آتروپین یک آلکالوئید تروپان است که از گیاهان خانواده Solanaceae، به ویژه گیاه Belladonna، استخراج م…
انتشار: 2026/07/24 10:32 UTCدریافت: 2026/08/15 02:42 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/15 02:42 UTC
آتروپین یک آلکالوئید تروپان است که از گیاهان خانواده Solanaceae، به ویژه گیاه Belladonna، استخراج میشود. این ماده در درجه اول به عنوان یک عامل آنتی کولینرژیک عمل میکند و عملکرد انتقال دهنده عصبی استیل کولین را در گیرندههای موسکارینی در سیستم عصبی مهار میکند. این انسداد منجر به اثرات فیزیولوژیکی مختلفی میشود که در سناریوهای درمانی مختلف مورد استفاده قرار میگیرند.موارد مصرف آتروپینآتروپین کاربردهای متعددی در حوزههای مختلف پزشکی دارد:چشم پزشکی: آتروپین در معاینات چشم برای گشاد کردن مردمک چشم (میدریاز) و فلج کردن عضلهای که به فوکوس چشم کمک میکند (سیکلوپلژی) استفاده میشود و معاینه شبکیه و عصب بینایی را تسهیل میکند.بیهوشی: این دارو قبل از عمل جراحی برای کاهش ترشح بزاق و ترشحات دستگاه تنفسی و جلوگیری از برخی رفلکسها در طول القای بیهوشی تجویز میشود.قلب و عروق: آتروپین در درمان برادی کاردی (ضربان قلب آهسته) مؤثر است و با مسدود کردن تأثیرات عصب واگ بر قلب، به افزایش ضربان قلب کمک میکند.پادزهر برای مسمومیت: آتروپین به عنوان پادزهر، در درمان مسمومیت با آفتکشهای ارگانوفسفره یا عوامل عصبی که مهارکنندههای استیل کولین استراز هستند، بسیار مهم است.مراقبت تسکینی: این میتواند به کاهش ترشحات در مراقبتهای پایان عمر کمک کند و راحتی بیمار را بهبود بخشد.مقدار مصرف آتروپیندوز آتروپین بسته به نوع استفاده آن متفاوت است:معاینات چشم: ۰.۵ تا ۱ میلیگرم (به شکل قطره چشم)پیش بیهوشی: ۰.۴ تا ۰.۶ میلیگرم به صورت داخل وریدی یا عضلانی تجویز میشودبرادی کاردی: ۰.۵ تا ۱ میلیگرم وریدی، میتوان هر ۳ تا ۵ دقیقه تا زمان دستیابی به پاسخ درمانی، تا دوز کل ۳ میلیگرم، تکرار کرد.پادزهر مسمومیت: دوز اولیه ۲ میلیگرم وریدی، و سپس دوزهای مکرر بر اساس پاسخ بالینی.دوز خاص همیشه باید توسط پزشک و بر اساس نیازها و شرایط خاص بیمار تعیین شود.عوارض جانبی آتروپیناگرچه آتروپین یک داروی ارزشمند است، اما میتواند عوارض جانبی ایجاد کند، به خصوص در صورت مصرف بیش از حد. عوارض جانبی رایج عبارتند از:دهان خشکتاری دیدحساسیت به نورمشکل ادرار کردنیبوستگیجی در بیماران مسندر دوزهای بالا، آتروپین ممکن است منجر به واکنشهای شدیدتری مانند توهم، گیجی شدید و دمای بدن به طور خطرناکی بالا شود.تداخل با سایر داروهاآتروپین ممکن است با سایر داروها تداخل داشته باشد، که میتواند اثرات آن را تغییر داده یا افزایش دهد. تداخلات کلیدی عبارتند از:آنتی هیستامین ها: میتواند خطر عوارض جانبی مانند خشکی دهان و احتباس ادرار را افزایش دهد.ضد روان پریشی: برخی از داروهای ضد روانپریشی دارای خواص آنتیکولینرژیک هستند که در صورت ترکیب با آتروپین ممکن است تقویت شوند.آرامبخش عضلانی: اثرات ممکن است افزایش یابد و بر سیستم قلبی عروقی و عصبی تأثیر بگذارد.برای جلوگیری از تداخلات دارویی نامطلوب، همیشه مصرف فعلی دارو را به پزشک اطلاع دهید..


