.پادشاهی پهلوی در پرتو نگاه ساموئل هانتینگتونایرج صفاریان*آمرداد ۲۵۸۵ شاهنشاهی----«ایرج صفاریان» در…

.پادشاهی پهلوی در پرتو نگاه ساموئل هانتینگتونایرج صفاریان*آمرداد ۲۵۸۵ شاهنشاهی----«ایرج صفاریان» در این یادداشت می‌کوشد با بهره‌گیری از مباحثی که «ساموئل هانتینگتون» پیرامون دموکراسی و توسعه‌ی سیاسی مطرح کرده است، به ارزیابی پادشاهی پهلوی بنشیند و عملکرد این پادشاهی را در پرتو آرای این متفکر برجسته‌ی آمریکایی مورد بررسی و تدقیق قرار دهد. او در بخش‌هایی از یادداشت خود اینگونه می‌نویسد:نظم و ترتیب اساس هر کاری است و تا این مهم برقرار نباشد، هیچ بنایی شکل نمی‌گیرد و هیچ کاری پیش نمی‌رود. تفکیک قوا که اصل اول دموکراسی است در واقع به معنای منظم‌کردن کشور به نهادهایی با کارکرد خاص و ویژه است. از این رو، دموکراسی کارآمد را می‌توان به برقراری نظم و ترتیب معنا کرد. «ساموئل هانتینگتون» - متفکر برجسته‌ی آمریکایی - معتقد است، در کشورهای در حال توسعه، مشکل اصلی فقدان نظم و نهادهای قوی است، نه کمبود دموکراسی، و بر این اساس یک حکومت اقتدارگرای کارآمد بهتر از دموکراسی بی‌ثبات است. .هانتینگتون بر این باور است که اگر بخواهیم در یک جامعه‌ی پیچیده با نیروهای پرشمار اجتماعی سامان و نظم سیاسی به وجود آوریم، باید ابتدا نهادهای سیاسی مستقل از نیروهای اجتماعی پدید آید که بتواند با غلبه بر قدرت گروه‌های مخرب اجتماعی ادامه‌ی حیات دهد. به باور او هر چه جامعه پیچیده‌تر و متنوع‌تر باشد، نهادهای سیاسی نیز می‌بایست پیچیده‌تر و مقتدرتر باشند. از این رو، تاسیس دادگستری مدرن و استقلال آن از آخوندهای مرتجع، کنترل موقوفات و درآمدهای مذهبیِ ارتجاع سیاه و تاسیس سازمان امنیت و اطلاعات کشور به دست پادشاهان پهلوی را باید در همین راستا تحلیل کرد..افزون‌ بر این، باید گفت بر خلاف ادعای پهلوی‌ستیزان و انقلابیون ۵۷، در تمام دوره‌ی پهلوی، از ۱۳۰۴ تا ۱۳۵۷، آزادی سیاسی برای تمام نیروها و جریان‌های لیبرال و سکولار و حتى سوسیالیست فراهم بود؛ آنچه نبود، آزادی سیاسی برای نیروها و احزاب بنیادگرا، بنیادگرای اسلامی، و کمونیستی بود که به درستی اعمال می‌شد و تجربه‌ی دهشتناک جمهوری اسلامی هم درستی آن سیاست‌ها را تایید می‌کند و از چشم‌انداز مباحث هانتینگتون نیز کاملا قابل تایید است... در هیچ کجا و در هیچ دموکراسی‌ای، کمونیست‌های مسلح و اسلامگرایان مسلح حق فعالیت ندارند و با آن‌ها برخورد می‌شود. ----صورت کامل یادداشت را در «فریدون» بخوانید:fereydoun.org/reflections/samuel-huntingt… به دلیل اقامت در ایران، از نام مستعار بهره گرفته است.@fereydoun_magazine