🔺زوزور؛ کلیسایی که از آب گریخت، اما به مقصد نرسید🖋#مریم_اطیابی🔸میراثباشی: کلیسای زوزور را باید از…
انتشار: 2026/08/21 14:05 UTCدریافت: 2026/08/22 11:00 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/22 11:00 UTC
🔺زوزور؛ کلیسایی که از آب گریخت، اما به مقصد نرسید🖋#مریم_اطیابی🔸میراثباشی: کلیسای زوزور را باید از جایی دید که جاده، پس از باران، میان سبزی کوهستان و گلههای گوسفند پیچ میخورد و ناگهان دریاچه سد بارون از پشت پیچ پدیدار میشود؛ آبی آرام میان کوهها و آنسوتر، کلیسایی کوچک که روزگاری قرار بود به آب سپرده شود.🔸اما داستان دیگری رقم خورد. با ساخت سد و خطر غرقشدن کلیسا، در دهه ۶۰ سنگهای بنا را یکبهیک باز کردند، شمارهگذاری کردند و حدود ۶۰۰ متر آنسوتر، در ارتفاعی بالاتر، دوباره برپا کردند؛ گویی بخشی از تاریخ را از دل آب بیرون کشیده باشند.🔸امروز زوزور هنوز ایستاده است؛ کوچک، سنگی و آرام، در میان کوهستانی که پس از باران بوی نم میدهد. از دور پرادعا نیست؛ دیوارهای سنگی، گنبدی جمعوجور و سکوتی که کوهها دورش کشیدهاند. نزدیکتر که میشوی، سنگها دیگر فقط سنگ نیستند؛ هرکدام بخشی از تاریخی چندصدسالهاند.🔸چند گوسفند، بیخبر از تاریخ و میراث جهانی و یونسکو، تا نزدیکی دیوارها میآیند. زنگولهای از دور به صدا درمیآید.🔸اما خبری از گردشگر نیست؛ حتی یک نفر! راه بسته است و ورود نیاز به هماهنگی با مجموعه "آب منطقهای" دارد. پس از هماهنگی راهی میشویم، اما جاده خاکی و رسیدگینشده، خودش مانع دیگری است؛ چند خودرو در گل گیر میکنند.‼️زوزور یکبار از آب نجات پیدا کرد. امروز اما مسئلهاش بیشتر از نجات از آب، تبدیل شدن به یک مقصد گردشگری است.🔸این کلیسا در کنار قرهکلیسا و سنتاستپانوس، در قالب «مجموعههای صومعهای ارمنی ایران»، در سال ۲۰۰۸ در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شد؛ سه بنای ارزشمند که میتوانند مسیر گردشگری فرهنگی کمنظیری در شمالغرب ایران بسازند. اما ثبت جهانی، بهتنهایی گردشگر نمیسازد.✅برای گردشگر ارمنی، این سفر میتواند دیدن بخشی از میراث ارمنی در جغرافیایی باشد که قرنها با آن پیوند داشته است. برای گردشگر ترکیه، نزدیکی، مسیر زمینی و امکان ترکیب سفر فرهنگی با طبیعتگردی، یک مزیت است. و برای گردشگر ایرانی، زوزور پنجرهای به بخشی کمتر دیدهشده از تاریخ ایران است؛ تاریخی که فرهنگ ایرانی و ارمنی و دیگر فرهنگهای منطقه در آن کنار هم اثر گذاشتهاند.🔸اما مسافر باید بتواند به مقصد برسد، بداند چه داستانی پشت این سنگهاست و دستکم امکاناتی ساده برای توقف داشته باشد؛ آب آشامیدنی، سرویس بهداشتی، تابلوهای راهنما و مدیریت پسماند. خدماتی سبک و سازگار با محیط، نه سازههایی که طبیعت و حریم بنا را مخدوش کنند. حتی میتوان به اقامتگاههای محلی و ماندن در روستای بارون فکر کرد؛ جایی برای دیدن طلوع خورشید و تجربه زندگی در کنار یک میراث جهانی.🔸امروز ناقوس کلیسا خاموش است؛ اما سکوت زوزور هم بخشی از روایت آن است. کافی است کمی بایستی تا دیوارهای سنگی، آدم را به گذشته و کسانی ببرد که روزگاری اینجا دعا میخواندند.🔸نزدیک غروب، در راه برگشت، دو دختر ۱۲، ۱۳ ساله از روستای بارون را میبینم. حرف به زمستان میرسد؛ میگویند چند سال پیش خیلی برف میآمد، یک مدت برف کم بود اما امسال برف خوب بارید.✅بعد حرف جنگ پیش میآید. از دو بمبی میگویند که اطراف ماکو افتاده بود. بعد از آرزوهایشان میپرسم.میگویند جنگ زودتر تمام شود و آدمهای بیشتری به ماکو بیایند.میگویند سالهای قبل مسافر بیشتر بود.🔸حرفشان ساده است، اما معنای بزرگی دارد. برای آنها، گردشگر فقط مسافری نیست که از کنار روستا رد میشود؛ نشانهای است از روزهای آرامتر، از جادهای که دوباره شلوغ میشود و از شهری که دوباره دیده میشود.🔸زوزور یکبار از آب گریخت؛ حالا نوبت آن است که از فراموشی و بیبرنامگی هم نجات پیدا کند؛ تا روزی که مسافر، پس از عبور از آن جاده سبز و پرپیچوخم، فقط یک کلیسای تاریخی نبیند، بلکه به مقصدی برسد که ارزش ماندن داشته باشد.🔸هرچند حسین گروسی رئیس هیأتمدیره و مدیرعامل سازمان منطقه آزاد ماکو نوید این را داده است که در تعامل با آب منطقهای فنسکشی مجزایی برای عبور و مرور گردشگران تعبیه شود اما زوزور تا تبدیل شدن به یک سایت گردشگری ثبتجهانی هنوز فاصله معناداری دارد.🔻لینک عکسها:t.me/mirasbashi/21158?singleinstagram.com…
پستهای تلگرام — میراث باشی
🔺خانه آفرینشهای شهری ایران برگزار میکند؛سلسله گفتوگو و نشستهای هفتشهر▫️گفتوگو درباره شهر▫️تلههای فضایی فقر پیشگیری و پیشنگری برای رهایی از آنهاسخنران: کمال اطهاری در گفتوگو با حمید رمضانیشنبه، ۷ شهریور ماه ۱۴۰۵_ از ساعت ۱۸ الی ۲۰◽️برای حضور در نشست از طریق لینک زیر اقدام نمایید.حضور در نشست تنها برای ثبتنام کنندگان امکانپذیر است.survey.porsline.ir/s/3VxxnA64%D8%A8%D8%B1… اطلاعات بیشتر، ما را در اینستاگرام دنبال کنید.@khane_afarineshhaye_shahriinstagram.com/miras_bashi@mirasbashihttps://ble.ir/miras_bashi
دماغه نایبند #بوشهر 📸@_yasin.kiaسفرنگار @Safarnegarinstagram.com/miras_bashi@mirasbashihttps://ble.ir/miras_bashi
*🔰پژوهشی تازه درباره حافظه فرهنگی اصفهان؛*[ثبت تاریخ فرهنگی اصفهان و مفاخری که به متن روایت آمدهاند](ibna.ir/x6Jvz)🔸 کتاب «جایی کمی دورتر» حاصل بیش از سه سال و نیم پژوهش میدانی مهدی تمیزی است که در جلد نخست، زندگی و آثار ۴۰ نامآور فرهنگی و هنری اصفهان را بررسی میکند و حالا با ثبت تاریخ فرهنگی اصفهان، مفاخر این استان از حاشیه به متن روایت آمدهاند🔸️مهدی تمیزی: من نامآور بودن را از معنای مطلق شهرت به معنای اصالت و برتری در اثر میدانم. بهگونهای، تفاوت میان فرد مشهور و فرد نامآور، تفاوت میان شنیده شدن و درک شدن است. فرد مشهور ممکن است به دلیل هوش، جایگاه اجتماعی یا حتی جنجالهای روز، در افکار عمومی بازتاب داشته باشد، ولی این بازتاب لزوماً نشاندهنده کیفیت حضور او در جهان نیست.🔸از آنجایی که گورستانها به جای یک فضای مرده، یک متن زنده هستند، میتوانیم به شاخصهای همچون کالبدشناسی مرگ بپردازیم. گورستان، آرشیوی باز در فضای شهری است. گورستانها برخلاف آنچه عموم مردم و بهویژه عموم مدیران و مسئولان تصور میکنند، تنها جایی برای خاکسپاری پیکر مردگان نیست؛ گورستانها در واقع آرشیوی باز و بیصدا از تمدن یک شهر هستند. هر گورستان، با شیوه و آیینهای خاکسپاری، سنگ آرامگاهها و اشیاء وابسته به خاکسپاری و آرامگاه، معماری و نقشها و خطها، دارای دادههای ارزشمندی هستند؛ برای نمونه: سند تاریخی و اجتماعی بودن گورستانها از جایی سرچشمه میگیرد که کتیبههای تایپوگرافی و نقوش، نامها، زادروزها، روزهای درگذشت و شغلها، نقشه دقیق لایههای اجتماعی یک دوره را ترسیم میکنند. از راه گورستان میتوان فهمید که در یک دوره، نامگذاریها، شغلها، پسندها و زیباییشناسیها چگونه بودهاند و نیز طبقات اجتماعی چگونه توزیع میشدند، سلسله مراتب قدرت چگونه بوده و حتی تغییرات جمعیتشناختی شهر چگونه رخ داده است. باید آگاهی پیدا کنیم و آموزش ببینیم که گورستانها نمایشگاه فرهنگی بیزمان هستند که در آن، سبکهای ملی و محلی در تلاقی با جریانهای جهانی، خود را نشان میدهند.🔸کتاب «جایی کمی دورتر» که با تمرکز بر نامآوران فرهنگ و هنر آرامستان باغ رضوان اصفهان پژوهش و نوشته شده، فراتر از یک روایت محلی، یک استراتژی برای دیپلماسی فرهنگی و ارائه هویت شهری در سطح جهانی است. فارسی انگلیسی بودن این کتاب، نشان میدهد که هدف، صرفاً ثبت تاریخ نیست، بلکه بومیسازی جهانی است؛ یعنی تبدیل یک روایت بسیار خاص و محلی به زبانی که برای جامعه علمی و فرهنگی جهان قابل فهم و تحلیل باشد.ibna.ir/x6Jvzinstagram.com/miras_bashi@mirasbashihttps://ble.ir/miras_bashi
📌حمام خزینه تاریخی روستای ایجدانک ورامین ثبت ملی شد🔸محمدرضا تاجیک رئیس اداره میراث فرهنگی شهرستان ورامین گفت: پس از سه سال پیگیری، بنای تاریخی حمام خزینه روستای ایجدانک ورامین به عنوان بخشی از هویت و تاریخ دشت ورامین، در فهرست میراث ملی کشور ثبت شد.🔸بنای این حمام در اواخر دوره قاجار به همت عصمت خانم سیلسپور در زمینی به مساحت حدود ۴۰۰ متر مربع و با ارتفاع سه متر از سطح زمین احداث و دارای بخش هایی همچون آب انبار، آتشدان(تیون)، حوضخانه(سربینه) و حوضچه پاشور، گرمخانه(بینه)، خزینه آب گرم، سرویس بهداشتی، رختکن، خلوتخانه، سردرب ورودی و ... میباشد.instagram.com/miras_bashi@mirasbashihttps://ble.ir/miras_bashi📌حمام خزینه تاریخی روستای ایجدانک ورامین ثبت ملی شد🔸محمدرضا تاجیک رئیس اداره میراث فرهنگی شهرستان ورامین گفت: پس از سه سال پیگیری، بنای تاریخی حمام خزینه روستای ایجدانک ورامین به عنوان بخشی از هویت و تاریخ دشت ورامین، در فهرست میراث ملی کشور ثبت شد.🔸بنای این حمام در اواخر دوره قاجار به همت عصمت خانم سیلسپور در زمینی به مساحت حدود ۴۰۰ متر مربع و با ارتفاع سه متر از سطح زمین احداث و دارای بخش هایی همچون آب انبار، آتشدان(تیون)، حوضخانه(سربینه) و حوضچه پاشور، گرمخانه(بینه)، خزینه آب گرم، سرویس بهداشتی، رختکن، خلوتخانه، سردرب ورودی و ... میباشد.instagram.com/miras_bashi@mirasbashihttps://ble.ir/miras_bashi
🔺بررسی اولیه تپه پیشازتاریخی «برتش» در روستای بهده پارسیان🔸️سرپرست معاونت میراثفرهنگی ادارهکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی هرمزگان از انجام بررسی اولیه تپه پیشازتاریخی برتش در روستای بهده شهرستان پارسیان خبر داد و گفت: این محوطه با توجه به شواهد باستانشناختی موجود، از ظرفیت قابلتوجهی برای مطالعات و پژوهشهای باستانشناسی در جنوب ایران برخوردار است.ادامه🔻🔻hchto.ir/fa/Blog/DetailArticle/7004/insta… اولیه تپه پیشازتاریخی «برتش» در روستای بهده پارسیان🔸️سرپرست معاونت میراثفرهنگی ادارهکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی هرمزگان از انجام بررسی اولیه تپه پیشازتاریخی برتش در روستای بهده شهرستان پارسیان خبر داد و گفت: این محوطه با توجه به شواهد باستانشناختی موجود، از ظرفیت قابلتوجهی برای مطالعات و پژوهشهای باستانشناسی در جنوب ایران برخوردار است.ادامه🔻🔻hchto.ir/fa/Blog/DetailArticle/7004/insta…
🔺اصفهان میزبان ۱۵ ساله شیخالرئیس؛ مدرسهای که «شفا» را به پایان برد‼️اصفهان-مدرسه ابنسینا در دل بافت تاریخی اصفهان، یادگاری از نخستین دانشگاه علوم پزشکی جهان اسلام است که پیوند میان طب، اخلاق و حکمت را برای نسلهای امروز ترسیم میکند.🖋 #مرجان-سیف الدین محله تاریخی ابنسینا در اصفهان، خاستگاه بنایی است که به عنوان نخستین دانشگاه علوم پزشکی جهان اسلام شناخته میشود؛ مدرسهای منسوب به دوره آلبویه که نه تنها بستری برای تدریس علوم مختلف بود بلکه میراثی از جامعنگری علمی و اخلاقی شیخالرئیس ابوعلیسینا را در خود جای داده است./مهر استانهاmehrnews.com/x3cRBzinstagram.com/miras_ba…
