنیم که در سطح بینالمللی بهعنوان یکی از مهمترین کانونهای ثبات جهانی شناخته میشود و باید از آن حفاظت کرد./ جهان دیپلماسی💠 کانال پایش راهبردی ایران 💠پایش را به دیگران معرفی کنید.👇👇👇🆔 @ir_REVIEW
