مجلس با طرح «مقابله با نفوذ» یک دنیا مشکل درست کرده است/ حتی زحمت نکشیدهاند واژه نفوذ را دقیق تعری…
انتشار: 2026/08/23 04:28 UTCدریافت: 2026/08/23 05:30 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/23 05:30 UTC
مجلس با طرح «مقابله با نفوذ» یک دنیا مشکل درست کرده است/ حتی زحمت نکشیدهاند واژه نفوذ را دقیق تعریف کنندبیژن عباسی، استاد حقوق دانشگاه تهران و دبیر هیأت پیگیری اجرای قانون اساسی:🔹این طرح با اصول مختلف قانون اساسی از جمله حق مشارکت مردم در تعیین سرنوشت خود، آزادی اندیشه و بیان، آزادی کسبوکار و آزادیهای فرهنگی و هنری سازگاری ندارد و در برخی موارد با این حقوق در تعارض قرار میگیرد.🔹اگر دانشگاهها یا استادان برای ارتباط با مراکز علمی خارج از کشور ملزم به دریافت مجوز شوند، این محدودیت ممکن است باعث شود بسیاری از افراد اساساً به دنبال چنین ارتباطاتی نروند و این با هدف قانون اساسی در زمینه استفاده از علوم و فنون پیشرفته بشری در تعارض است.🔹در این طرح در مواردی موضوع را مجوزمحور کردهاند، در حالی که در قانون اساسی چیزی تحت عنوان مجوزمحوری در حوزه آزادیها و حقوق مردم نداریم و اصل بر آزادی است.🔹واگذاری اختیار وضع قواعد و مقررات ماهوی به نهادهای غیر از دولت، با چارچوب قانون اساسی سازگار نیست؛ قانونگذاری طبق اصل ۸۵ قانون اساسی قابل تفویض نیست مگر در مواردی که خود قانون مشخص کرده است.🔹مطابق قانون اساسی، قوه مجریه مسئول اجرای قوانین است و شورای عالی امنیت ملی مسئولیت اجرای قوانین را بر عهده ندارد؛ اما در این طرح، مسئولیت هماهنگی اجرای قانون به شورای عالی امنیت ملی سپرده شده است.🔹برخی مجازاتهای در نظر گرفته شده در این طرح، مانند محرومیت از اشتغال به همه مشاغل دولتی برای کسانی که سند اقامت دائم در کشور دیگری دریافت کردهاند، از نظر تناسب میان رفتار و مجازات جای بررسی دارد.🔹صرف شرکت در یک مصاحبه یا گفتوگو با یک رسانه نمیتواند بهتنهایی مبنای جرمانگاری قرار گیرد؛ یک فرد ممکن است اساساً با هدف دفاع از منافع کشور صحبت کند.🔹خود «نفوذ» نیز در طرح بهصورت دقیق تعریف نشده است و برخی مفاهیم به کار رفته در طرح، کشدار و قابل تفسیر هستند؛ مثلاً اینکه چه چیزی «تصویر خلاف واقع از جامعه» محسوب میشود یا چه اظهارنظری به مصالح کشور آسیب زده است.🔹مقابله با نفوذ سرویسهای اطلاعاتی یک ضرورت است، اما این مقابله باید در چارچوب قانون اساسی و با رعایت حقوق و آزادیهای مردم انجام شود و نباید با مفاهیم کلی و قابل تفسیر، دامنه مسئولیت کیفری افراد را گسترش داد./ایران@modara_ir



