خلّد به فارسی موش کور گویند، و در اصفهان دار سنبانک، و آن حیوانی است بی چشم و بی دم و بی دست و پا ،…

خلّد به فارسی موش کور گویند، و در اصفهان دار سنبانک، و آن حیوانی است بی چشم و بی دم و بی دست و پا ، و از موش کوچکتر، و سرخ رنگ، و ریشه اشجار را می خورد و زمین های نمناک را سوراخ می کند و گویند چشم او در زیر جلد است و اشیاء را می بیند و چون پیاز و کندنا را در سوراخ مسکن او گذارند بیرون می آید. به غایت گرم و از سموم قتآله است. خوردن دل او موجب اعانت بر اطاعت روحانیات، و دفن در آستانه در خانه، مانع اثر سحر و انداختن دندان او در زیر پای جمعی موجب تفرقۀ ایشان می گردد.* این که ارتباط بین این گزاره ها چگونه شکل گرفته از شگفتی های زبانی است که به هیچ روی نمی توانم درک کنم. درک این که آدمی که اینها را ساخته درچه فکری بوده است. احتمال بسیار هم آسان اینها را می نوشته است. بااین حال، همچنان می بینم، مشابه این گزاره ها در طب سنتی قدیم ـ نه آنچه حالا طب سنتی نامیده می شود که ترکیبی از مزخرفات قدیم و افزودن چیزهایی از طب جدید بر آن است ـ بسیار فراوان است و عده فراوانی شیفته آن هستند. این گزاره که خوردن «دل» موش کور سبب تقویت اطاعت روحانیت باشد، با این که دفن آن در آستانه در مانع از سحر شود و .... به چه صورت شکل گرفته است.