✅ سهسطحپيروزیدرجنگ✍ #مهدی_حيدرپور در شماره ۲۱۸۹ روزنامه #نقدحال با توجه به گسترش درگيريها در س…
انتشار: 2026/08/09 11:42 UTCدریافت: 2026/08/10 02:45 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/10 02:45 UTC
✅ سهسطحپيروزیدرجنگ✍ #مهدی_حيدرپور در شماره ۲۱۸۹ روزنامه #نقدحال با توجه به گسترش درگيريها در سراسر خاورميانه از عربستان و عراق و يمن تا اردن و مصر و حتي کشتيهاي روسي و هندي؛ جنگ عليه ايران از کنترل ترامپ خارج و پنتاگون پس از ماهها درگيري با واقعيتي فزاينده روبهرو شده و در حال بررسي اين موضوع است که آيا ميتوانند به روند فعلي حملات تلافيجويانه ادامه دهند يا خير! از سوي ديگر تواناييها و خلق ظرفيتهاي جديد و ابزارهاي ايران و شکستهاي پيدرپي آمريکا موجب شده است که ميدان اذعان کند که ايران ابتکار عمل را هم در خنثيسازي سناريوهاي دشمن و هم در پاسخ به تجاوزات در دست دارد. اين حقيقت را اعتراف فرمانده سنتکام به ناتواني آمريکا در بازگشايي تنگه هرمز و دستور برد کوپر براي جمعآوري گوشيهاي همراه نظاميان آمريکايي در جهت جلوگيري از انتشار ميزان اثربخشي حملات ايران به پايگاههاي آمريکا و اعتراف ناخواسته سخنگوي سنتکام به ضعف سيستم دفاعي آمريکا در مقابل حملات مرگبار ايران به اردن و رسانهاي شدن کشته شدن بيش از 200 آمريکايي در حملات اخير ايران و انهدام دهها جنگنده و بالگرد و پهپاد از جمله شش جنگنده اف 35 در اردن و اذعان گاردين و نيويورک تايمز به »تحول واقعي« در توان موشکي ايران به خوبي تاييد ميکند؛ که موجب نااميدي و نگراني ترامپ از وضعيت صحنه جنگ و افزايش فشار دنيا بر او شده است. لذا آمريکا پس از 150 روز ناتواني از تحقق اهدافش و باز کردن تنگهاي که قبل از جنگ باز بوده، اکنون به سياست انتقامجويي از ملت ايران روي آورده است. تحولات اخير منطقه نشان ميدهد دامنه مخاصمه از ميدان اصلي نبرد فراتر رفته و تبديل به نبرد فرامنطقهاي شده است. حمله پهپادي اخير به دو شناور گازي در بندر دمياط مصر که موجب آتشسوزي اين شناورها شد و درباره عامل آن هنوز انتساب رسمي و قطعي صورت نگرفته، نمونهاي از همين روند است. صرفنظر از اينکه مسوول اين حمله چه کسي باشد، وقوع چنين حادثهاي نشان ميدهد استمرار يک مخاصمه منطقهاي ميتواند امنيت انرژي، کشتيراني، تجارت دريايي و زيرساختهاي کشورهاي خارج از صحنه اصلي نبرد را نيز در معرض خطر قرار دهد. اين تحول، زنگ خطري براي کل منطقه است؛ زيرا هرچه دامنه جغرافيايي مخاصمه گستردهتر شود، پيچيدگي مسائل مربوط به انتساب، مسووليت دولتها، دفاع مشروع و حمايت از غيرنظاميان نيز افزايش خواهد يافت. امروز مساله صرفا اين نيست که کدام دولت از حق دفاع مشروع برخوردار است؛ بلکه پرسش مهمتر آن است که چگونه ميتوان از گسترش بيضابطه جنگ جلوگيري کرد. اگر قواعد حقوق بينالملل درباره استفاده از زور، مسووليت دولتها و حمايت از غيرنظاميان ناديده گرفته شود، نتيجه چيزي جز فرسايش نظم حقوقي بينالمللي نخواهد بود. در چنين شرايطي، هر کشوري ممکن است با استناد به ملاحظات امنيتي، دامنه اهداف مشروع خود را توسعه دهد و همين امر، خطر تبديل يک مخاصمه محدود به بحراني فراگير را افزايش ميدهد. برآيند اين تحولات نشان ميدهد که هرچه هزينه حفظ نظم پيشين براي آمريکا افزايش يابد، ظرفيت آن براي تداوم هژموني يکجانبه نيز کاهش خواهد يافت. در مقابل، بازيگري که بتواند همزمان بازدارندگي نظامي، تابآوري راهبردي و ابتکار سياسي را در اختيار داشته باشد، خواهد توانست در معماري امنيتي جديد نقش تعيينکنندهتري ايفا کند. از اين منظر، رقابت امروز آمريکاييها و ايران، آزموني براي سنجش اين واقعيت است که در نظم نوظهور غرب آسيا، قدرت واقعي با توان تبديل ظرفيت نظامي به دستاوردهاي پايدار راهبردي سنجيده ميشود. در اين خصوص بايستي به مساله مهم پيروزي در نبرد اذعان نمود که پيروزي دستکم سه سطح دارد: توان ضربهزدن، دستيابي به هدف سياسي و پذيرفتهشدن مشروعيت جنگ. ممکن است دولتي در سطح نخست برتري داشته باشد، اما در دو سطح ديگر شکست بخورد. بتواند ويران کند، اما نتواند قانع کند. اگر روايت بخشي از نتيجه جنگ است، حفظ ياد قربانيان و تداوم روايت معتبر از فاجعه نيز بخشي از دفاع پس از جنگ خواهد بود. در اين چارچوب است که پيگيريهاي مستمر وزير ميراث فرهنگي درباره ضرورت زندهماندن نام و ياد شهداي ميناب که از ابتداي تحميل جنگ رمضان آغاز شد، قابل تامل است. در هيروشيما، پيروزي آمريکا براي سالها صداي قربانيان را زير روايت فاتح پنهان کرد؛ اما در ميناب، مهاجم نتوانست ويراني مدرسه را به پيروزي سياسي يا پايان جنگ پيوند بزند و از همين رو نتوانست روايت خود را نيز غالب سازد. اينبار، کودکان پيش از آنکه به عدد تبديل شوند، خود روايت جنگ را نوشتند.@naghdehall