🎺بزرگان تعزیه ی مزینان💠بخش سوم؛ حاج حسن ناطقی مزینان، ایفاگر نقش حربن یزید ریاحی (ع) در عاشورای مزی…
انتشار: 2026/07/05 01:24 UTC
🎺بزرگان تعزیه ی مزینان💠بخش سوم؛ حاج حسن ناطقی مزینان، ایفاگر نقش حربن یزید ریاحی (ع) در عاشورای مزینان ✍️حاج حسن فرزند غلامحسین ناطقی و بی بی جان، سال ١٣٠٠در دیار تاریخی و دارالعارفین مزینان به دنیا آمد و تحصیلاتش را تا مقطع دریافت تصدیق ششم ابتدایی در آن دوران ادامه داد اما علاقه ی وافرش به تعزیه خوانی و شرکت در مجالس عزاداری سرور و سالار شهیدان موجب شد تا از همان سال های نخست تحت تعلیم شیخ حسین ناطقی پسرعموی پدرش قرار بگیرد و این استاد بزرگ تعزیه و شاعر توانمند مزینانی که جزء اولین نگارنده های نسخه تعزیه در مزینان بود وقتی ذوق و شوق شاگردش را دید به تمرین نقش حر و پسرش با او پرداخت و این نوجوان خوش ذوق را مناسب ترین جایگزین برای خود می دانست و نقش پسر حر را به او سپرد.🔷حاج حسن که تا اواخر عمر استادش او را در تعزیه خوانی همراهی می کرد با درخواست شیخ حسین؛ نقش حربن یزید ریاحی را برعهده گرفت و با آدابی خاص آن را ایفا کرد. صحنه ی توبه ی حر و حضور او در خدمت امام حسین(ع) یکی از تأثیر گذارترین بخش نسخه ی حر در تعزیه مزینان است که حاج حسن با آدابی زیبا و بدون تملق و ریا آن را به نمایش می گذاشت به طوری که وقتی به نزد امام برای توبه مشرف می شد، حس و حال او دگرگون شده و با حالی زار و خلوص دل توبه می کرد و اشک ریزان و گریه کنان این قسمت نسخه را ارائه می داد به گونه ای که حاضرین در عاشورای مزینان نیز با اشک و ناله با وی همراه می شدند .🔷عبدالحسین کارگری یکی از بازیگران و اساتید نمایش شهرستان سبزوار که چندین بار برای شرکت در مراسم تعزیه خوانی روز عاشورا به مزینان سفرکرده معتقد است :« حاج حسن، هنرمندی بی نظیر در اجرای نقش حر بود و به یقین او هنر نمایش را به خوبی می شناخت» وی همچنین از بداهه گویی این ذاکر اهلبیت(علیهم السلام) تعریف می کند و می گوید:« در قسمتی از نقش متوجه شدم که او در لحظه، شعری سرود و با هنرمندی خاصی اجرا کرد.»🔷این آداب و شیوه تعزیه خوانی حاج حسن ناطقی تا زمانی که نسخه را به فرزند خود محمدرضا واگذار کرد ادامه داشت .🔷حاج حسن ناطقی به خاطر علاقه مندی بیش از وصفش به حضرت اباعبدالله(ع) از روز سوم ماه محرم تا روز تاسوعا در تکیه حسینی یا همان تکیه بالا نقش های مختلفی را در تعزیه خوانی اجرا می کرد که می توان به زن مصیب، مسلم ابن عقیل و ... اشاره کرد.🔷یکی از معجزه هایی که در زمان ایفای نقش حر برای وی رخ داد این بود که« چند روز مانده به عاشورای حسینی، این پیرغلام امام حسین (ع) سکته کرده و قادر به حرف زدن نبوده و تا صبح عاشورا از این ماجرا ناراحت و نگران مجلس بود، در اولین لحظات صبح؛ شیخ حسین به او می گوید لباس پوشیده و سوار بر اسب شود ولی وی به دلیل مشکل حرف زدن امتناع می کند اما با اصرار استادش، لباس بر تن کرده و آماده سوار شدن بر اسب می شود و همان لحظه که پا در رکاب گذاشته از سیدالشهدا با یک یاحسین(ع) مدد می جوید و ارباب هم جواب این نوکر خود را می دهد و نطق وی گویا می گردد و طوری به خواندن نسخه می پردازد که باعث شگفتی همه مردم می شود.»🔷حاج حسن تا سال ١٣۶۵ حدود نیم قرن تعزیه خوان عاشورای مزینان بود ولی از این سال به بعد کاری که شیخ حسین ناطقی برای وی انجام داد او نیز در حق فرزندش ادا کرد و پسر خود محمدرضا ناطقی را تا مدتی در اجرای نقش حر همراهی می کرد و از سال ١٣٧١ تا بدرود حیاتش که در سال ١٣٧٤ اتفاق افتاد به نظاره هنرنمایی فرزندش در اجرای نقش حربن یزید ریاحی نشست و سرانجام در سن ٧٤سالگی در اثر سکته قلبی به دیار باقی شتافت تا از شفاعت مولا و مقتدایش امام حسین(ع) بهره مند شود.🔷مزار این تعزیه خوان نامی در آرامستان بهشت علی علیه السلام مزینان قطعه ناطقی ها و صدیقی ها و شمشیری ها واقع شده که می توان از آن به عنوان قطعه تعزیه خوانان نام برد ...👈ذکر این نکته نیز لازم و ضروری است که معماری و شکل و شمایل کنونی میدان عاشورای مزینان(قتلگاه) نتیجه همت و تلاش فرزندان این تعزیه خوان بزرگ مزینانی به ویژه دکتر حاج حمیدرضا ناطقی است که هر سال با پیگیری و حضور آن ها از چند روز مانده به عاشورا برای برگزاری تعزیه آماده می شود و البته نباید از زحمات معمار بزرگ مزینانی زنده یاد حاج علی گلستانی نیز غافل بود که بنای آن با کار و نظارت او به سرانجام رسید. گویا تاریخ و راه حاج حسن این گونه رقم خورده که این نقش با هنرنمایی نوه ی او آقا سعید فرزند حاج محمود ناطقی در این خاندان تداوم داشته باشد... خادم عاشورای مزینان 🖌علی مزینانی عسکری╭─━━━━🔸━━━━─╮ #شاهدان_کویر_مزینان 🆔 @shahedanemazinan ╰─━━━━🔸━━━━─╯



