❇️وقتی آمار از واقعیت جلو می‌زند؛ یک میلیون خدمت درمانی یا یک ادعای غیرقابل راستی‌آزمایی؟📝تابناک ای…

❇️وقتی آمار از واقعیت جلو می‌زند؛ یک میلیون خدمت درمانی یا یک ادعای غیرقابل راستی‌آزمایی؟📝تابناک ایلامآمار، ستون فقرات برنامه‌ریزی و تصمیم‌گیری در نظام حکمرانی است. هر عددی که از سوی یک مقام مسئول اعلام می‌شود، تنها یک خبر نیست؛ مبنایی برای تخصیص بودجه، ارزیابی عملکرد، برنامه‌ریزی آینده و حتی قضاوت افکار عمومی است. به همین دلیل، هرچه موضوع حساس‌تر و هزینه‌برتر باشد، ضرورت دقت در ارائه آمار نیز دوچندان می‌شود.اربعین یکی از بزرگ‌ترین عملیات‌های خدمات‌رسانی کشور است که میلیاردها تومان از منابع عمومی برای آن هزینه می‌شود. بنابراین طبیعی است که هر آماری درباره حجم خدمات ارائه‌شده، به‌ویژه در حوزه درمان، با نگاه کارشناسانه و مطالبه‌گرانه مورد بررسی قرار گیرد؛ زیرا پشت هر عدد، اسناد مالی، گزارش‌های عملکرد و در نهایت هزینه‌هایی قرار دارد که از بیت‌المال پرداخت می‌شود.رئیس دانشگاه علوم پزشکی ایلام امروز اعلام کرد که در ایام اربعین «یک میلیون خدمت درمانی» به زائران ارائه شده است. اگر منظور از این آمار، خدمات درمانی مرتبط با زائران اربعین باشد، این ادعا پرسش‌های جدی و قابل تأملی را ایجاد می‌کند.اگر این آمار تنها مربوط به روز ۱۲ مرداد باشد، اساساً با آمار رسمی تردد زائران که حدود ۱۰۰ هزار نفر اعلام شده، هیچ تناسبی ندارد و این فرض از ابتدا مردود است.اگر هم منظور، مجموع خدمات از ابتدای ماه صفر تاکنون باشد، باز هم ابهامات فراوانی وجود دارد. نخست اینکه خدمات درمانی دانشگاه علوم پزشکی از نخستین روز صفر به‌صورت کامل در مرز مستقر نبوده است. از سوی دیگر، بر اساس آمارهای رسمی، مجموع تردد رفت و برگشت از مرز مهران تا امروز حدود دو میلیون و ۳۴۵ هزار نفر اعلام شده است. در چنین شرایطی، اعلام یک میلیون خدمت درمانی این برداشت را ایجاد می‌کند که تقریباً نیمی از کل زائران به نوعی نیازمند خدمات پزشکی بوده‌اند؛ نسبتی که با تجربه سال‌های گذشته و واقعیت‌های میدانی همخوانی ندارد.حتی اگر با خوش‌بینانه‌ترین فرض، میانگین روزانه ۱۰۰ هزار خدمت درمانی را مبنا قرار دهیم، این پرسش مطرح می‌شود که چنین حجمی از خدمات چگونه و با چه ظرفیتی ارائه شده است؟فرض کنیم ۱۰ پزشک عمومی به‌صورت هم‌زمان و مستمر در حال خدمت بوده‌اند؛ رقمی که به نظر می‌رسد بیش از ظرفیت واقعی باشد. اگر هر پزشک بدون هیچ وقفه‌ای، در هر دقیقه به یک بیمار خدمت ارائه کند، مجموع خدمات روزانه نیز فاصله قابل توجهی با رقم ادعایی خواهد داشت. افزون بر آن، پزشکان و سایر اعضای کادر درمان نیازمند زمان برای استراحت، صرف غذا، نماز، ثبت اطلاعات بیماران و سایر امور اجتناب‌ناپذیر هستند. بنابراین از منظر زمانی و عملیاتی نیز چنین آماری نیازمند توضیح دقیق و مستند است.از سوی دیگر، ارائه یک میلیون خدمت درمانی به معنای مصرف حجم عظیمی از اقلام پزشکی مانند سرم، آنژیوکت، سرنگ، دارو، تجهیزات مصرفی و سایر ملزومات درمانی است؛ اقلامی که همگی دارای بار مالی قابل توجه هستند. به همین دلیل، اعلام چنین آماری تنها یک عدد نیست، بلکه می‌تواند مبنای تخصیص اعتبارات، ثبت هزینه‌ها و ارزیابی عملکرد دستگاه اجرایی قرار گیرد.البته ممکن است منظور از «خدمت» صرفاً ویزیت پزشک نباشد و مواردی مانند اندازه‌گیری فشار خون، خدمات پرستاری، مشاوره، پانسمان، تزریقات، توزیع دارو یا سایر اقدامات نیز در این آمار محاسبه شده باشد. اگر چنین است، انتظار می‌رود دانشگاه علوم پزشکی جزئیات این آمار و تعریف دقیق «خدمت درمانی» را به‌صورت شفاف منتشر کند تا امکان راستی‌آزمایی و قضاوت منصفانه فراهم شود.شفافیت آماری نه تنها اعتبار مدیران را افزایش می‌دهد، بلکه از ایجاد ابهام و بی‌اعتمادی نیز جلوگیری می‌کند. انتظار می‌رود مسئولان در بیان اعداد و ارقام، نهایت دقت را داشته باشند و دستگاه‌های نظارتی نیز بر مستندات این آمارها نظارت کافی اعمال کنند؛ چرا که هر آماری، دیر یا زود، به سند مالی و هزینه‌ای از بیت‌المال تبدیل خواهد شد و صحت آن باید برای افکار عمومی قابل اثبات باشد.@tabnakilam