تغییر پارادایم تاریخی "چرخه و ذهنیت شکست" ایران✍ ابوالفضل فاتح ⬅️ ایران پس از نادرشاه، هرگاه مورد ت…
انتشار: 2026/07/04 20:14 UTC
تغییر پارادایم تاریخی "چرخه و ذهنیت شکست" ایران✍ ابوالفضل فاتح ⬅️ ایران پس از نادرشاه، هرگاه مورد تهاجم امپراتوریهای زمانه واقع گردید، سه سرنوشت تلخ را متحمل شد: یا سرزمین هایی از پیکره ایران جدا شد، یا کشور به اشغال بیگانه درآمد، یا حاکمیت ملی زیر نفوذ سنگین قدرتهای خارجی قرار گرفت.⬅️ آمریکا، در طلیعه قرن جدید به این باور رسید که شکاف فناوری امروز بهمراتب عمیقتر از دوران جنگهای ایران با روس و بریتانیا است. همچنین، همه چیز بر محور یک فرد استوار است؛ بنابراین اگر آن محور از میان برداشته شود، می توان با تکرار تاریخ، تاراجی بزرگتر را سامان داد.⬅️ این نخستین بار در دوران معاصر است که با وجود رویارویی با قدرتی در تراز آمریکا، ایران توانست از حاکمیت ملی خود صیانت کند. گزافه نیست اگر گفته شد در برابر یک «ابرقدرت»، یک «ابر ملت» قد برافراشت. بارها شاهد نقدهای بی رحمانه ای بوده ایم، اما آنچه با انقلاب و امام (ره) محقق شد، تنها تأسیس یک نظام سیاسی جدید یا بازیابی استقلال میهن نبود، بلکه بازسازی «دولتبودگی» و «ملتبودگی» ایران بود.⬅️ در جهانی که تملق و حقارت بیداد میکند، بیداری ایرانیان، شجاعت فرماندهان و استقلال رهبرانشان که گردن فرود نیاوردند، شایسته تأمل و ثبت در حافظه تاریخ است.⬅️ نمی دانیم با کدام فناوری، این تونلها در دل کوهها تراشیده و این سدهای سکندر ساخته شد یا در کدام اتاق های عملیات چنین واکنش هایی طراحی شد، اما می فهمیم که «مردانی» با باور به امکان قطعی شهادت، این صحنه های بهت آور را آفریدند؛ رفتند تا ایران بماند؛ نه آنکه بمانند و ایران نماند.⬅️ آنان در آمیختن روح عاشورایی با فرهنگ ملی دریافته بودند که پیروزی، تنها در ماندن نیست؛ در ماندگار کردن معانی است. رهبری و فرماندهان ارشد میدانستند که جنگ حقیقی، پس از فدا کردن جانشان آغاز خواهد شد.⬅️ اینکه بقای یک دولت و یک ملت به افراد گره نخورده و واجد هویت باشد، و فشارهای سهمگین بیرونی نتواند اراده جمعی را از میان ببرد، یا موجب فروپاشی روانی جامعه یا ساختار دولت شود، خود نشانهای از بلوغ نهادی و حاکی از یک معماری پیچیده و ارجمند است و بی تردید، در صف مقدم معماری این الگو «رهبر شهید» قرار داشت.⬅️ این روح اقتدار و خلاقیت در جنگ و شخصیت ملی فرماندهان مرهون رویکرد راهبردی «رهبر شهید» بوده است. ممکن است در عرصه هایی دیدگاه های دیگری وجود داشته باشد، اما باید فارغ از هر حب و بغض، دکترین ایشان در صیانت از استقلال ملی و استوار ساختن تابآوری ایران و نیز از بین بردن «ذهنیت شکست و تسلیم» در این «رویارویی قرن» را به رسمیت شناخت.⬅️اهمیت این رخداد، در دگرگون ساختن یک پارادایم تاریخی و ذهنی در یکصد و هشتاد سال حاکمیت قاجار تا پایان پهلوی است؛ تصور اینکه غرب «قادر متعال» است و در برابر قدرت های مسلط جهانی راهی جز تسلیم وجود ندارد. به یاد آوریم، عهدنامه های ننگین گلستان و ترکمنچای و شرح تلخ آرارات و بحرین و اشغال ایران را. به یاد آوریم بنا داشتند نام تنگه هرمز را تغییر داده و بر آن مسلط شوند، جزایر ایران را اشغال کنند، نفت این سرزمین را ببرند، جولانیها را بر ایران مسلط کنند، و به تحلیل نگارنده «ایران شمالی» و «ایران جنوبی» را تأسیس کنند و فروپاشی ملی ایران را جشن بگیرند و هنوز هم از این نقشه دست نکشیده اند.⬅️ از مهمترین میراث یک رهبر آن است که بقای کشور به بقای او وابسته نباشد. شاید باید سال ها از این واقعه فاصله گرفت تا بتوان دریافت چگونه ممکن است رهبری و فرماندهان بلندپایه هدف ترور قرار گیرند، خیمه آنان فرو ریخته شود و هزاران نقطه از کشور بمباران گردد، اما کشور، حاکمیت و ملت پابرجا بمانند و ایران بدون «ذهنیت شکست» و بدون اتکا به چتر امنیتی قدرتهای بزرگ، در مرکز یکی از پیچیدهترین معادلات جهانی نقش آفرینی نماید.⬅️ هنگامی که مناقشات سیاسی امروز فرو نشیند، درک روشنتری از اهمیت تغییر پارادایم تاریخی "چرخه و ذهنیت شکست" ایران، حاصل خواهد شد.⬅️ می دانیم که جنگ به پایان قطعی نرسیده و غفلت ها مهلک است. باید فورا کاستی ها را ترمیم و به شدت مراقب شکاف ها و افراط های خانمان سوز بود. خطیرترین وظیفه حاکمان امروز «عدالت» است و این که دیگر پایهها و ارکان «ایران جدید و آینده» را بر عقل، ایمان، حریت و اراده جمعی ایرانیان استوار سازند و این آغازی برای آزمونهای دشوارتر در عرصه حکمرانی است.⬅️ اینک که در آغاز فصلی جدید برای ایران قرار داریم، امید دارم، این رخداد عظیم تشییع به عنوان امری ملی نگریسته شود و از منازعات و صف بندی ها و حاشیه های جناحی به دور بماند و از آن سرمایهای برای میهن و التیام شکافها و زخمهای داخلی، و تقویت یکپارچگی ملی فراهم آید...👇fa.shafaqna.com/news/2303272/@massoumeheb…

