🛑 چالش خلع سلاح گروههای مقاومت در عراق؛ مأموریت دشوار دولت الزیدیمنبع: مرکز مطاعات الجزیره @SHAMAT…
انتشار: 2026/07/06 16:57 UTC
🛑 چالش خلع سلاح گروههای مقاومت در عراق؛ مأموریت دشوار دولت الزیدیمنبع: مرکز مطاعات الجزیره @SHAMAT94مقدمهاز همان روزهای نخست روی کار آمدن دولت «علی الزیدی» در عراق، یکی از چالشبرانگیزترین موضوعات مطرح در محافل سیاسی و رسانهای، پرونده تحدید سلاح گروههای مسلح وابسته به «محور مقاومت» بوده است. این مسئله که به عنوان آزمونی برای حاکمیت ملی و استقلال تصمیمگیری عراق تلقی میشود، در تازهترین تحلیل مرکز مطاعات الجزیره ، با عنوان «مسیرهای تحدید سلاح در عراق: چالشها و چشماندازهای محتمل» مورد بررسی عمیق قرار گرفته است.سه مسیر واکنش گروههابر اساس این گزارش، موضع گروههای مسلح در قبال طرح دولت به سه دسته اصلی تقسیم میشود:۱. مسیر موافقت و ادغام: گروههایی مانند سرایا السلام (تحت امر مقتدی صدر)، عصائب اهل الحق (به رهبری قیس الخزعلی) و کتائب امام علی با تصمیم دولت همراه شده و روند تحویل سلاح و ادغام در نهادهای رسمی را آغاز کردهاند. این گروهها با هدف حفظ دستاوردهای سیاسی و اقتصادی خود، به سمت تحول به نهادهای مدنی یا شبهنظامی تحت کنترل دولت حرکت کردهاند.۲. مسیر مانور و دوگانگی: کتائب سیدالشهداء موضعی دوگانه اتخاذ کرده؛ با زبانی نرم با دولت گفتوگو کرده، اما همچنان بر ادامه «راه مقاومت» و آمادگی برای مقابله با منافع خارجی تأکید دارد و خود را در «منطقه خاکستری» نگه داشته است.۳. مسیر مخالفت قاطع: جنبش نجبا (به رهبری اکرم الکعبی) و کتائب حزبالله هرگونه خلع سلاح را «خط قرمز» خوانده و اعلام کردهاند که تا زمان خروج کامل نیروهای خارجی از عراق، سلاح خود را تحویل نخواهند داد.🔸نقش فشارهای داخلی و خارجینویسنده گزارش بر این نکته تأکید دارد که سرنوشت این پرونده به شدت تحت تأثیر دو عامل کلیدی است:فشار آمریکا: واشنگتن هرگونه همکاری اقتصادی، نظامی و سیاسی با بغداد را مشروط به خلع سلاح گروهها و حذف چهرههای وابسته به آنها از ساختار قدرت کرده است.نفوذ ایران: تهران با وجود اعلام «احترام به حاکمیت عراق»، در عمل از طریق پیامهای غیرمستقیم و حتی تشکیل «سلولهای مخفی» جدید، به دنبال حفظ شبکه نیابتی خود در عراق است.🔸چشمانداز پیش روگزارش الجزیره سناریوی محتمل را «ادغام تدریجی و بلندمدت» به جای «حل نهایی» ارزیابی میکند. به عبارت دیگر، دولت عراق به جای رویارویی مستقیم و پرهزینه، مسیر مهار و کنترل گروههای مسلح را از طریق فشار اقتصادی، محدودیت منابع مالی و ارائه مشوقهای سیاسی برای ادغام در پیش خواهد گرفت. با این حال، انگاره «سلاح خارج از کنترل دولت» به عنوان یکی از موانع اصلی جذب سرمایهگذاری و تحقق پروژههای کلانی مانند «راه توسعه»، فشار مضاعفی بر کابینه الزیدی برای یافتن راهحلی عملی ایجاد کرده است.
