📝📝ریاضت برای عوام،رانت برای خواص✍️صلاح الدین خدیو⚛ @jomhuriyat♈️ در گفتوگوی دیشب پزشکیان، بحثی کوت…
انتشار: 2026/08/07 09:54 UTCدریافت: 2026/08/07 17:16 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/07 17:16 UTC
📝📝ریاضت برای عوام،رانت برای خواص✍️صلاح الدین خدیو⚛ @jomhuriyat♈️ در گفتوگوی دیشب پزشکیان، بحثی کوتاه درباره دمای اتاق و پنکه به میان آمد. رئیسجمهور با اشاره به اینکه «ما در بچگی پنکه نداشتیم»، این پرسش را پیش کشید که از نگاه ایشان، وسایل سرمایشی تا چه اندازه جزو نیازهای ضروری زندگی به شمار میآیند.♈️ تکرار این مضمون از سوی رئیسجمهور شایسته تأمل است. پرسش این است: آیا وسایلی مانند پنکه و کولر هنوز کالاهایی تجملیاند یا در دنیای امروز به بخشی از حداقل استاندارد زندگی تبدیل شدهاند؟♈️ بخش عمده دوران کودکی آقای پزشکیان در فاصله سالهای ۱۳۳۵ تا ۱۳۴۵ سپری شد؛ دورانی که اقتصاد ایران بسیار کوچکتر از امروز بود و تولید انبوه لوازم خانگی و خودرو هنوز شکل نگرفته بود. در آن سالها داشتن یخچال، تلویزیون، ماشین لباسشویی یا حتی پنکه، برای بسیاری از خانوادهها نشانهای از رفاه و منزلت اجتماعی به شمار میرفت.♈️ اما از دهه ۱۳۵۰ به بعد، اوضاع دگرگون شد. گسترش تولید داخلی، افزایش درآمدهای نفتی و واردات گسترده کالاهای مصرفی، جامعه ایران را به سوی شکل تازهای از زندگی سوق داد. لوازم خانگی و خودرو به تدریج از کالاهای لوکس به نیازهای متعارف زندگی شهری تبدیل شدند. دیگر داشتن یخچال، ماشین لباسشویی یا وسایل سرمایشی، نماد تجمل نبود؛ بلکه فقدان آنها به معنای افت محسوس کیفیت زندگی تلقی میشد. پس از انقلاب هم جهاد سازندگی و شرکتهای تعاون روستایی با بهایی نازل و نزدیک به رایگان، وسایل خانگی را به اعماق روستایی ایران بردند.♈️ تحولی مشابه، حدود یک تا دو دهه زودتر، در اروپای غربی رخ داده بود. اروپا پس از جنگ جهانی دوم قارهای ویران بود، اما رونق اقتصادی دهههای ۱۹۵۰ و ۱۹۶۰، همراه با تولید انبوه کالاهای مصرفی، سبک زندگی مردم را دگرگون کرد. همانگونه که تونی جات در کتاب پس از جنگ نشان میدهد، گسترش لوازم خانگی، سوپرمارکتها، فروشگاههای مدرن و اتومبیل شخصی، نشانه گذار از اقتصاد ریاضتزده پس از جنگ به جامعه مصرفی و رفاه عمومی بود.♈️ اکنون این پرسش مطرح میشود که آیا میتوان با معیارهای دوران کودکی، زمانی که بسیاری از لوازم خانگی کالایی لوکس محسوب میشدند، درباره نیازهای جامعه امروز داوری کرد؟آن هم در روزگاری که به لطف تولید انبوه جهانی، بسیاری از این کالاها حتی در فقیرترین نقاط جهان نیز جزو ملزومات زندگی به شمار میآیند؛ در حالی که کشورهای همسایه ایران، علاوه بر خانهها، به خنکسازی فضاهای عمومی، خیابانها و استادیومها نیز روی آوردهاند.♈️ ممکن است گفته شود که مقصود رئیسجمهور صرفاً دعوت مردم به قناعت در شرایط دشوار اقتصادی است. اما حتی در این صورت نیز پرسش اخلاقی پابرجاست: چگونه میتوان از مردم خواست بار ریاضت را بر دوش بکشند، در حالی که رانتخواران، انحصارگران، خصولتیها و بهرهمندان از اقتصاد تحریم هر روز ثروتمندتر میشوند؟♈️ از سوی دیگر، اگر قرار است از مصرف برق کاسته شود، آیا نخست نباید به سراغ ساختارهای ناکارآمد، اتلاف گسترده انرژی، انحصار صنعت خودرو و سیاستهای نادرست اقتصادی رفت؟ چگونه میتوان میلیونها خودروی کمکیفیت و پرمصرف را بر جامعه تحمیل کرد، اما همزمان استفاده از وسایل سرمایشی را امری غیرضروری جلوه داد؟♈️ مسئله اصلی پنکه یا کولر نیست؛ مسئله آن است که مفهوم رفاه در طول زمان تغییر میکند. همانگونه که امروز کسی یخچال، آب لولهکشی، برق، تلفن همراه یا اینترنت را کالایی تجملی نمیداند، پنکه و کولر نیز برای میلیونها ایرانی دیگر نماد اشرافیت نیستند، بلکه بخشی از حداقل استاندارد زندگیاند.♈️ هنر سیاستگذاری آن نیست که جامعه را به معیارهای هفتاد سال پیش بازگرداند، بلکه آن است که با پذیرش تحولات تاریخی و فناوری، این استانداردها را با بیشترین عدالت و کمترین هزینه برای شهروندان تأمین کند.#جمهوریت ⚛ @jomhuriyat
پستهای تلگرام — جمهوریت
🔰افزایش نرخ ۸۲ قلم دارو و رشد ۱۲۰ درصدی میانگین قیمت آنتیبیوتیکها!♈️در میان اقلام مشمول افزایش قیمت، قرص دنپزیل با افزایش نرخ حدود ۵۴۳ درصدی در صدر قرار دارد. همچنین نرخ کلاریترومایسین حدود ۳۰۸ درصد افزایش یافته است.♈️شرکت دارویی لقمان در اطلاعیهای در سامانه کدال از افزایش نرخ ۸۲ قلم از محصولات خود خبر داده است؛ بهطوری که میانگین قیمت این اقلام از حدود ۱۸۰ هزار تومان به ۳۹۰ هزار تومان رسیده و ۱۲۰ درصد افزایش یافته است.♈️براساس این گزارش، قیمت دنپزیل حدود ۵۴۳ درصد و کلاریترومایسین ۳۰۸ درصد افزایش داشته است. قیمت آموکسیکلاو نیز ۱۱۵ درصد، کولیک اسید ۱۸۴ درصد و شربت استامینوفن و دیفنهیدرامین حدود ۱۳۵ درصد افزایش یافته است.#جمهوریت⚛ @jomhuriyat
🔰خبرنگار الجزیره:♈️مهلت ۶۰ روزه تفاهمنامه آمریکا و ایران به پایان رسیده است. نه مذاکره واقعی، نه از سرگیری جنگ تمامعیار. کمی پیام و کمی موشک. مقامات ایرانی میگویند: در تفاهمنامه آتشبس وجود ندارد، پایان جنگ در تمام جبههها، از جمله لبنان. این ۶۰ روز فقط مربوط به مذاکرات توافق نهایی بود، نه چیز دیگری.♈️ترامپ میگوید که آن را تمدید نمیکند، از ایران میخواهد «پرچم سفید را بالا ببرد»، تهدید میکند که عمان را بر فراز هرمز بمباران خواهد کرد. اگر هر دو طرف نتوانند در مورد موضوع تفاهمنامه به توافق برسند، چگونه میتوانیم انتظار داشته باشیم که آنها در مورد چیز دیگری توافق کنند.…#جمهوریت⚛ @jomhuriyat
🔰امارات: تمام مبادلات تجاری و تراکنشهای مالی با ایران تا اطلاع ثانوی متوقف شد♈️مدیر اداره ارتباطات راهبردی وزارت امور خارجه: افرا الحاملی، مدیر اداره ارتباطات راهبردی وزارت امور خارجه، همه ادعاها درباره وضعیت روابط اقتصادی میان امارات متحده عربی و جمهوری اسلامی ایران را رد کرد. ♈️الحاملی بار دیگر بر تعهد راسخ امارات به گفتوگو، همکاری و همگرایی منطقهای بهعنوان ابزارهای اساسی برای پیشبرد صلح، ثبات و رفاه در منطقه تأکید کرد.♈️الحاملی تصریح کرد که با توجه به تشدید تنشهای منطقهای که صلح و امنیت منطقهای و بینالمللی را تضعیف میکند، تمام تجارت، مبادلات تجاری و تراکنشهای مالی با ایران تا اطلاع ثانوی متوقف شده است.♈️الحاملی تأکید کرد که امارات همچنان قویاً به حفظ سلامت نظام مالی بینالمللی، مطابق با حقوق بینالملل و بالاترین استانداردهای جهانی، متعهد است.#جمهوریت⚛ @jomhuriyat
🔰کاهش۲.۷ میلیون تراکنش در هرمزگان ♈️کارتخوانها لو دادند که خرید مردم در کدام استانها آب رفته؛ بررسی در آمارهای شاپرک نشان میدهد هرمزگان رکورددار بیشترین آفت تراکنش در تیرماه امسال نسبت به تیر ۱۴۰۴ است. ♈️تراکنشها در این استان استراتژیک که درگیریهای نظامی اخیر را هم تجربه کرده، حدود ۲.۷ میلیون خرید کمتر از تیر پارسال را ثبت کرد. ♈️بعد از آن چهارمحالوبختیاری با ۲.۱ درصد و کهگیلویهوبویراحمد با ۱.۲ درصد قرار دارند. تراکنشها در بوشهر هم ۰.۷درصد کم شد./زومان#جمهوریت⚛ @jomhuriyat
🔰 خودروهای بالای ۲۰ سال امکان تردد، تعویض پلاک و نقلوانتقال نخواهند داشت♈️ ️اجرای مقررات خودروهای فرسوده وارد مرحله جدیتری شده است. خودروهایی که به سن فرسودگی رسیدهاند، در کلانشهرها با ممنوعیت تردد و حذف سهمیه بنزین مواجه میشوند. نقلوانتقال و تعویض پلاک آنها نیز ممنوع است. برای خودروهای شخصی بنزینی، سن فرسودگی ۲۰ سال تعیین شده است.♈️ ️دولت برای اسقاط و جایگزینی مشوقهایی در نظر گرفته است. نرخ گواهی اسقاط خودروی سواری در سال ۱۴۰۵ به ۶۰ میلیون تومان رسیده و مالکان خودروهای فرسوده میتوانند از طرحهای جایگزینی و فروش خودرو خارج از فرآیند عمومی قرعهکشی استفاده کنند.♈️ ️همینجاست که اجرای طرح نوسازی خودروهای فرسوده در ایران، از یک مسئله زیستمحیطی ساده به یک مسئله جدی اقتصادی برای مالکان تبدیل میشود.#جمهوریت⚛ @jomhuriyat
📝📝 شوک به جیبِ گرسنه، سهم از جیبِ قاچاقچی؛ پارادوکسِ مالیِ حاکمیت✍حمید آصفی⚛ @jomhuriyat♈️ عدد را دقیق کنار هم بگذاریم: سالانه ۷ میلیارد و ۲۰۰ میلیون لیتر سوخت قاچاق میرود و کسری کشور ۵ میلیارد لیتر است. یک ثانیه معطلی نکنیم: کسری رسمی ما، بهتنهایی، زیر پای قاچاق غیررسمی گم میشود. وقتی خروج غیرقانونی از نیاز قانونی فراتر میرود، دیگر با یک پدیده حاشیهای روبهرو نیستیم؛ با هسته مرکزی فروپاشی توزیع مواجهیم.🔰 ۱. «شبکه دولتی-نظامی قاچاق»؛ بُردار نوین سودبریاینجا واژهای باید ساخت که وضعیت را دقیق رو کند: «قاچاقسالاری»؛ یعنی وضعیتی که در آن قاچاق، نه یک فعالیت حاشیهای، بلکه به ستون پنهان توزیع قدرت و ثروت تبدیل میشود. این «قاچاقسالاری» اگر با شبکههای برخوردار از قدرت و مصونیت همراه شود، دیگر کامیونها فقط در تاریکی شب حرکت نمیکنند؛ بلکه در روشنایی روز و زیر سایه ساختار امنیتی عبور میکنند. وقتی حاملان امنیت، خود به حاملان قاچاق تبدیل شوند، مرز قانون و نقض قانون در بدنه قدرت محو میشود.🔰 ۲.«سرمایهگذاری در نهاد نظارت؛ پارادوکس ماینر و مگاواتمثل برق را دقیق نگاه کنیم؛ این معادله، طلای ناب تحلیل است. برق کسری، بخشی از آن در اختیار ماینرها قرار میگیرد و ماینرها نیز میتوانند چرخ ارز دیجیتال را بچرخانند. یعنی دولت با قیمت یارانهای، زیرساخت مالی ساختار غیررسمی را تأمین میکند. این همان «یارانه معکوس امنیتی» است؛ یارانهای که از جیب مردم برداشته میشود و در مسیرهای غیرشفاف اقتصادی قرار میگیرد.🔰 ۳. اعدام منطق «شوک» در سایه قاچاق سازمانیافتهحالا بزرگترین تناقض را باز کنیم: شوک قیمتی برای جبران کسری بودجه بر مردمی تحمیل میشود که قدرت خریدشان کاهش یافته، در حالی که ریشههای قاچاق سازمانیافته همچنان پابرجاست.افزایش قیمت سوخت، بهخودیخود، الزاماً سود قاچاقچی را بیشتر نمیکند؛ اگر قیمت خرید در داخل بالا برود و قیمت فروش در مقصد متناسب افزایش نیابد، حتی میتواند حاشیه سود قاچاق را کاهش دهد. بنابراین مسئله اصلی این نیست که قاچاقچی از هر گرانی سود میبرد؛ مسئله این است که دولت چرا پیش از هر شوک قیمتی، ساختارهای مولد قاچاق و رانت را از میان نمیبرد؟از سوی دیگر، اگر قیمت داخلی به سطحی نزدیک شود که اختلاف آن با بازار مقصد به حداقل برسد، انگیزه اقتصادی قاچاق نیز بهشدت کاهش خواهد یافت. بنابراین افزایش قیمتِ منطقی میتواند بخشی از راهحل باشد؛ اما بهتنهایی کافی نیست.این همان «سیاست خودکشی مالی» است: انتقال هزینه ناکارآمدی از ساختار قدرت به جیب جامعه، بدون آنکه اصلاح ساختاری همزمان انجام شود.🔰 ۴. ابعاد امنیتزدایی وارونهو حالا جدیترین نتیجه: قاچاق سوخت، پیش از آنکه صرفاً یک بحران خارجی یا مرزی باشد، یک بحران حکمرانی داخلی است؛ بحرانی که در آن رانت، ضعف نظارت و شبکههای غیرشفاف میتوانند منابع عمومی را به مسیرهای غیرمولد منتقل کنند.وقتی قاچاق نهادینه شود، دیگر «مبارزه با قاچاق» صرفاً برخورد با چند قاچاقچی نیست؛ باید سراغ ساختار تولیدکننده قاچاق رفت. و اینجاست که مسئله قاچاق، به مسئله قدرت و پاسخگویی تبدیل میشود.🔰 ۵. نتیجهگیری: راه راست، ریشهسوزی است نه شوکتراپیراه «اصلاح قیمت» بهتنهایی، راه کسانی است که یا مسئله را کامل ندیدهاند، یا هزینه آن را از جیب جامعه میپردازند. اما راه جلوگیری از قاچاق نیز صرفاً برخورد انتظامی نیست؛ باید هم سیاست قیمتی اصلاح شود و هم ساختار قاچاقسالار خنثی گردد.تا زمانی که «یارانه معکوس امنیتی» وجود داشته باشد، هر سیاست قیمتی که بدون اصلاح ساختار اجرا شود، میتواند فشار بیشتری بر مردم وارد کند، بدون آنکه لزوماً مسئله قاچاق را حل کند.♈️ عدد را دوباره کنار هم بگذاریم: ۷٫۲ میلیارد لیتر قاچاق، در برابر ۵ میلیارد لیتر کسری. پاسخ این معادله فقط در افزایش قیمت نیست؛ اما افزایش قیمت منطقی میتواند انگیزه اقتصادی قاچاق را کاهش دهد. راهحل واقعی، ترکیب سیاست قیمتی با خنثیسازی ساختار قاچاقسالار است.♈️ تا آن روز، هر شوکی که بدون اصلاح ساختار بر پیکر جامعه وارد شود، میتواند سهم مردم را کوچکتر و سهم رانت را بزرگتر کند.راه راست، ریشهسوزی است؛ نه شوکتراپی.#جمهوریت ⚛ @jomhuriyat