بیداری شبهای درازباز آی که تا سوز و نیازم بینیبیداری شبهای درازم بینینی نی غلَطم که خود فراق تو م…
انتشار: 2026/06/30 20:20 UTC
بیداری شبهای درازباز آی که تا سوز و نیازم بینیبیداری شبهای درازم بینینی نی غلَطم که خود فراق تو مراکی زنده رها کند که بازم بینیاین رباعی زیبای عاشقانه، به ابوسعید ابوالخیر (سخنان منظوم، ۱۰۰) و مولانا (تذکرۀ هفت اقلیم، ۱: ۵۶۹) منسوب است. فروزانفر رباعی را در کلیات شمس جای نداده و مفهوم آن این است که در نسخههای کهن، به نام مولانا نیست. قدیمیترین منبعی که از این رباعی به دست ما افتاده، سفینۀ کهن رباعیات است که در اواخر قرن هفتم هجری فراهم آمده و گویندۀ رباعی را «عبدالرزاق» معرفی کرده است (صفحۀ ۲۶۶). اگر منظور جمال عبدالرزاق اصفهانی باشد، رباعی در دیوان او موجود نیست. جمال شروانی رباعی را در نزهةالمجالس نیاورده و شاید این قرینهای باشد که سرودۀ یکی از شاعران قرن هفتم هجری باشد. در دو جُنگ قدیمی قرن هشتم، بی نام گوینده دیده میشود: سفینۀ نوحی (دستنویس شمارۀ ۹۰۰ کتابخانۀ مجلس، ۵۱۴)؛ و سفینۀ رباعیات (دستنویس ۱۷۰۶۳ مجلس، برگ ۹۲پ) که توسط سعدالدین آلهی گردآوری شده و در نسخۀ موجود، هیچ کدام از رباعیات متن، نام گوینده ندارد.تقی کاشانی رباعی را جزو اشعار سلطان ابراهیم جاهی آورده (خلاصة الاشعار، بخش قزوین، ۲۴) و رضا قلیخان هدایت آن را به فدایی لاهیجی بخشیده است (مجمعالفصحاء، ۲: ۸۸). به دلیل درج رباعی در منابع قرن هفتم و هشتم، هر دو انتساب باطل است.رباعی متن از هرکه باشد، به احتمال زیاد متأثر از این رباعی عطار است (مختارنامه، ۲۸۷):جانا! تو کجایی که نیازم بینیوین نالۀ شبهای درازم بینیاز ضعف چنانم که نیایم در چشمگر بازآیی، مدان که بازم بینی.."چهار خطی"telegram.me/Xatt4


