📌 ۹ ژوئیه ۱۹۷۷ مرگ چیک مخترع ضریب فنل🟣#تقویم_تاریخ_پزشکی🟡 بابک عزیزافشاری، ۱۸ تیر ۱۴۰۵🟢 azizafshari…
انتشار: 2026/07/09 08:04 UTCدریافت: 2026/07/31 23:59 UTCآخرین مشاهده: 2026/07/31 23:59 UTC
📌 ۹ ژوئیه ۱۹۷۷ مرگ چیک مخترع ضریب فنل🟣#تقویم_تاریخ_پزشکی🟡 بابک عزیزافشاری، ۱۸ تیر ۱۴۰۵🟢 azizafshari@yahoo.com▫️دیم هَریت چیک متولد ۶ ژانویه ۱۸۷۵ میکروبشناس بریتانیایی بود که در ۱۹۰۸ به اتفاق سِر چارلز جیمز مارتین پزشک و فیزیولوژیست بریتانیایی و رئیس انستیتو طب پیشگیری لیستر، روش استاندارد برای ارزیابی کارایی باکتریکشی مواد گندزدا در حضور مواد آلی موسوم به «آزمایش چیک-مارتین» یا «ضریب فنل» را توسعه داد.هدف اصلی چیک رفع محدودیتهای روش سنتی ریدل-واکر بود که اثرات مهاری مواد آلی مانند مدفوع یا پروتئینها بر اثربخشی مواد ضدعفونیکننده شیمیایی را در نظر نمیگرفت. چیک و مارتین نشان دادند که در کاربردهای عملی و واقعی مانند گندزدایی فاضلاب یا زبالههای بیمارستانی، وجود مواد آلی بهطور قابل توجهی قدرت میکروبکشی ترکیبات فنلی و سایر عوامل شیمیایی را کاهش میدهد.در این آزمایش رقتهای متوالی از ضدعفونیکننده مورد نظر و همچنین فنل تهیه میشود و بالاترین رقتی که باکتریها را طی مدت زمان مشخصی از بین میبرد تعیین و نسبت آن به غلظت فنل خالص مورد نیاز برای دستیابی به همان نتیجه در شرایط یکسان محاسبه میشود.فنل یکی از اولین و پرکاربردترین مواد گندزدا بود و اغلب برای این آزمایش از یک باکتری استاندارد مانند سالمونلا تیفی یا استافیلوکوک طلایی استفاده میشود. ترکیباتی که از فنل مؤثرتر هستند (مانند اتانول) ضریب بزرگتر از ۱ و آنهایی که کمتر مؤثر هستند (مانند فرمالین) ضریب کوچکتر از ۱ دارند.چیک همچنین به مطالعه در زمینه عوامل مغذی پرداخت و از نخستین دانشمندانی بود که نشان داد نور خورشید و روغن کبد ماهی در پیشگیری از راشیتیسم مؤثر هستند. او از ۱۹۱۸ تا ۱۹۴۵ به عنوان دبیر کمیته عوامل غذایی کمکی شورای تحقیقات پزشکی بریتانیا خدمت کرد و از ۱۹۳۴ تا ۱۹۳۷ دبیر کمیته بخش سلامت اتحادیه ملل در زمینه مبانی فیزیولوژیک تغذیه بود.وی در لندن به دنیا آمد و مانند شش خواهر دیگرش دانشآموخته دبیرستان دخترانه ناتینگ هیل بود. او پس از تحصیل در کالج بدفورد و یونیورسیتی کالج لندن، با حمایت کمیسیون سلطنتی نمایشگاه بزرگ لندن به عنوان محقق به انستیتو بهداشت وین (نزد مکس فون گروبر) و سپس یونیورسیتی کالج لیورپول (نزد روبرت بویس) رفت.وی از ۱۹۰۲ دستیار الکساندر هوستون باکتریشناس ارشد کمیسیون سلطنتی آب و فاضلاب لندن و در ۱۹۰۵ اولین زنی بود که به انستیتو تحقیقات لیستر پیوست. ایده چیک و مارتین مبنی بر این که فرآیند دناتوراسیون پروتئین با انعقاد یا لخته شدن آن فرق میکند، آغازگر درک نوین از مفهوم تاخوردگی پروتئین بود.او در ۱۹۰۹ یکی از امضاکنندگان نامه گروهی از زنان دانشآموخته دانشگاه لندن به روزنامه تایمز در رابطه با حق رأی زنان بود. وی در ۱۹۱۳ یکی از سه زنی بود که برای اولین بار در انجمن بیوشیمی بریتانیا پذیرفته شدند. دو نفر دیگر آیدا اسمدلی (اولین رئیس زن این انجمن) و موریل ولدال بودند.«قانون چیک» که رابطه بین زمان تماس با یک ماده گندزدا و راندمان کشندگی ارگانیسمها را نشان میدهد بعدها توسط هربرت واتسون اصلاح شد و معادله چیک-واتسون (ضریب کشندگی خاص) یا رابطه غلظت-زمان (عدد سیتی) هنگام کلرزنی آب آشامیدنی برای محاسبه دوز ضدعفونی کننده به کار میرود.چیک در ۱۹۴۱ یکی از اعضای بنیانگذار انجمن تغذیه بریتانیا بود و در ۱۹۵۶ به ریاست این انجمن انتخاب شد. وی در ۱۰۲ سالگی در کمبریج درگذشت. از افتخارات دیگرش میتوان به دریافت دو نشان امپراتوری (۱۹۳۲ و ۱۹۴۹) و عضویت در انجمن فیزیولوژی (۱۹۱۸) و انجمن سلطنتی پزشکی (۱۹۶۰) اشاره کرد.📌تصویر: عکس گروهی محققین انستیتو لیستر که بجز دو نفر (ژانت لین کلیپتون و دیم هَریت چیک نفر اول و چهارم از چپ ردیف جلو) همگی مرد هستند، سِر چارلز جیمز مارتین نفر پنجم از چپ ردیف میانی رئیس انستیتو، ۱۹۰۷.🔗تصاویر بیشتر در اینستاگرام
