اربعین؛ وقتی جاده‌های عشق نباید در سایه آتش گم شوند#محمد_حقيقی‌راد اربعین، تنها یک مناسک مذهبی نیست…

اربعین؛ وقتی جاده‌های عشق نباید در سایه آتش گم شوند#محمد_حقيقی‌راد اربعین، تنها یک مناسک مذهبی نیست؛ روایت جاریِ ایمان در جغرافیای انسانیت است. هر سال میلیون‌ها زائر، از ملیت‌ها، زبان‌ها و حتی ادیان گوناگون، کوله‌بار عشق بر دوش می‌گذارند و راهی جاده‌ای می‌شوند که مقصدش تنها کربلا نیست، بلکه آرمان عدالت، آزادگی و کرامت انسانی است. این اجتماع بی‌مانند، سال‌هاست مرزهای سیاست را درنوردیده و به بزرگ‌ترین گردهمایی مردمی جهان تبدیل شده است؛ جایی که شیعه و سنی، مسیحی و ایزدی، در کنار هم، تصویری از همزیستی و همدلی را به نمایش می‌گذارند که کمتر نظیری در جهان معاصر دارد.در چنین روزهایی، انتشار گزارش‌هایی از سوی برخی رسانه‌ها درباره حملات منتسب به نیروهای آمریکایی و سعودی به مواضعی در عراق و نیز ادعای هدف قرار گرفتن یک موکب حسینی در نزدیکی کربلا، صرفاً یک خبر نظامی نیست؛ زخمی است که افکار عمومی را به تأمل وامی‌دارد. اگر این گزارش‌ها واقعیت داشته باشند، پرسشی سنگین بر وجدان جامعه جهانی سایه می‌اندازد؛ آیا در آستانه بزرگ‌ترین اجتماع مذهبی جهان، می‌توان از کنار امنیت میلیون‌ها زائر بی‌اعتنا گذشت؟ آیا قدرت‌هایی که با پیشرفته‌ترین سامانه‌های اطلاعاتی، کوچک‌ترین تحرکات را در منطقه رصد می‌کنند، از حضور انبوه زائران و موکب‌های خدمت‌رسان بی‌اطلاع بوده‌اند؟حقوق بین‌الملل برای چنین روزهایی نوشته شده است؛ برای روزهایی که صدای انفجار نباید بر صدای انسان غلبه کند. کنوانسیون‌های ژنو و قواعد شناخته‌شده حقوق بشردوستانه، همه طرف‌های درگیر را ملزم می‌کنند میان اهداف نظامی و غیرنظامیان تمایز قائل شوند، از هر اقدامی که جان مردم عادی را به خطر می‌اندازد بپرهیزند و نهایت احتیاط را در برنامه‌ریزی و اجرای عملیات نظامی به کار گیرند. این قواعد، نه توصیه‌های اخلاقی، بلکه تعهدات الزام‌آور حقوقی هستند که اعتبار هر دولت و هر نیروی نظامی، با میزان پایبندی به آنها سنجیده می‌شود.زائر اربعین، سرباز میدان نبرد نیست؛ مادری است که دست فرزندش را گرفته، پیرمردی است که سال‌ها آرزوی زیارت در دل داشته، جوانی است که موکبی برپا کرده تا جرعه‌ای آب به رهگذری بنوشاند. موکب، سنگر جنگ نیست؛ خانه‌ای است برای مهربانی. هر اقدامی که امنیت این مسیر را مخدوش کند، پیش از آنکه یک عملیات نظامی تلقی شود، تعرض به امنیت انسان‌هایی است که هیچ نسبتی با میدان نبرد ندارند.اگر گزارش‌های منتشرشده درباره آسیب دیدن موکب‌ها یا قرار گرفتن غیرنظامیان در معرض خطر صحت داشته باشد، موضوع تنها یک اختلاف سیاسی میان دولت‌ها نیست؛ بلکه مسئله‌ای است که باید در چارچوب حقوق بین‌الملل، با تحقیقی مستقل، بی‌طرفانه و شفاف بررسی شود. اصل پاسخگویی، یکی از ارکان بنیادین نظم حقوقی جهان است و هیچ قدرتی نباید خود را فراتر از آن بداند. سکوت در برابر چنین ادعاهایی، نه تنها حقیقت را پنهان می‌کند، بلکه اعتماد جهانی به عدالت بین‌المللی را نیز فرسوده‌تر خواهد ساخت.آنچه امروز بیش از هر چیز نگران‌کننده است، عادی شدن سایه جنگ بر سر اجتماع‌هایی است که فلسفه وجودی آنها صلح، همدلی و کرامت انسانی است. اگر بزرگ‌ترین راهپیمایی مذهبی جهان نیز از تهدید در امان نباشد، باید پرسید مرز امنیت غیرنظامیان در جهان امروز کجاست؟ اگر قوانین بین‌المللی نتوانند از زائر، کودک، امدادگر و خادم موکب حمایت کنند، این قوانین دقیقاً در کدام میدان باید معنا پیدا کنند؟اربعین، پیام حسین(ع) را با زبان قدم‌ها روایت می‌کند؛ پیامی که از عدالت آغاز می‌شود و به کرامت انسان می‌رسد. احترام به امنیت این اجتماع عظیم، احترام به یک ملت یا یک مذهب نیست؛ احترام به بنیادی‌ترین اصل حقوق بین‌الملل، یعنی حفظ جان انسان‌های بی‌گناه است. امروز افکار عمومی جهان بیش از هر زمان دیگری، نه به روایت‌های متناقض سیاسی، بلکه به حقیقت، شفافیت و پاسخگویی نیاز دارد؛ زیرا جاده‌ای که میلیون‌ها انسان با عشق در آن گام برمی‌دارند، نباید در دود ابهام و آتش جنگ گم شود.@naghdehal