🎥 غریبآبادی: امنیت خزر نباید به عرصهای برای رقابت یا حضور قدرتهای خارج از منطقه تبدیل شودکاظم غر…
انتشار: 2026/08/11 06:36 UTCدریافت: 2026/08/11 07:25 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/11 07:25 UTC
🎥 غریبآبادی: امنیت خزر نباید به عرصهای برای رقابت یا حضور قدرتهای خارج از منطقه تبدیل شودکاظم غریبآبادی معاون حقوقی و بینالملل وزارت امور خارجه در همایش روز دریای خزر گفت: 🔹۲۱ مرداد ماه، روز خزر، که یادآور اهمیت این پهنه آبی و مسئولیت مشترک کشورهای ساحلی در قبال آن است را گرامی میداریم. ۲۳ سال پیش، در چنین روزی، ۵ کشور ساحلی دریای خزر در تهران کنوانسیون چارچوب حفاظت از محیط زیست دریای خزر، معروف به کنوانسیون تهران، را به امضا رساندهاند و ۲۰ سال از اجرای آن میگذرد.🔹دریای خزر برای ایران و کشورهای ساحلی آن همواره فراتر از یک پهنه آبی بوده است. خزر در طول تاریخ بخشی از جغرافیا، هویت و مناسبات ملتهای پیرامون خود بوده و در شکلگیری روابط میان جوامع این منطقه نقش داشته است. این دریا طی قرنها نه تنها مسیر ارتباط و تجارت، بلکه بستری برای رفت و آمد انسانها، انتقال فرهنگ، شکلگیری مناسبات اجتماعی و گسترش تعامل میان جوامع پیرامونی خود بوده. این دریا در بسیاری از مقاطع تاریخی بیش از آن که عامل جدایی باشد، پل ارتباطی میان ملتها بوده است.🔹تحولات اخیر منطقه و به ویژه جنگ ۴۰ روزه اخیر رژیم صهیونیستی و آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایران و پیامدهای آن، بار دیگر اهمیت ژئوپولیتیکی و راهبردی دریای خزر را بیش از پیش آشکار کرد و جایگاه این پهنه آبی را در محاسبات راهبردی کشورهای ساحلی و مناسبات منطقهای برجسته ساخته است.🔹کشورهای ساحلی خزر بیش از هر کشور دیگری از تحولات این دریا تأثیر میپذیرند و طبیعی است که مسئولیت اصلی را نیز در قبال امنیت، ثبات و آینده آن بر عهده داشته باشند. امنیت خزر بیش از یک مسئولیت منطقهای و درونزاست و باید توسط کشورهای ساحلی و از طریق سازوکارهای مورد توافق آنها تامین و حفظ شود.🔹امنیت حوزه خزر و ممنوعیت حضور نظامی کشورهای غیر ساحلی مورد تاکید جمهوری اسلامی ایران و سایر کشورهای ساحلی است. این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که امنیت خزر نباید به عرصهای برای رقابت یا حضور قدرتهای خارج از منطقه تبدیل شود. کشورهای ساحلی خود قادرند و باید بتوانند درباره امنیت، ثبات و آینده دریای خزر گفتگو و تصمیمگیری کنند. خزر میتواند و باید نمونهای از یک نظام امنیت منطقهای باشد که توسط کشورهای منطقه و برای کشورهای منطقه شکل میگیرد.🔹اختلاف دیدگاهها و تفاوت در اولویتهای ملی امری طبیعی است و نمیتوان انتظار داشت ۵ کشور ساحلی در همه موضوعات نگاه یکسانی داشته باشند. با این وجود، خزر یکی از حوزههایی است که علی رغم تفاوت دیدگاهها همچنان امکان گفتگو و همکاری را میان پنج کشور حفظ میکند.🔹به اعتقاد ما خزر ظرفیت آن را دارد که در کنار سایر ابعاد روابط پنج کشور به یکی از عرصههای اعتمادسازی و همکاری منطقهای تبدیل شود.در میان این مجموعه از مؤلفهها، حفاظت از محیط زیست خزر جایگاه ویژهای دارد. حفاظت از محیط زیست خزراً یک دغدغه محیط زیستی نیست. اگر قرار است خزر همچنان یک پهنه زنده، قابل بهرهبرداری و برخوردار از ظرفیتهای اقتصادی، اجتماعی و راهبردی باقی بماند، حفاظت از محیط زیست آن یک ضرورت اساسی است.🔹 تضعیف اکوسیستم خزر، کاهش منابع زنده، آلودگی، تغییرات اقلیمی و کاهش سطح آب میتواند مستقیماً بر زندگی جوامع ساحلی، فعالیتهای اقتصادی، شیلات، حمل و نقل، بنادر و زیرساختهای ساحلی اثر بگذارد.irna.ir/xjXYvt@IRNA_1313




