پاسخ درخشان جواد صالحی‌ اصفهانی (اقتصاددان خارج از ایران) به مسعود نیلی در مورد بنزین و احمدی‌نژاد.…

نفت در برابر بنزین...گویا جمهوری‌اسلامی به جای نفت در برابر غذا، نفت در برابر بنزین را انتخاب کرده. تنها مشکل‌شان با محاصره این است که نمی‌توانند بنزین وارد کنند و آن را به یک سی‌ام قیمت جهانی در ایران بفروشند در حالی برخی اقلام غذایی در ایران دو برابر قیمت جهانی به فروش می‌رسد.ظهوریان نماینده پفیوز مجلس گفته مشکل کمبود ۱۵میلیون لیتر بنزین حل شده و با افزایش تولید!! ، مقدار کسری به فقط ۲میلیون لیتر رسیده و دیگر نیازی به اجرای طرح بنزین نیست.این همزمان شده با افشای عبور کشتی‌ها با رادار خاموش از تنگه هرمز توسط وزیر انرژی آمریکا که یعنی تنگه روی کاغذ و در رسانه‌ها بسته است اما در عمل باز است و می‌شود اینطور حدس زد که مذاکرات اینطور پیش رفته که ایران بتواند در ازای صادرات نفت، بنزین وارد کند و نفت‌کش‌ها هم چراغ‌خاموش از تنگه عبور کنند.البته پوزیده از اول هم دنبال اجرای طرح بنزین نبود. نه فقط اینکه شهامت و فهم و توان اجرایش را نداشته باشد بلکه اصلا جریانی که او را پشتیبانی می‌کند به شدت با این طرح مخالف است و دیدیم که در دوره انتخابات چطور به طرح وان جلیلی که کامل‌تر همین طرح بود حمله کردند. حالا چرا ژست اجرای آن را گرفته‌اند طوری که انگار طرفدار آن هستند و پوزیده سخنرانی در حمایت از آن می‌کند؟ چون آن طرف روی مخالفت عرزشی‌های احمق حساب باز کرده‌اند که عدم اجرای آن را بیاندازند گردن دیگران و بگویند ما می‌خواستیم اجرا کنیم اینها نگذاشتند.

جان کلام تمام مطالب اقتصادی که طی این ۱۵سال نوشتم در یک جمله:تا وقتی نرخ ارز و انرژی و بهره، آزاد و شناور نشود قیمتها بصورت تصاعدی بالا می‌رود تا فروپاشی کامل ایران و بدون هیچ راه‌حل جایگزینی؛ حتی اگر تمام تحریم‌ها لغو و روابط ایران و آمریکا به دوران پهلوی بازگردد.

بنظرم ادعای وزیر انرژی آمریکا که مدعی باز بودن تنگه هرمز است اشتباه نیست. طبق گزارش بالا، امار مربوط به کاهش تردد از هرمز مربوط به کشتی‌هایی است که با رادار روشن عبور می‌کنند و بقیه کشتی‌ها چراغ خاموش و با کنترل آمریکا رد می‌شوند و بعد از تفاهم‌نامه و فروکش…من هم صد در صد با خاتمی موافقم که متن تفاهم‌نامه‌ای که به امضای روسای جمهوری دو طرف رسید برای ایران بسیار عالی بود، طوری که بارها در مطالبم آن را "رویایی" نامیدم اما نکته دقیقا همینجاست که این تفاهم‌نامه رویایی صرفا یک فریب بود برای اینکه تب و تاب جنگ رو را بخواباند و با کاهش ریسک ذاتی بعد از ترور رهبر ارشد، تنگه هرمز را از دست ایران بیرون بکشد و دیدیم که توانست.حالا خود آمریکا بارها بطور رسمی آن تفاهم‌نامه را تمام شده دانست و در عمل هم لغو تحریم نفت را برنداشت و از ابزار زور و تهدید استفاده کرد و...حالا که کارت تنگه هرمز عملا تضعیف شده و کارایی ندارد و محاصره دریایی برگشته و دیگر آمریکا حتی به زبان هم تفاهم‌نامه را منقضی کرده، اصلاح‌طلبان و عرزشی‌ها همچنان مشغول بحث هستند که آیا این تفاهم‌نامه خوب بود یا بد بود؟! عرزشی‌ها می‌گویند بد است چون در آن حق قصاص ترامپ از ایران گرفته شده! و اصلاح طلبان می‌گویند خوب است چون بستر توسعه ایران در سال آینده را فراهم می‌کند!ببینید ما با چه موجوداتی طرف هستیم و چطور جمهوری‌اسلامی همه پتانسیل‌ و توان ایران را به فرسایش می‌برند.

به نظرم اهرم تنگه هرمز را باید از دست رفته دانست و ایران بعد از فریب تفاهم‌نامه اسلام‌آباد و اعلام رسمی بازگشایی تنگه، دیگر توان بازگرداندن آن به شرایط طلایی ۴۰روزه را ندارد و بستن دوباره آن اینبار با یک اجماع خرد کننده بین‌المللی مواجه خواهد شد اما از سوی…بنظرم ادعای وزیر انرژی آمریکا که مدعی باز بودن تنگه هرمز است اشتباه نیست.طبق گزارش بالا، امار مربوط به کاهش تردد از هرمز مربوط به کشتی‌هایی است که با رادار روشن عبور می‌کنند و بقیه کشتی‌ها چراغ خاموش و با کنترل آمریکا رد می‌شوند و بعد از تفاهم‌نامه و فروکش التهاب اولیه، ترس‌شان هم از حملات پهپادی ریخت.همانطور که قبل از تنش‌های اخیر و تلاش برلی بستن مجدد تنگه نوشتم (اینجا) اهرم تنگه هرمز بعد از تفاهم‌نامه از دست ایران خارج شد و دیگر آن کارایی را برای مجبور کردن آمریکا به پایان جنگ و لغو تحریم‌ها ندارد و این امکان طلایی که با آن می‌شد حتی مشکلات ریشه‌ای ایران و آمریکا را حل کرد دیگر وحود ندارد.ترامپ هوشمندانه با تهدید به زدن زیرساخت‌ها بازی را از میدان جنگ به میز دیپلماسی کشاند و طرف منازعه را از نظامیان کارامد و فداکار ایران به بروکرات‌های ناکارامد و فاسد ایران تغییر داد و اینطور الماس هرمز را از دست ایران قاپید.

خیلی وقت پیش، از یک منبع موثق شنیدم ایران در دهه هشتاد بسیار روی یک تمرین خاص موشکی متمرکز بوده و آن اینکه از سمنان یک کشتی آزمایشی متحرک را در اقیانوس هند هدف قرار می‌داده.احتمالا آن آزمایش‌ها نتایجی داشته ولی در جنگ اخیر هنوز ازین قابلیت احتمالی استفاده نشده است‌.

طرف مشاور اقتصادی قالیباف است اما انقدر از درک بدیهیات عاجزه که همچین سوال احمقانه‌ای می‌پرسه.صورت مساله:۱۱۰میلیون لیتر تولید داریم اما مصرف ۱۲۵میلیونه و واردات هم نداریم. حالا طرح سقاب چطور کسری ۱۵میلیون لیتری را حل می‌کند؟جواب:در بازار آزاد و شناور، قیمت آنقدر بالا پایین می‌رود تا در نقطه‌ای بایستد که مقدار مصرف و تولید برابر شود. اما حتی در طرح سقاب که می‌خواهد بنزین را بین همه خودروها یا کارتهای ملی بصورت رایگان تقسیم کند، نیز مازاد مصرف از مازاد سهمیه دیگران در یک بازار با نرخ شناور خریداری می‌شود. در اینجا هم قیمت در این بازار آنقدر بالا پایین میشود تا دقیقا مقدار مصرف مازاد برسد به مقدار سهمیه مازاد. (اصل بدیهی و نمودار عرضه تقاضا)حالا بگذریم که بخش زیادی از آن کسری ۱۵میلیون لیتری بخاطر قاچاق است و وقتی قیمت متعادل شد با حذف قاچاق، شاید حتی آمار مصرف روزانه بیش از ۱۵میلیون لیتر کم شود و حتی امکان صادرات بنزین فراهم آید به همین دلیل، قیمت تعادلی با فاصله زیاد زیر قیمت فوب می‌ایستد، اما اگر حتی قاچاق هم وجود نداشت باز هم هر مقدار مصرف با هر مقدار تولید، در قیمتی که نمی‌دونیم چند هست تراز می‌شد.