🔷 کتاب تانێـتیمی⭕️ «بیر قادێـنین حیات یوْلو» کتابێنین تانێـتدیرما بهانهسینه ✍️ یازان: #حسن_رشتبر **** 📚 کتابێـن آدی: بیر قادێـنین حیات یوْلو✍️ یازان: #اکبر_حمیدی (علیار)یکشنبه گـۆنو، مرداد آیینێـن دوْقوزوندا، هر گۆنکی کیمی اسلامی شورا دفترینده چالێـشیردیم. دولت ارگانلارێـنا مکتوب یازماق و بو کیمی ایشلردن. «محمدجعفر رشتبر» ده (قارداش اوْغلوم) منیم یانێـمدایدی، او هردن گلیب، منیم حالێـمی یوْخلار. چوْخ مهریبان، ادبلی و معریفتلی بیر گنجدی. بیرآز گئچمیشدی قاپی دؤڲـۆلدو. بویورون دئمکله استاد دؤهتور «اکبر حمیدی» جنابلاری، بیزیم اوْفیسه گیرش یاپدی. آیاغا قالخێـب، اوْنونلا گـؤرۆشوب- خوش بئش ائلییندن سوْنرا، اوْتورماغێـنا دعوت ائدیب، بیر چای گتیردیم. او چایێـنی ایچندن سوْنرا، منه باخاراق دئدی: «اوْلسا، منه بیر دنه ده چای وئر چوْخ سوسوزام.» محمدجعفر گئدیب بیر چای داها گتیردی. استاد بوگۆن خاروانانێـن «یکشنبه بازار» آدلانان بازارێـندا باجێـسیله بیرلیکده دوْلاندێـقینان سوْنرا چوْخ سوسامێـشدی و بیز ده اوْنون چای ایستهمسینه بیرآز گۆلومسوندوک. چایدان سوْنرا احوالاتی، ایشلرینین نئجه قاباغا گئتمهسی و اؤزللیکله یازێـچیلیق ایشلریندن سوْردوم. او دا سوْرولارێـمین هامێـسینی یانـێـتلادی و عمومیتله سؤز- صؤحبت کۆلتورل ایشلردن گئتدی. استاد اؤزۆیله بیر کتاب گتیرمیشدی، ماسانێـن اۆستونده ایدی، الینی اوزالدێـب، کتابی گـؤتـۆروب، منه طرف اوزالدێب، منه وئرمک ایستهدی. من ده کتابی الیندن آلاراق واراقلاماغا باشلادێـم. ائله بو گئدیشاتدا او بو کتاب حاقدا منه گئنیش معلومات وئردی. او دئدی: «بو کتاب «هئشتری» ماحالینێن «تیلیمخان» کندیندن اوْلان بیر قادێـنین حیکایهسی دیر کی، من اوْنونلا یاخێـندان اوْتوروب دانێـشیب، بو کتابی رومان قالیبینده یازمێـشام، ماراقلی بیر کتابدی. بونو اوْخو، نظرینی بو کتاب حاقدا دئ.» من ده تئزلیکله بو کتابی اوْخویوب، اؤز دۆشونجهلریمی ایفاده ائدهجڲـیمه سوز وئردیم. من کتاب اوْخوماق اۆچون چوْخ ماراقلێیام. نئچه گۆن ایدی اوْخوماغا کتابێـم یوْخ ایدی. بو گئچن آی عرضینده نئچه کتابی اوْخویوب- باشا وئرمیشدیم. ائله کتابسێـزلیقدان دا دارێـخیردیم. بو کتابین وئریلمهسی منی چوخ سئویندیردی. لاپ دوْغروسو، سئوینجیمی حؤرمتلی اکبر بڲـدن ده گیزلدنمهدیم. او گـۆن ناهاردان سوْنرا ائوه گئدیب، ناهار یئیهندن سوْنرا کتابی اوْخوماغا باشلادێـم. چوْخ گـؤزل بیر کتاب ایدی! بو کتاب بیر قادێـنین حیات یـوْلو اوْلماغێـنا رَغماً، آذربایجانێـمیز و گـؤزل ایرانێـمیزین معاصر تاریخی و اوْنون داهی شخصیتلرینه تماماً وورقولانمێـشدی و اوْنلارین دا تاریخینه و حایاتلارێـنا شیرین یازێـیلا، اشاره ائتمیشدی. بو کتابی اوْخویان، آذربایجان و ایرانێـمیزن معاصر تاریخیندن، عادت- عنعنهلریندن، شهرلریندن، کندلریندن، تۆرک دیلی و ادبیاتی او جۆملهدن بایاتێـلار و مَثللردن فایدالانماسێـندان امینم. بو کتاب تکجه بیر قادێـنین حایات یوْلونون شرحی دڲـیل، بلکه اوْنو، اجتماعی تاریخ و آذربایجان و ایرانێـن کـۆلتور و سیاسی تاریخی سایماق اوْلار. حؤرمتلی یازێچی، استاد اکبر حمیدی علیار جنابلاری، چوْخ ماراقلی و دقیق و روان یازماسێـیلا، هابئله 1302 دن بَری تاریخین دئتایلارێـندان یازماسی و بیر قادێـنین، سیاسی و کۆلتورل دۆشونجهلرینی، چکدیڲـی زحمت و مشقتلرینی چوْخ گؤزل صورتده شکیللندیریب. بو کتابی اوْخوماقلا، سیز تیلیمخاندان باشلایاراق، مراغادان، بوکاندان، سوْیوق بولاقدان، اورمودان تبریزه قدر و اوْردان تهرانا، شیرازا و لوندونا قدر آغا خانێـملا یوْلبیر اوْلوب و اوْنون حکایهلری و باشێـنا گلدیکلرینی ائشیدهجکسینیز. خوی و سلماسدا، ائرمنیلرین تؤرتدیکلری سوْی قێـریم، صمد بهرنگینێـن اؤلۆمو ایله باغلی سؤزلر و بونون کیمی حادثهلر بو کتابدا جانلانێـر. آغاخانێـمین اوشاقلارینێـن ساواک طرفیندن توتوقلانێـب دوستاغا دۆشمهلری و بیر چوْخ مسئلهلر و مشقتلر کتابدا روایت اوْلونان قوْنولارداندێر. گئچمیش شاه رژیمینین دؤورونده آذربایجان قادێـنلارینین باشلارێـنا گلدیکلری و «کشف حجاب» دئییلن مسئلهلرده نَلر کی گـؤزل آذربایجانێـمیز و ایرانێـمیزین قادێـنلاری چکمهمیشلر! منجه اکبر حمیدی جنابلای چوْخ دَرین و انسانی باخێـشلا، خالقێـمیز و اؤزللیکله قادێـنلارین مشقتلرینه، دایاناجاقلارێـنا، کؤچمکلرینه و اۆمود بسلهمکلرینه چوْخ دریندن باخێـب و یازێـب. منجه بو «دیزمار» ماحالینێـن «خاروانا» بـؤلـۆمونون «علیار» کندینین بـؤیـۆک شخصیتینی، آذربایجانێـن توْلستوی-و کیمی آدلاندێـرماق اوْلار. بو کتاب تکجه بیر کتاب دڲـیل بلکه بیر رسمی سند اوْلاراق خالقێـمیز اۆچون یازێـلیب. یاشاسێـن دیزمار. @SancaqDergisihttps://t.me/Sancaq_media/8361