🟩 ریشه کمبود دارو در ایران: از قیمتگذاری دستوری تا بحران نقدینگی (قسمت دوم)✍ تحریریه مدیستیو 🔹 کمب…
انتشار: 2026/07/26 08:10 UTC
🟩 ریشه کمبود دارو در ایران: از قیمتگذاری دستوری تا بحران نقدینگی (قسمت دوم)✍ تحریریه مدیستیو 🔹 کمبود دارو در ایران فقط یک مسئله مقطعی یا ناشی از اختلالات موقت در توزیع نیست؛ این پدیده بیشتر ریشه در دو گره اصلی دارد: قیمتگذاری دستوری و کمبود نقدینگی در زنجیره تامین دارو بهدلیل معوقات بیمهها. گزارشهای منتشرشده در این زمینه نشان میدهند که وقتی قیمت دارو پایینتر از هزینه واقعی تولید نگه داشته میشود، تولیدکننده، پخش و داروخانه هر سه تحت فشار قرار میگیرند و نتیجه آن کاهش انگیزه تولید، افت سرمایهگذاری و در نهایت کمبود در بازار است.🔹 قیمتگذاری دستوری چگونه کمبود میسازد؟منطق قیمتگذاری دستوری این است که دولت با تعیین قیمت، دسترسی مردم به دارو را حفظ کند؛ اما در عمل، اگر این قیمتها با تورم، نرخ ارز، هزینه مواد اولیه و هزینههای توزیع همخوان نباشند، تولید دارو زیانده میشود. در چنین شرایطی شرکتها یا تولید برخی اقلام را کاهش میدهند یا به سمت داروهای سودآورتر میروند و داروهای کمسود یا حیاتی در اولویت پایینتری قرار میگیرند.بهعبارت دیگر، قیمت پایینِ تحمیلی لزوماً به معنای داروی ارزان برای بیمار نیست؛ چون وقتی تولید صرفه نداشته باشد، دارو از قفسه داروخانه حذف میشود و بیمار ناچار است با کمبود، جستوجوی چندباره یا حتی خرید از مسیرهای غیررسمی مواجه شود. همین شکاف میان «قیمت رسمی پایین» و «هزینه واقعی تامین» یکی از دلایل اصلی کمبودهای مکرر عنوان شده است.🔹 اثر دوم: افت سرمایهگذاری و فرسایش تولیدیکی از پیامدهای مستقیم قیمتگذاری دستوری، کاهش جذابیت صنعت دارو برای سرمایهگذاری است. وقتی حاشیه سود بهصورت اداری فشرده میشود و بازگشت سرمایه نامطمئن است، نه توسعه خطوط تولید اتفاق میافتد و نه نوسازی تجهیزات و تامین مواد اولیه بهموقع انجام میشود.این وضعیت در بلندمدت کیفیت و پایداری تولید را هم تحت فشار میگذارد. به همین دلیل، برخی گزارشها قیمتگذاری دستوری را فقط عامل کمبود دارو نمیدانند، بلکه آن را مانعی برای رشد فناوری، تحقیقوتوسعه و افزایش ظرفیت تولید داخلی معرفی میکنند.medistU.t.me




