‏امروز مصاحبه‌ای را از یک رسانه‌ی غربی می‌خواندم؛ گفت‌وگویی با کارشناس مسائل چین و تایوان. او در می…

‏امروز مصاحبه‌ای را از یک رسانه‌ی غربی می‌خواندم؛ گفت‌وگویی با کارشناس مسائل چین و تایوان. او در میانه‌ی بحث جمله‌ای گفت که توجه مرا جلب کرد: جنگ ایران برای چین یک درس مهم دارد!‏دقیق‌تر شدم تا ببینم این قیاس را چگونه توضیح می‌دهد. استدلالش این بود که پس از تجربه‌ی ایران، چین باید در پرونده‌ی تایوان محتاط‌تر باشد. به باور او، رویارویی اخیر نشان داد که کشورهایی که از نظر قدرت کلاسیک نظامی در موقعیت پایین‌تری قرار دارند، اگر از ظرفیت‌های نامتقارن، عمق اجتماعی، توان موشکی، جنگ فرسایشی، بازدارندگی منطقه‌ای و اراده‌ی سیاسی استفاده کنند، می‌توانند هزینه‌ی اقدام قدرت‌های بزرگ‌تر را به‌شدت بالا ببرند. پس تایوان هم می تواند چین را متوقف کند.‏فارغ از این که قیاس ایران و تایوان تا چه اندازه دقیق است، و فارغ از تفاوت‌های مهم میان این دو مورد، از جمله جغرافیا، اقتصاد، وابستگی خارجی، عمق راهبردی، ساختار نظامی و نوع تهدید، اصل بحث بسیار مهم است. ایران، حتی در تحلیلی که ظاهراً درباره‌ی چین و تایوان است، به یک نمونه‌ی قابل ارجاع تبدیل شده است.‏این یعنی در ناخودآگاه بخشی از حلقه‌های استراتژیک، رسانه‌ای، دانشگاهی و تصمیم‌گیری غربی و غیرغربی، دفاع مردم ایران و راهبرد نظامی کشور در برابر فشار خارجی، به‌عنوان یک تجربه‌ی موفق از بازدارندگی و مقاومت ثبت شده است. ممکن است درباره‌ی ابعاد پساجنگ بحث‌های بسیار جدی وجود داشته باشد، اما نمی‌توان انکار کرد که در سطح راهبردی، ایران توانست تصویر یک کشور منفعل، بی‌دفاع و قابل‌تحقیر را بشکند.‏این دستاورد کوچکی نیست. پس از چند قرن فشار، مداخله، تحقیر، اشغال، کودتا، تحریم و جنگ روانی، ایران نشان داد که هنوز می‌تواند در برابر قدرت‌های استعماری و برتری‌طلب بایستد و آنان را وادار به محاسبه‌ی هزینه کند.‏اما خطر اصلی دقیقاً از همین‌جا آغاز می‌شود. چنین دستاوردی اگر با تدبیر سیاسی، ترمیم اجتماعی، کاهش شکاف‌های داخلی، احترام به مردم، عقلانیت در تصمیم‌گیری و پرهیز از سختگیری‌های کور همراه نشود، می‌تواند فرسوده شود. پیروزی راهبردی فقط در میدان نظامی حفظ نمی‌شود؛ در جامعه، در اعتماد عمومی، در عدالت، در عقلانیت حکمرانی و در پرهیز از خیانت به امید مردم نیز حفظ می‌شود.‏امیدوارم این دستاورد مهم از موفقیت تاریخی ایران، با بی‌تدبیری،درگیری‌های سیاسی، فرسایش داخلی و سختگیری‌های بی‌منطق شکسته نشود. ایران امروز بیش از هر زمان دیگری به ترکیب قدرت، عقلانیت، آزادی، اعتماد اجتماعی و تدبیر نیاز دارد.