بهزاد عشقی🖋... کیارستمی با «زیر درختان زیتون» به پشت صحنۀ «زندگی و دیگر هیچ» میرود و تصویر متفاوتی…
انتشار: 2026/07/16 16:57 UTC
بهزاد عشقی🖋... کیارستمی با «زیر درختان زیتون» به پشت صحنۀ «زندگی و دیگر هیچ» میرود و تصویر متفاوتی از وقایع فیلم قبلی ارائه میدهد. حسین و طاهره در «زندگی و دیگر هیچ» سه روز پس از زلزله با هم ازدواج میکنند. به نظر میرسید که این رخدادی واقعی است و حتی تعدادی خبرنگار غربی به ایران میآیند که با این زوج از نزدیک آشنا شوند. اما میبینند که حسین سالها پیش ازدواج کرده بود و فرزند داشت و مهری نیز به طاهره نداشت. در «زیر درختان زیتون» طاهره و حسین فقط جلوی دوربین نقش زن و شوهر را بازی میکنند و در پشت صحنه میبینیم که حسین عاشق طاهره است و دختر مهری به او ندارد. اما این عشق هم واقعی نبود و برساختۀ ذهن کیارستمی بود. به تعبیری دیگر در سینما واقعیت ناب وجود ندارد و در مستندترین فیلمها نیز میتوان دروغ را همچون تجربهای واقعی به تصویر کشید. «زیر درختان زیتون» به تعبیری اثری پستمدرنیستی است و کیارستمی مؤلف را به کانون فیلم میآورد تا بین واقعیتی که میخواهد ثبت کند و وقایعی که خارج از ذهن او اتفاق میافتد، تناظری پدید بیاورد. به عنوان نمونه منشی صحنه از طاهره میخواهد که مطابق نظر فیلمساز لباس روستایی بپوشد. طاهره مخالفت میکند و میگوید که در واقعیت دختران تحصیلکرده لباس محلی نمیپوشند. فیلمساز نمیپذیرد و طاهره تسلیم میشود و برخلاف واقعیت به خواست فیلمساز تن میدهد و لباس محلی میپوشد. در صحنهای دیگر از فیلم، حسین میگوید که 25 نفر از اقوام خود را در زلزله از دست داده است. کشاورز فیلمبرداری را قطع میکند و از حسین میخواهد که بگوید 65 نفر. واقعیت همان است که حسین میگوید، اما فیلمساز به خاطر تأثیرگذاری بیشتر واقعیت آماری را تغییر میدهد...**متن کامل این مقاله را در صفحات 150 تا 152 (نسخه مجازی) نهمین شمارۀ «فیلم امروز» بخوانید.ویدئو: پشت صحنه «زیر درختان زیتون»، بخشی از مستند «آنسوی درختان زیتون» (حمیده شریفراد)@filmemrooz_official


