محمدباقر قالیبافپیامهای متعددی از کشورهای همسایه دریافت کردهایم که درباره شکلدهی به ترتیبات جدید…
انتشار: 2026/08/22 13:44 UTCدریافت: 2026/08/22 14:50 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/22 14:50 UTC
محمدباقر قالیبافپیامهای متعددی از کشورهای همسایه دریافت کردهایم که درباره شکلدهی به ترتیبات جدید امنیتی و همکاریهای اقتصادی در منطقه است.ایالات متحده امنیت تکتک متحدان خود را چنان به خطر انداخت که آنها برای مدتی کوتاه احساس کردند تمام موجودیتشان در معرض خطر قرار گرفته است؛ آن هم از طریق زورگویی و بیاعتنایی محض به منافع آنها، به خاطر اسرائیل.یک نظم بومی و مستقل چیزی است که واقعاً صلح و امنیت را به ارمغان خواهد آورد.========
پستهای تلگرام — جهان ما ، ایران ما ( باقری مقدم )
پاسخ را باید در گاز تقریباً مجانی و اتکای افراطی به آن جستوجو کرد. وقتی یک منبع انرژی ارزان و فراوان در اختیار باشد، آن منبع نهتنها هزینه تولید را پایین میآورد، بلکه تقاضا را نیز بالا میبرد و مصرف را بیرویه میکند. در نتیجه، گزینههای طلایی دیگری مانند مدیریت مصرف، افزایش بهرهوری و انرژی خورشیدی، در مقایسه با آن منبع، ظاهراً گران و غیرضروری به نظر میرسند.این همان بلای منابع است: فراوانی و ارزانی یک منبع، به جای آنکه مزیت باشد، میتواند اقتصاد را به آن وابسته کند و انگیزه استفاده از گزینههای بهتر را از بین ببرد.تا زمانی که گاز، مجانی و فراوان به نظر میرسید، کسی ضرورت اصلاح الگوی مصرف یا توسعه جدی برق خورشیدی را احساس نمیکرد. اما وقتی همان منبع دیگر پاسخگوی تقاضای فزاینده نبود، ناگهان هزینه واقعی وابستگی آشکار میشود و کشور ناچار میشود به سراغ گزینههایی برود که سالها نادیده گرفته بود.به این ترتیب، بحران برق فقط بحران کمبود تولید نیست؛ بحران سالها قیمتگذاری غلط، مصرف بیرویه و اتکای بیش از حد به یک منبع ظاهراً بیپایان است.
======بلای منابع و ناترازی برقسال ۱۴۰۴، توان قابلتولید برق ۶۲.۵ گیگاوات و اوج مصرف ۷۷.۵ گیگاوات بود؛ یعنی کشور با کسری ۱۵ گیگاواتی مواجه بود. این کسری در سال ۱۴۰۵، باوجودیکه اوج تقاضا بیش از ۴ گیگاوات افزایش یافته، اما بالعکس نزدیک به ۱.۵ گیگاوات کاهش یافته و قطعی برق نیز بسیار کمتر از گذشته احساس شده است. چرا؟موفقیت در کاهش این ناترازی، علاوه بر تعمیر و ارتقای ظرفیت موجود، حاصل مدیریت اوج مصرف و انتقال بخشی از مصرف از ساعات اوج به مقاطع کمفشارتر و نیز افزایش حدود ۳ گیگاوات ظرفیت برق خورشیدی بوده است.اما سؤال مهمتر این است: چرا مصرف در سالهای قبل چنین مدیریت نمیشد و چرا برق خورشیدی زودتر توسعه پیدا نکرد؟
برد ستسر : دقیقاً. صادرات چین، بهویژه در سالهای پس از همهگیری کرونا، پس از کاهش ارزش پول این کشور، با سرعتی حدود دو تا سه برابر رشد تجارت جهانی افزایش یافت.چین قبلاً سالانه حدود یک میلیون خودرو وارد میکرد. این رقم اکنون کاهش یافته و به کمتر از نیم میلیون خودرو رسیده است.در همین مدت، صادرات خودرو چین از کمی کمتر از یک میلیون دستگاه، در عرض فقط پنج سال به حدود ۱۰ میلیون دستگاه رسیده است.ازرا کلین : بنابراین یک استدلال این است که چین صرفاً در حال پیروز شدن است؛ یعنی با رقابتپذیری بیشتر، سایر کشورهای جهان را کنار میزند. و اساساً مشکلی هم در این میان وجود ندارد. مثلاً داشتن خودروهای برقی ارزانقیمت چینی برای جهان خوب است؛ یا داشتن پنلهای خورشیدی ارزان چینی برای گذار جهان به انرژی پاک مفید است نظر شما درباره این استدلال چیست؟برد ستسر : فکر میکنم این استدلال چند نکته را نادیده میگیرد.اول اینکه شوک واردشده به اقتصادهای ما را نادیده میگیرد؛ اگر صنایع سنتی، اما همچنان پیشرفته و حیاتی، ناگهان از بین بروند چه اتفاقی میافتد؟اگر یک صنعت ناگهان ناپدید شود، همان پیامدهایی رخ میدهد که در «شوک چین ۱.۰» شاهد بودیم.جوامعی که طی دههها حول تولید خودرو شکل گرفتهاند، ممکن است بهتدریج از بین بروند.نکته دوم این است که به نظرم مردم به این نتیجه رسیدهاند که وابستگی به زنجیره تأمین میتواند به یک سلاح تبدیل شود.چین بر آهنرباهای صنعتی و عناصر خاکی کمیاب تسلط دارد. اگر این آهنرباها و عناصر خاکی کمیاب را میخواهید، بهتر است روابط خود را با چین خراب نکنید.بهتر است درباره چین حرفهای خوبی بزنید. بهتر است کاری را که ژاپن انجام داد، انجام ندهید؛ یعنی نگویید اگر اتفاقی برای تایوان بیفتد، قرار است از تایوان دفاع کنید.شما برای دسترسی به زنجیره تأمین چین، تا حدی مجبورید به چین احترام بگذارید و ملاحظات آن را رعایت کنید.این همان استدلالی است که مطرح میشود: وابستگی به زنجیره تأمین چین، خود به عاملی برای نگرانی و ترس تبدیل شده است.====مگر برتری اقتصادی و فناوری آمریکا حاصلی غیراز این داشت ؟
نیویورک تایمز ازرا کلین ستون نویس نیویورک تایمز : شما استدلال کردهاید که اقتصاد جهان در حال تجربه یک «شوک چین ۲.۰» است. برای کسانی که با این مفهوم آشنا نیستند، «شوک چین ۲.۰» چیست؟برد ستسر از شورای روابط خارجی : چین با ظرفیت تولیدی که همین حالا ایجاد کرده است، میتواند کل بازار خودروی اروپا را تأمین کند؛ یعنی همه آن را، حدود ۱۰ میلیون خودرو. بدون هیچ مشکلی. این ظرفیت در مقایسه با بازار جهانی، واقعاً عظیم است.چین اکنون کل جهان را با باتری تأمین میکند. همچنین چین به بزرگترین صادرکننده دستگاههای حفاری تونل تبدیل شده است. اصلاً هر نوع ماشینآلاتی را که نام ببرید، صادرات چین در آن حوزه در حال افزایش است.موضوع دیگر فقط لوازم الکترونیکی مصرفی نیست.از طرفی، واردات چین هم دیگر رشد نمیکند.به نظرم این یکی دیگر از عوامل کلیدی «شوک دوم چین» است. معمولاً انتظار دارید واردات یک کشور همگام با تقاضای داخلی آن رشد کند؛ اما واردات چین اساساً رشد نمیکند، در حالی که در حوزههای کلیدی، چین در حال فروش هرچه بیشتر به جهان است.



