🔘عجم اوغلو در «چه بر سر لیبرال دموکراسی آمد؟» چه گفته است؟جدیدترین کتاب دارون عجماوغلو، برنده نوبل…
انتشار: 2026/08/14 15:12 UTCدریافت: 2026/08/16 21:59 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/16 21:59 UTC
🔘عجم اوغلو در «چه بر سر لیبرال دموکراسی آمد؟» چه گفته است؟جدیدترین کتاب دارون عجماوغلو، برنده نوبل اقتصاد، وارد بازار نشر شد. نقطه عزیمت وی اینست که دموکراسی چیزی جدا از لیبرالیسم نیست، بلکه بخشی از معنای آزادی است. از نظر او، آزادی فقط رهایی از مداخله دولت یا آزادی فعالیت در بازار نیست؛ فرد زمانی واقعاً آزاد است که در برابر قدرتهای مسلط، چه دولتی و چه خصوصی، از امکان مقاومت برخوردار باشد و بتواند در حکومت بر سرنوشت خود مشارکت کند.عجماوغلو برای توضیح برداشت خود از لیبرالیسم، میان سه سنت تمایز میگذارد. سنت نخست، گرایشهای مترقی است که در آن آزادی ممکن است در قالب تحمیل یک تصور مطلوب از جامعه و فرهنگ به دیگران درآید. سنت دوم، لیبرالیسم کلاسیک، بهویژه در قرائت هایک، است که آزادی را عمدتاً به معنای عدم مداخله دولت میداند. عجماوغلو خود را در سنت سومی قرار میدهد که اروپاییها بیشتر آن را سوسیالدموکراسی و آمریکاییها لیبرالیسم مینامند. مفهوم محوری این سنت عدم سلطه است: اگر فرد از امنیت اقتصادی نسبی برخوردار نباشد و در برابر کارفرمایان، شرکتها یا دیگر قدرتهای خصوصیِ مسلط و استثمارگر بیدفاع باشد، نمیتوان گفت واقعاً آزاد است.او سپس چهار پیشفرض برای لیبرالیسم مطرح میکند: نخست، خطاپذیری انسان؛ یعنی باید بپذیریم که ممکن است اشتباه کنیم. دوم، اینکه یادگیری و اصلاح خطاها در بستر جامعه و تعامل با دیگران شکل میگیرد. سوم، اینکه آزادی بحث، تجربه و آزمونوخطا بهطور تدریجی امکان بهبود دانش را فراهم میکند. و چهارم، اینکه دانش جمعی برای کارکرد جامعه ضروری است. بر اساس این پیشفرضها، چهار ستون لیبرالیسم عبارتاند از آزمایش و تجربه، عدم سلطه و خودحکمرانی، رشد اقتصادی، و نوعی جامعهگرایی نرم که میان حقوق فردی و تعلق فرد به اجتماعات خود تعادل برقرار میکند.ایده اصلی عجماوغلو بر این پایهها، چیزی است که آن را لیبرالیسم طبقه کارگر مینامد. این الگو باید هم از آزادی بیان و تشکل و تجربه حمایت کند، هم نسبت به تمرکز بیش از حد قدرت حساس باشد؛ از بازتوزیع برای کاهش محرومیت استفاده کند؛ امکان مشارکت سیاسی و اقتصادی گروههای ضعیفتر را افزایش دهد؛ رشد اقتصادی را ارزشمند بداند؛ برای افراد با مهارتهای مختلف شغلهای خوب فراهم کند؛ و در کنار آزادی فردی، بر جامعه، اعتماد و اشتراک دانش نیز تأکید داشته باشد.از نظر عجماوغلو، لیبرالیسم در بخش بزرگی از قرن بیستم موفقیت تاریخی بزرگی بود. گسترش علم و دانش، دموکراسی، خدمات عمومی، رهایی اجتماعی و سیاسی و افزایش بیسابقه رفاه تا حد زیادی محصول همین نظم بود. اما این نظم به تدریج فرسوده شد. یکی از مشکلات درونی آن چیزی است که او «سه I» مینامد: شمول، نادانی و عدم تساهل. جوامع لیبرال باید گروههای سابقاً محروم، فقرا، زنان، اقلیتها و مهاجران، را وارد نظم سیاسی کنند، با باورهای نادرست و مخرب مقابله کنند و در عین حال مشخص کنند که یک جامعه لیبرال تا چه حد باید در برابر جریانهای غیرلیبرال و تحملناپذیر تساهل نشان دهد.اما از نظر عجماوغلو، بحران اصلی امروز بیشتر ریشه در تحولات اقتصادی و اجتماعی چند دهه اخیر دارد. نظم سیاسی پس از جنگ جهانی دوم بر چیزی استوار بود که او پیمان صنعتی مینامد: صنعتیشدن گسترده، رشد اقتصادی، اتحادیههای کارگری و افزایش دستمزدها. این نظم باعث شد طبقه کارگر احساس کند سهمی واقعی در رشد اقتصادی و نظم سیاسی دارد. اما با صنعتزدایی، تضعیف اتحادیهها و کاهش دستمزد نسبی کارگران کمتحصیل، این پیمان از بین رفت. همزمان دانشگاهها بهشدت گسترش یافتند و طبقه بزرگی از فارغالتحصیلان شکل گرفت که ارزشهای فرهنگی متفاوتی با طبقه کارگر سنتی داشتند و در بسیاری موارد نیز با اقتصادی مواجه بودند که نمیتوانست انتظارات آنان را برآورده کند.این تغییرات اقتصادی با تحول در سیاست فرهنگی و هویتی همراه شد. چپ سیاسی بیش از پیش بر مسائل فرهنگی و هویتی تمرکز کرد و در مقابل، راست نیز سیاست هویتی و فرهنگی خود را تقویت کرد. نتیجه، فروپاشی ائتلاف قدیمی میان فارغالتحصیلان لیبرال و طبقه کارگر محافظهکارتر از نظر اجتماعی بود؛ ائتلافی که بخش مهمی از سیاست لیبرال پس از جنگ را تشکیل میداد. همین شکاف اقتصادی، فرهنگی و هویتی به رشد پوپولیسم در هر دو سوی چپ و راست کمک کرد.عامل مهم دیگر، ظهور بخش فناوری است؛ بهویژه در آمریکا. عجماوغلو معتقد است فرهنگ نخبگانی و گاه ضددموکراتیک شرکتهای فناوری مشکلساز است، اما اثر واقعیتر فناوری از طریق الگوریتمهایی است که نحوه انتشار اطلاعات و شکلگیری افکار عمومی در شبکههای اجتماعی را تغییر دادهاند. اکنون هوش مصنوعی نیز این تحول را بسیار گستردهتر کرده و احتمالاً میتواند رابطه میان فناوری، بازار کار، قدرت و سیاست را بیش از پیش دگرگون کند.🆔 @mohammadreza_dadgostar
نخستین مشاهده و پستهای مشابه
این برچسبها فقط زمان نخستین مشاهده متن عمومیِ همسان در این فهرست را نشان میدهند و اثباتکننده نویسنده اصلی نیستند.
- حمیدرضا جلائیپور (جامعهشناس) · تطابق دقیق — ۲۴ مرداد ۱۴۰۵، ۱۵:۲۵
- محمدرضا جلائیپور🍀Jalaeipour · تطابق دقیق — ۲۵ مرداد ۱۴۰۵، ۲۱:۵۹
اثر انگشت فشرده دقیق و تطابق نزدیکِ متصل به یک نمونه مبنا · زمان ناشناخته، ناموجود باقی میماند
پستهای تلگرام — محمدرضا جلائیپور🍀Jalaeipour
ماده از نظر دستوری فاقد فعل و مجازات کامل است. اصل ۷۷ ناظر به عهدنامهها، مقاولهنامهها، قراردادها و موافقتنامههای بینالمللی است؛ نمیتوان صرفاً با اشاره به آن، هر همکاری علمی یا کارشناسی درباره یک سند غیرالزامآور را جرم دانست.۱۷.مغایرانحلال خودکار هر شخص حقوقی، بدون احراز اینکه جرم به نام یا در راستای منافع آن و توسط مقام مجاز انجام شده، مسئولیت کیفری جمعی ایجاد میکند و به حقوق اعضا، کارکنان و طلبکاران بیتقصیر لطمه میزند.۱۸.مغایر جدیبرای شخص بیاطلاع، صرف «بیاحتیاطی» بدون تعریف تکلیف قانونی و رابطه سببیت، مجازات درجه پنج مقرر شده است. جرمانگاری «مقدمات بعیده» نیز حتی وقتی رفتار انجامشده ذاتاً جرم نیست، برخلاف اصل قانونیبودن جرم و مجازات است.۱۹.نیازمند اصلاحصلاحیت دادگاه انقلاب باید دقیق و محدود به جرایم امنیتی واقعی باشد. اگر «مصادره کلیه اموال» شامل اموال نامرتبط با جرم باشد، خلاف حقوق مالکیت و شرع است؛ باید صرفاً به عواید و ابزار مستقیم جرم و با حفظ حقوق اشخاص ثالث محدود شود.اصول مورد استناد، بهویژه اصول ۹، ۲۲، ۲۴، ۲۶، ۲۸، ۳۶، ۳۷، ۴۷، ۷۵، ۸۵ و ۱۵۹ قانون اساسیاند.به نظر میرسد از منظر فقهی هم، پنج ایراد اصلی وجود دارد:1. مجازات بدون بیان روشن: عناوینی مانند «چهره سیاه»، «ناسازگار با فرهنگ ایرانی»، «رسانه معاند» و «مقدمات بعیده» حد و مرز رفتار حرام و مستوجب تعزیر را روشن نمیکنند. این وضعیت با قاعده قبح عقاب بلا بیان و اصل برائت سازگار نیست. شورای نگهبان نیز در سوابق خود جرمانگاری عبارتهای مبهمی مانند «هرگونه اقدام نامتعارف» را خلاف شرع دانسته است.2. مجازات بدون علم و انتساب: در مواد ۴، ۱۴، ۱۵، ۱۷ و ۱۸ ممکن است مدیر، مجوزدهنده یا شخص حقوقی بدون علم، عمد یا انتساب رفتار مجازات شود. شورای نگهبان در موارد مشابه، مجازات صاحب حرفه بدون انتساب رفتار یا با وجود انجام اقدامات لازم را خلاف شرع دانسته است.3. تضییع حقوق اشخاص بیگناه: انحلال یک مؤسسه یا مصادره اموال میتواند حقوق شرکا، کارکنان، وراث و طلبکاران بیتقصیر را از بین ببرد. اطلاق چنین احکامی خلاف موازین شرع است.4. عدم تناسب تعزیر: محرومیت دائمی از شغل یا خدمات حکومتی برای مجوزدهندهای که علم یا تبانی او اثبات نشده و زندان برای یک اطلاعرسانی اداری، فاقد تناسب روشن با تقصیر است.5. اطلاق محدودیت رفتار مباح: ارتباط علمی، مصاحبه، تبادل اطلاعات عمومی یا مراجعه به سفارتخانه ذاتاً حرام نیست. برای تعزیر باید عنوان ثانوی مشخصی مانند جاسوسی، اعانه بر جرم، افشای سرّ، اضرار عمدی یا همکاری مؤثر با دشمن احراز شود.ایرادهای مشترک قانون اساسیجرم و مجازات باید مستقیماً و با معیار روشن در قانون تعیین شود؛ نه اینکه یک وزارتخانه یا دبیرخانه با انتشار فهرست، رفتار شهروندان را جرم یا مباح کند. این موضوع با اصول ۳۶ و ۸۵ ناسازگار است. شورای نگهبان نیز واگذاری بیضابطه تعیین مصادیق قانونی را مغایر اصل ۸۵ دانسته استاطلاق مواد ۳ تا ۸ و ۱۴ تا ۱۶، آزادیهای مشروع، حقوق شغلی، رسانهای و فعالیت احزاب و انجمنها را بیش از حد ضروری محدود میکند.ایجاد سامانهها، رصد فراگیر، کارگروههای جدید و تکالیف اجرایی مستمر، چنانچه موجب افزایش هزینه عمومی باشد و منبع تأمین آن مشخص نشده باشد، با اصل ۷۵ مغایر خواهد بود.تعیین مجازات سنگین با دامنه بسیار باز، برخلاف اصل قانونیبودن و ضرورت پیشبینیپذیری قانون کیفری است. شورای نگهبان بر لزوم حکم دادگاه صالح و تفسیر ابهام کیفری به نفع متهم تأکید کرده است.در یک بازنویسی قابل تأیید، باید جرمها به همکاری آگاهانه و مؤثر با دولت یا سرویس خارجی، انتقال اطلاعات حفاظتشده، تأمین مالی خارجی و ایجاد خطر مشخص و قابل اثبات برای امنیت کشور محدود شوند و برای فعالیتهای علمی، روزنامهنگاری، درمانی، تجاری، کنسولی و بشردوستانه استثناهای روشن پیشبینی شود.
ملاحظاتی در باب تصویب کلیات طرح "مقابله با نفوذ سرویسهای اطلاعاتی و دولتها یا نهادهای بیگانه در کشور" به تاریخ ۲۵ مرداد ۱۴۰۵اصل مقابله با جاسوسی، تأمین مالی خارجی انتخابات، انتقال اطلاعات طبقهبندیشده و عملیات هدایتشده از خارج، هدفی مشروع و منطبق با حفظ استقلال و امنیت کشور است؛ اما به نظر میرسد متن حاضر از لحاظ نسبت با قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران:1. مفاهیم کیفری بسیار مبهم و موسع دارد؛2. رفتارهای عادی، علمی، رسانهای، فرهنگی و دیپلماتیک را بدون احراز سوءنیت جرم میشمارد؛3. تعیین دامنه جرم را به فهرستها و مجوزهای اداری واگذار میکند؛4. در مواردی اشخاص را بهخاطر رفتار دیگری یا حتی بدون علم و عمد مجازات میکند؛5. در مواد ۱۰، ۱۵ و ۱۶ دچار آشفتگی و نقص عبارتی جدی است؛6. مجازاتهایی نامتناسب مانند انحلال الزامی، محرومیت دائمی و مصادره کلی اموال مقرر کرده است.ارزیابی مواد و مهمترین ایرادها:۱.مغایر و مبهم«اشراف، هدایت، آموزش، فرق انحرافی، ضربه به مصالح، مخدوشکردن اعتماد و کاهش مشارکت» تعریف نشدهاند. رابطه سببیت و سوءنیت نیز روشن نیست. ممکن است پیشنهاد علمی یا سیاستی مشروع را دربر گیرد. عبارت مجازات نیز از نظر نگارشی و درجهبندی کیفری مبهم است.۲.قابل اصلاحممنوعیت تأمین مالی خارجی انتخابات قابل دفاع است؛ ولی باید علم دریافتکننده، منشأ خارجی مال، هدف انتخاباتی و مفهوم «امتیاز» اثبات شود. ضبط مال باید با رعایت حقوق اشخاص ثالث باشد.۳.مغایر قانونممنوعیت ارائه «هرگونه اطلاعات، گزارش یا آمار» به هر شخص خارجی، اطلاعات عمومی، علمی و تجاری را هم شامل میشود. «وزارت» در انتهای ماده نیز مشخص نشده است. باید به اطلاعات طبقهبندیشده یا امنیتی و انتقال عامدانه محدود شود.۴.مغایر و مبهماصل شفافیت منابع مالی احزاب و سمنها قابل قبول است؛ اما انحلال الزامی شخصیت حقوقی و مجازات تمام مدیران بدون اثبات علم و دخالت آنان، مغایر اصول شخصیبودن مسئولیت و برائت است. معیارهای صدور مجوز و امکان اعتراض نیز تعیین نشده است.۵.مغایروزارت اطلاعات عملاً با انتشار یا عدم انتشار یک نام، دامنه جرم را تعیین میکند. این واگذاری ماهیت تقنینی دارد و با اصل ۸۵ سازگار نیست. «فهرست سفید» همچنین میتواند همکاری علمی، بورس، همایش و ارسال نمونه پزشکی مشروع را جرم کند.۶.مغایرهرگونه مصاحبه یا ارتباط، صرفنظر از محتوا و قصد، جرم تلقی شده است. «رسانه معاند» تعریف ندارد و تعیین مصادیق کیفری به دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی سپرده شده است. مجازات مصاحبه با سایر رسانهها صرفاً به علت ثبتنکردن در سامانه نیز نامتناسب است.۷.مغایرارسال هر فیلم، عکس، صوت یا داده برای شخص یا رسانه خارج از کشور را شامل میشود؛ حتی اطلاعات خانوادگی، علمی یا خبری عادی. «زمان بحرانی، اغتشاش و آشوب» نیز تعریف قانونی ندارد.۸.مغایرارتباط با تمام سفارتخانهها و مؤسسات خارجی، بدون تعیین موضوع ارتباط، محتاج مجوز قبلی شده است. این حکم روابط دانشگاهی، تجاری، درمانی و اداری عادی را نیز دربر میگیرد. عبارت «و مانند آنها» استثنا را مبهمتر کرده است.۹.نیازمند اصلاحمجازات ورود و اقامت غیرقانونی قابل تقنین است؛ اما جزای معادل ۱۰ هزار یورو بدون تعیین نرخ و زمان محاسبه مبهم است. تشدید تمام جرایم اتباع خارجی فقط به دلیل تابعیت، بدون ارتباط میان تابعیت و جرم، با تناسب و عدالت کیفری سازگار نیست.۱۰.غیرقابل اظهارنظرجملهبندی ماده بههمریخته و اجزای آن جابهجا شده است. «ضرر عمده»، «تسلط بیگانه» و «عدم اجرای سیاستهای کلی» نیز معیار کیفری روشنی ندارند. ابتدا باید ماده بازنویسی شود.۱۱.قابل اصلاحتشدید مجازات جرم اقتصادی واقعاً هدایتشده از خارج قابل دفاع است؛ مشروط به احراز علم مرتکب، هدایت مؤثر خارجی و ارتباط آن با ارتکاب جرم. با مواد ۱۰ و ۱۳ نیز همپوشانی دارد.۱۲.قابل اصلاحیکی از قابلدفاعترین مواد است؛ اما «اطلاعاتی که در دسترس عموم نیست» بسیار گسترده است. باید اطلاعات محرمانه یا امنیتی مشخص، علم مرتکب و رابطه سببیت با تشدید تحریم تصریح شود.۱۳.مبهمتشدید هر جرم تعزیری به دلیل «آموزش» خارجی بیش از حد گسترده است. باید ثابت شود هدایت یا حمایت خارجی با همان جرم رابطه مستقیم داشته و مرتکب از آن آگاه بوده است. ممنوعیت مطلق تخفیف نیز نیازمند توجیه تناسبی است.۱۴.مغایراصطلاحاتی مانند «زیر سؤال بردن احکام دینی»، «چهره سیاه از ایران» و «ناسازگار با فرهنگ ایرانی» قابلیت تفسیر بسیار وسیع دارند. مجازات صادرکننده مجوز بدون اثبات علم و تقصیر و محرومیت دائمی با اصول مسئولیت شخصی و آزادی مشروع رسانه تعارض دارد.۱۵.مغایر و معیوبهمان ابهامهای ماده ۱۴ را دارد. متن تبصره ۱ نیز جابهجا و ناقص است. مجازات مرجع صادرکننده مجوز بدون احراز علم یا تبانی قابل قبول نیست.۱۶.غیرقابل اظهارنظر
علی قمصری: آزادی بدون تمامیت ارضی، آزادیِ در سقوط است🟢علی قمصری، نوازنده:🔺عدهای معتقدند «وجود ایران» بر «ماهیت آن» مقدم است؛ زیرا اگر این سرزمین با همین جغرافیا و تمامیت خود باقی نماند، دیگر سخن گفتن از ماهیت، آزادی یا آینده، معنای روشنی نخواهد داشت.🔺در مقابل، گروهی باور دارند که حتی اگر ایران دچار تجزیه یا از دست رفتن بخشی از سرزمینش شود، تغییر ماهیت سیاسی و اجتماعی آن ارزش این هزینه را دارد.🔺من با این نگاه موافق نیستم.🔺برای من، حفظ «وجود ایران» بر تغییر «ماهیت ایران» اولویت دارد. باور دارم ابتدا باید این سرزمین، با تمامیت ارضی و استقلالش باقی بماند و سپس ماهیت آن، با اراده مردم، اندیشه، فرهنگ و تلاش فرهیختگان، به سمت تعالی حرکت کند.🔺آزادی، بدون زمینی که بتوان بر آن ایستاد، شبیه آزادی در سقوط است.در ماههای گذشته بارها دیدهایم کسانی که همه تحلیل خود را بر رسانهها یا وعدههای قدرتهای خارجی بنا کرده بودند، پیدرپی غافلگیر شدند. هر روز پرسش تازهای مطرح شد:چرا همان قدرتهایی که قرار بود حامی مردم باشند، از نابودی زیرساختها سخن گفتند یا آن را توجیه کردند؟ چرا درباره آینده ایران، گزینههای سیاسی را یکی پس از دیگری کنار گذاشتند؟ چرا موضوع منابع انرژی، تنگه هرمز و موقعیت ژئوپلیتیک ایران به جای مردم تا این اندازه برایشان اهمیت دارد؟اگر کشوری بخش مهمی از زیرساختهایش، راههای ارتباطیاش، جنوبش، منابع انرژیاش یا موقعیت راهبردی خود را از دست بدهد، آیا رسیدن به آزادی و رفاه آسانتر خواهد شد یا دشوارتر؟🔺پرسش دیگری هم برای من وجود دارد؛ اگر روزی یک نیروی نظامی خارجی، نه یک جریان داخلی، در سرنوشت ایران تعیینکننده شود، آیا پس از آن واقعاً قدرت را به یک جریان داخلی واگذار خواهد کرد؟ یا جریان داخلی صرفا تا جایی که از دروازهی قلعه رد شوند ، به دردشان می خورد؟🔺در کشوری با میلیونها انسان دارای باورها و گرایشهای متفاوت، آیا چنین وضعیتی به آرامش منتهی میشود یا خطر درگیریهای داخلی، ناامنی و حتی تجزیه را افزایش میدهد؟🔺من ماهها پیش نیز در استوریهایم نوشته بودم که هر جریان سیاسی که بدون پشتوانه اجتماعی و نظامی، امید خود را به قدرتهای خارجی گره بزند، ناخواسته بیش از آنکه به تغییر ماهیت کشور کمک کند، ممکن است موجودیت آن را در معرض خطر قرار دهد. قدرتهای خارجی، پیش از هر چیز، منافع خود را دنبال میکنند.🔺به همین دلیل، دغدغه اصلی من در این ماهها، حفظ «وجود ایران» بوده است.🔺نکته دیگری که ذهنم را مشغول کرده، نوعی تناقض در فضای رفتاری یک جریان است. گاهی از مردم خواسته میشود از زیرساختهای کشور دفاع نکنند، چون آن را متعلق به حکومت میدانند؛ اما همان افراد، هنگام نابودی همان زیرساختها، مردم را سرزنش میکنند که چرا از آن دفاع نکردند.🔺در حالی که برق، آب، جاده، بندر، پالایشگاه و زیرساختهای حیاتی، پیش از آنکه متعلق به هر حکومتی باشند، متعلق به مردماند. نابودی آنها، زندگی نسلهای آینده را تحت تأثیر قرار میدهد.FarhikhteganOnline.irروبیکا | اینستاگرام | بله | تلگرام | توییتر | سروشپلاس@charsoofarhang
مصداق دیگری از آنچه ظاهرا به نام امنیت انجام میشود ولی عملا اقدامی علیه امنیت ملی است و هزاران تولیدکنندهٔ محتوا روی یک پلتفرم داخلی را عصبانی و وادار به کوچ به پلتفرمهای خارجی میکند:t.me/hamedbd_channel/352%D8%AD%D8%AA%DB%8C اگر یک پادکست خاص محتوای غیرقانونی داشته باشد، راه مواجهه بستن کل یک پلتفرم با هزاران تولیدکننده و مخاطب وسیع نیست.
⭕️ «طرح مقابله با نفوذ سرویسهای اطلاعاتی یا دولتها یا نهادهای بیگانه در کشور» که کلیاتش امروز در مجلس تصویب شد انقدر در جزئیات پراشکال و پرآسیب و عجیب و بعضا مضحک است که مخاطب احساس میکند نویسنده آن را برای زدن لطمهای کاری به اعتبار مجلس یا مضحکه کردن مجلس و تولید خشم در گروههای مرجع نوشته است. جرمانگاری شدید و امنیتیسازی افراطی و تفسیرپذیری که در این طرح شامل انواع فعالیت اندیشکدهای، دانشگاهی، مدنی، هنری و رسانهای شده است میتواند شبیه چند موشک بالستیک اسراییل به ظرفیت حل مساله نهادهای عمومی و مدنی ایران عمل کند و درست در شرایطی که نیازمند تقویت همهٔ مولفههای قدرت ملی و همبستگی و امید بیشتر و کاهش شکافهاییم، موجب انزوا و تضعیف ایران و فعالسازی انواع شکافها شود و نارضایتی خلق کند. طرح به نام امنیت نوشته شده، ولی عملا خودش تهدید امنیت میشود. متن فوقالعاده ضعیف و پراشکال طرح نشانهٔ تلخی از ضعف حاد پشتوانهٔ کارشناسی و بیتوجهی به لوازم منافع و امنیت ملی است و شروعی بسیار بد و ضعیف برای مجلس پس از چند ماه تعطیلی.@jalaeipour
اندوه جهان چیست؟ تویی داغِ یگانهدلسوختگان را چه به اندوه زمانه؟بر شانه بیفشان و مزن شانه به مویتبگذار حسادت بکند شانه به شانهزخم تبرت مانده ولی جای شکایتشادم که نگه داشتهام از تو نشانهاز عشق چرا چشم بپوشم که ندارداین تازه مسلمان شده با کفر میانهبهتر که سرودی نسراییم و نخوانیمسخت است «غم عشق» در آید به «ترانه» سجاد سامانی#شب_و_روزگار_خوش @mohem_mat