🟥 زنده یاد استادمحمد بهمن بیگی،پدرآموزش عشایر،ازسیاچادرهای ایل قشقایی تا انقلاب فرهنگی درجامعه عشای…
انتشار: 2026/07/01 13:30 UTC
🟥 زنده یاد استادمحمد بهمن بیگی،پدرآموزش عشایر،ازسیاچادرهای ایل قشقایی تا انقلاب فرهنگی درجامعه عشایری ایران🔻زندگینامهزنده یاد محمدبهمن بیگی، ۲۶ بهمن ۱۲۹۹ شمسی ،زاده شد.فرزند زنده یادمحمودخان،کلانتراز(طایفه عمله وتیره بهمن بیگلو) بود.پدر وی از سران و خوانین برجسته این ایل بود. او در سال ۱۳۰۸ به همراه گروهی دیگر از سران قشقایی به تهران تبعید شد.مبارزخوانین وبیگ با رضاشاه وپهلوی دوم تا سال ۱۳۳۴ شمسی درمناطق مختلف ایران درجریان بود وبسیاری تبعید وزندانی شدند. مادرمحمد بهمن بیگی،بی بی خجسته بود.تا ده سالگی کنار مادرش بود.محمد بهمن بیگی از۸ سالگی نزد منشی پدرش درس خواند.بعد همراه مادرش به تهران تبعیدشد.یازده سال درتهران بعد شیراز برگشت.سال ۱۳۲۱ لیسانس حقوق گرفت.سال ۱۳۲۳ اولین کتاب عرف وعادت نوشت.اولین ازداوج درهمین سالها با خانم گوهرگرگین پور که دارای سه دخترگردید.سال ۱۳۴۳ با همسردوم خانم سکینه کیانی ازدواج کرد(صاحب دودختر ودوپسرشد واین بانو کتاب ایل من هم نگارش نمود).همسران وی درجای خود درموفقیت های وی، بسیارموثربودند.🔴دغدغه های محمدبهمن بیگی: وی بعنوان یک فرد قشقایی که ایل قدرتمندی بودند که با بریتانیا وآمریکا وپهلوی مبارزه کرده بودند، مسائل مبارزاتی را بخوبی درک کرده بود اما براهمیت قدرت سلاح قلم وتعالی اندیشه،واقف بود و نگاه وی مبتنی بریک انقلاب فرهنگی بود.بصورت خلاصه ازسال ۱۳۲۱ به بعد بتدریج درپرتو برنامه های فرهنگی وآموزشی مدرن دولت پهلوی دوم وبربستربرنامه وطرح ترومن (کمک های علمی وفنی واقتصادی به کشورهای توسعه نیافته)،به بسترسازی آموزش عشایر ازسیاه چادرهای قشقایی بعد بستر سازی برای آموزش عشایر ایران پرداخت وبعدهابه مناطق ایران سفر نمود.سال ۱۳۳۰به آمریکا سفرنمود وشش ماه درآنجا بود وبه مطالعه جامعه سرخ پوستان هم پرداخت که چگونه دولت آمریکا پس ازمبارزات مختلف این جامعه به سمت هضم جامعه سرخ پوستان،درمتن برنامه های اصلاحی، حرکت نموده بود.🔴اقدامات وتاثیرات فرهنگی زنده یاد بهمن بیگی بتدربج باتلاشهای وی، در سال ۱۳۳۲ ،برنامه پنج ماده ای(البته به ناچارنوعی چارجوب سیاست های آموزشی مدرن این دوره ) به تصویب رسیدکه بصورت رسمی به ریاست آموزش و پرورش استان فارس(دکترکریم فاطمی) برای اجرا ابلاغ گردید: -برپایی مدرسههای سیار: تأسیس مدارس چادری برای آموزش دانشآموزان دختر وپسردر پایههای اول تا چهارم ابتدایی.-برپایی مدرسههای شبانهروزی -آموزشی ثابت: برای دانشآموزان پایههای پنجم تا نهم.-تأسیس دانشسرای تربیت معلم: برای جذب و آموزش دانشآموزان عشایری با مدرک پایان کلاس نهم.-گروه نظارت: ایجاد تیمی برای نظارت وارزیابی مدارس سیار.که درکل۷۸ مدرسه ابتدایی عشایری در ایلات و طوایف بنیانگذاری شد.وی هم به آموزش دختران وزنان توجه خاصی داشت.🔴طرح تعلیمات عشایر در نشست شورای عالی فرهنگ در سال ۱۳۳۴ به تصویب رسید که مدرسههای عشایری به عشایر استان فارس محدود نمی شد وشامل آموزش فرزندان عشایر دیگر مناطق ایران بود. استاد بهمن بیگی ۲۶سال سرپرستی آموزش عشایر را به عهده داشت بعد سال ۱۳۴۸ تا سال ۵۷ ،بعنوان مدیرکل آموزش عشایر بود.ایشان دراین سالها، برای دیدن مسائل وپیشرفت آموزش به مناطق عشایری مختلف ایران چون مناطق،لرنشین، خراسان وکردنشین سفر کرده است . بود.فردی بود که به زبان های فرانسه ،انگلیسی والمانی تسلط داشت.دراین سالها به استخدام دولت درآمد. بهمن بیگی به حمایت زبان های محلی اقوام درکنار زبان رسمی، بسیار همت گمارد والگوی تلفیقی عرضه می نمود.بعد انقلاب وشرایط جدید وی عمرش را به نوشتن ونگارش آثاری پرداخت ،مانند:بخارای من،ایل من،طلای شهامت ، اجاقت قسم ،اگرقره قاج نبود،دختراسمان،داستان مادر و...🔴سرانجام استاد بهمن بیگی با عشق به حرفه معلمی وبعنوان فردی فرهنگی ، با بسترسازی آموزش ازچادرهای قشقایی وتعمیم این پروسه انقلاب فرهنگی درمناطق ایران ،توانست تحولات فرهنگی واجتماعی را هدایت کند که نسل های متعدی ازمعلمان،متخصصین را به جامعه عشایری و متکثرالقوم ایران،تحویل داد تا باسلاح قلم، برای اعتلای اندیشه ونهایتا درمسیر آزادی های مردم،انقلاب فرهنگی را بعنوان پاسخی مناسب،عرضه نموده باشد.سال ۱۳۸۹ شمسی بدلیل بیماری فوت نمود اما نامش فراتر ازمان بعنوان ،پدرآمورش عشایر،زنده است.روحش شاد وراهش پررهروباد✍محمدلایق نصریt.me/joinchat/AAAAADu2SazvhXTrF8gYdA

