⭕️حلبوسی در زمین هرمز؛ عراق به کدام سمت میرود؟🔹️دکتر مهدی بُکند / تحلیلگر مسائل راهبردی#بخش_اول🔸️ز…
انتشار: 2026/08/24 12:32 UTCدریافت: 2026/08/24 13:40 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/24 13:40 UTC
⭕️حلبوسی در زمین هرمز؛ عراق به کدام سمت میرود؟🔹️دکتر مهدی بُکند / تحلیلگر مسائل راهبردی#بخش_اول🔸️زنجیره رویداد را باید از نقطه درست آن خواند. این ماجرا با یک ادعای ترامپ درباره تنگه هرمز آغاز شد؛ ادعایی که در آن، تنگه به نوعی تحت نفوذ یا کنترل آمریکا معرفی میشد. محمدباقر قالیباف در پاسخ به این ادعا، عکسی از خود منتشر کرد که در پس زمینه اش نقشه ایران بود، با زوم روی خلیج فارس؛ پیامی مستقیم به واشنگتن درباره جایگاه جغرافیایی و نقش تعیین کننده ایران در امنیت و کنترل راهبردی تنگه هرمز. یک روز بعد، هیبت الحلبوسی، رئیس مجلس عراق، دقیقا همان قاب عکس را بازتولید کرد؛ با همان زاویه، همان ترکیب بندی، تنها با یک تفاوت: واژه «خلیج فارس» را به «خلیج عربی» تغییر داد.🔸️همین دقت در کپی برداری، ستون فقرات این تحلیل است. اگر پیام قالیباف اساسا خطاب به واشنگتن بود، پرسش اصلی این است: چرا یک مقام عراقی باید خود را در قاب پیامی وارد کند که از ابتدا مخاطبش او نبود؟ شباهت تقریبا کامل دو تصویر و فاصله زمانی کوتاه میان انتشار آنها، قرینه ای قوی است که اقدام الحلبوسی را باید به عنوان واکنشی سیاسی به پیام قالیباف تحلیل کرد، نه صرفا بازتابی مستقل از یک حساسیت هویتی.🔹️این نخستین بار نیست🔸️استفاده از عنوان «الخلیج العربی» از سوی برخی چهره های سیاسی عراق، پدیده ای تازه نیست. برای نمونه، مقتدی صدر در دی ماه ۱۴۰۱ (ژانویه ۲۰۲۳)، هم زمان با برگزاری جام ملت های خلیج فوتبال در بصره، در مواضع منتشرشده در شبکه های اجتماعی خود از عبارت «خلیج عربی» استفاده کرد و در برابر اعتراض های رسمی تهران هم عقب نشینی نکرد. در همان بازه، محمد شیاع السودانی، نخست وزیر وقت عراق، نیز در بیانیه ای رسمی همین عبارت را به کار برد؛ رسانه های ایرانی همچنین گزارش دادند که او در جریان سفری به آلمان، در پاسخ به پرسش خبرنگار شبکه دویچه وله درباره نام این آب راه، از همان موضع دفاع کرد. بنابراین نباید اقدام اخیر الحلبوسی را پدیده ای کاملا بی سابقه در سیاست عراق تلقی کرد. اهمیت این مورد جای دیگری است: در زمان بندی آن، در بازتولید تقریبا کامل تصویر قالیباف، و در قرارگرفتنش در دل زنجیره ای از تحولات مرتبط با تنگه هرمز. به بیان دیگر، پرسش مهم تر از «چه نامی استفاده شد» این است که چرا این نام، در این زمان، و دقیقا در پاسخ به این تصویر انتخاب شد؟ همین تفاوت است که میان یک موضع هویتی تکرارشونده و یک سیگنال سیاسی قابل تامل خط میکشد.🔹️زمینه هویتی حلبوسی🔸️نام کامل هیبت الحلبوسی در برخی منابع «هیبت حمد عباس الحلبوسی الدلیمی» ثبت شده که نسبت او به عشیره دلیم را نشان میدهد؛ عشیره ای که در استان انبار یکی از پایه های اجتماعی حکومت بعث بود. این پیشینه به تنهایی توضیح دهنده رفتار امروز حلبوسی نیست و نباید آن را به عنوان علت مستقیم این واکنش قلمداد کرد؛ اما یکی از زمینه های تاریخی و اجتماعی قابل توجه برای فهم حساسیت های هویتی در سیاست اهل سنت انبار است.📌ادامه یادداشت در بخش دوم@sepehrgharb
