👩💻 سختترین و در عین حال گستردهترین دو مفهوم در اورژانس، Resuscitation و ABC هستند. هرچه آدم بیشت…
انتشار: 2026/08/15 10:59 UTCدریافت: 2026/08/18 13:15 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/18 13:15 UTC
👩💻 سختترین و در عین حال گستردهترین دو مفهوم در اورژانس، Resuscitation و ABC هستند. هرچه آدم بیشتر در این حوزه عمیق میشود، بیشتر درمییابد که پشت همین دو کلمه ساده، چه دنیای عمیق و پیچیدهای نهفته است.باید بدانید که Resuscitation فقط به معنی Chest Compression و تهویه با آمبوبگ نیست؛ چون این کارها را تقریباً همه میتوانند انجام دهند. Resuscitation یعنی باید بفهمی بیمار چه مشکلی دارد، چرا به این وضعیت رسیده و چطور میتوانی در سریعترین زمان ممکن او را برگردانی.سناریویی که زیاد میبینید و من شخصاً سه مورد از آن دیدهام؛ دو مورد نجات پیدا کردند و یکی نه که یکی از این مورد ها را با هم مرور می کنیم:ساعت ۸:۰۰ صبح بود، منتظر بودم کار را تحویل بدهم و شیفتم تمام شود. مرد ۵۵ سالهای را آوردند که ناگهان دچار Sudden Collapse شده بود. نبض نداشت و دچار cardiac arrest شده بود. سریع Code Blue اعلام شد.اما طبق کتاب، وظیفه ما فقط انجام دادن کمپرس قفسه سینه نیست؛ چون CPR یک اقدام موقت است. وظیفه اصلی ما این است که علت arrest را پیدا کنیم و همان علت را درمان کنیم.یکی از مهمترین قسمتهای احیا، History of the Event و Past Medical History استباید 5H و 5T را یکییکی بررسی و در صورت امکان اصلاح کنید.من در حال CPR بودم که متوجه شدم هر دو پای بیمار ورم کردهاند.پرسیدم:«سابقه نارسایی کلیه دارد؟»گفتند: «بله، اورهاش خیلی بالا رفته بود.»پرسیدم: «دیالیز شده؟»گفتند: « پزشکش گفته بود دیالیز شود، ولی ما ترسیدیم به آن عادت کند❗️»با توجه به History of Renal Failure + Cardiac Arrest، سریع گفتم Calcium Gluconate بیاورند.❓چرا؟چون مهمترین چیزی که میترساند، Hyperkalemia است و مهمترین چیز مقدار پتاسیم در قلب است. این را چطور کاری کنیم که از قلب خارج شود و دوباره کار کند؟ با کلسیم.این از آن MCQهایی است که در بحث Resuscitation بارها تکرار میشود.قبل از اینکه کلسیم برسد، دوباره به مانیتور نگاه کردم. ECG تقریباً به شکل Sine Wave درآمده بود.کلسیم را تزریق کردم.تیوب کلسیم هنوز نصفه بود که Heart Rate از حالت قبلی بالا آمد و به حدود ۷۰ رسید. بعد از تمام شدن تزریق، به حدود ۹۰ رسید و بیمار Spontaneous Breathing پیدا کرد.آناتومی Distorted بود، نمیدانم چرا؛ طوری که دنبال Landmark میگشتم که از آن وارد شوم، چیزی نبود. Blindly وارد شدم، Stomach آمد. اینجا نکته مهم این است:بعد از اینکه بیمار برمیگردد و هیجان اولیه ROSC از بین میرود، چه کار باید بکنیم؟چهار عضو حیاتی را باید محافظت کنیم:قلب، ریه، کلیه و مغز.قلبباید Perfusion را حفظ کنیم. در چنین بیماریهایی اگر فشار خون کافی نباشد، Vasopressor لازم است و در این شرایط معمولاً انتخاب مناسب Norepinephrine است.ریهباید Airway را Secure کنیم و تهویه مؤثر ایجاد کنیم.ریه: اینجا Secure Airways and Promote Effective Ventilation.متأسفانه اینجا فکر میکنم Defect همین بود، چون فقط روی آمبو ماند و همه ما میدانیم Ventilation با آمبو چیست.کلیهباید از AKI پیشگیری کنیم؛ Foley catheter، پایش ادرار و مدیریت مناسب مایعات.اینجا بیمار من Heart Failure داشت، JVP clear و Chest clear بود، بنابراین نصف Bolus مایع را به او دادم.اگر در آن زمان در مرکز مجهز بودم، حتماً POCUS انجام میدادم و بر اساس یافتههای آن تصمیم میگرفتیم که چقدر، چه نوع و چه زمانی مایع بدهیم.مغزمغز: و این به همه موارد بالا بستگی دارد. همه آنها باید Hypoxia را پیشگیری کنند و تضمین کنند که Circulation مناسب وجود دارد.حدود ۱۵ دقیقه بعد:Pulse detectedBP: 110/70GCS: 3حرکات تصادفی و متناوب دستها داشت.RR: 10/minاینجا دیگر وارد مرحله Post-ROSC Care میشویم.خانواده اصلاً همکاری نمیکردند. در حالی که من CPR انجام میدادم، میگفتند:«دکتر، نکُشینش! قفسه سینهاش را شکستی! فقط اکسیژن بدهید، خوب میشود.»کل این فرایند حدود ۳۰ دقیقه طول کشید.به خانواده گفتم بیمار باید حتماً به مرکز مجهزتر منتقل شود.پسرش گفت:«دکتر، ما توان رفتن تا مرکز استان را نداریم. یک آمپول از خودت بزن و همینجا نگهش دار.»داروی لازم را برایش شروع کردم و خیلی صریح برایش توضیح دادم که این بیمار نیاز به انتقال دارد و ماندن در این مرکز به نفعش نیست.🚑 آمبولانس را هماهنگ کردم و همراه بیمار راه افتادم.چنین بیماری حتی اگر تکنسین اورژانس بسیار ماهری هم داشته باشد، باز هم به پزشک نیاز دارد؛ چون در مسیر، تفسیر وضعیت بیمار و تصمیمگیریهای متعدد وجود دارد که ممکن است خارج از حیطه کار تکنسین باشد.بیمار با Norepinephrine infusion و Calcium infusion منتقل شد. در مسیر Insulin هم برایش شروع کردم؛ چون Sodium Bicarbonate در دسترس نداشتیم.اما در مسیر دوباره Cardiac Arrest کرد؛ احتمالاً یکی از مشکلات، تهویه ناکافی یا نامناسب با آمبوبگ بود.دوباره احیا شد.مدتی بعد برای بار سوم دچار arrest شد.حدود ۳۰ دقیقه CPR انجام دادیم، اما این بار هیچ پاسخ مؤثری نداد.اعلام مرگ کردم.در راه برگشت، پسر بیمار با عصبانیت به من گفت:«دکتر، این آدم همه بیماریهای دنیا را داشت و مرده بود؛ اصلاً چرا دوباره برش گردوندی؟»آن لحظه واقعاً فقط میخواستم از پنجره بیرونش کنم و گواهی فوت هر دو نفرشان را با هم صادر کنم!✍️ ادمین کانال طب اطفال🚩🚩@TebeAtfal
پستهای تلگرام — کانال طِب اَطفال
⏺مورفهآی خطی (En Coup de Sabre) همراه با frontal scarring alopecia⬅️دختر،۱۴ ساله با شکایت اصلی: وجود یک پلاک خطی، فرورفته و هایپرپیگمانته در امتداد خط وسط پیشانی و پوست سر فرونتال که بهتدریج طی ۳ سال پیشرفت کرده است. همراه با ضایعه، آلوپسی در قسمت جلویی پوست سر نیز وجود دارد.بیمار هیچ شکایتی از موارد زیر نداشت: حساسیت به نور (Photosensitivity)، درد یا التهاب مفاصل (Arthralgia)، تب، زخمهای دهانی.تشخیص بالینی:مورفهآی خطی (Linear Morphea) یا En Coup de Sabre.⚔یافتههای بالینی در تصاویر: نوار خطی آتروفیک و هایپرپیگمانته که از پوست سر فرونتال به سمت پیشانی امتداد یافته است. آلوپسی اسکارده (Scarring Alopecia) موضعی در ناحیه درگیر پوست سر. زخم واضح یا التهاب فعال مشاهده نمیشود. یافته سیستمیک دیگری وجود ندارد.بیمار با درمان بهبود پیدا کرده بود، اما پس از قطع درمان، ضایعات مشابه مجدداً ظاهر شدهاند.بررسی آزمایشگاهی: : ANA: مثبت (1:40) تشخیص: مورفهآی خطی (En Coup de Sabre) همراه با frontal scarring alopecia ⚔️مورفهآی خطی (En Coup de Sabre) یک نوع اسکلرودرمی موضعی است که به صورت یک ضایعهٔ خطی و آتروفیک تظاهر میکند.✍️ خانم دکتر رزا مصطفایی (متخصص کودکان)کیس مشابه: t.me/TebeAtfal/28277%F0%9F%91%8F اولین پاسخ صحیح: آقای دکتر علی غیاثی (پزشک عمومی)🚩🚩@TebeAtfal
🆒 آخرین دوره پریمیوم 123sonography TEE masterclass 2024در کانالVIP طب اطفال بارگذاری شد.این دوره در سایت های ایرانی به قیمت ۱۱ میلیون تومان فروخته می شود!اگر علاقهمند به دسترسی به آخرین دوره sonography TEE master class هستیدلطفاً ابتدا شرایط عضویت را در پست زیر بهدقت مطالعه کنید:🔽t.me/TebeAtfal/31360%D8%B3%D9%BE%D8%B3 برای عضویت (پرداخت حق عضویت سالانه)، به آیدی زیر پیام دهید:🔽🔤@inPediatric
یکی از مهارتهای مهمی که به نظرم کادر اورژانس یا هر پزشکی که علاقمند به این فیلد هست باید بهخوبی به آن مسلط باشند، Regional Nerve Block است.بیشتر پروسیجرهایی که انجام میدهیم، نیاز به سدیشن و Analgesia دارند تا هم کار راحتتر و مرتبتر انجام شود و هم بیمار کمتر اذیت شود.یادم هست یک بار شاهد Fracture Reduction بودیم؛ بیمار بدون هیچگونه سدیشن یا آنالژزی از شدت درد بالا و پایین میپرید؛ او میکشید و آنها هم میکشیدنش! 😅 عذرشان هم این بود که «دیازپام خیلی وقتها آنقدرها هم اثر نمیکند.»وقتی وارد اورژانس شدم، با Procedural Sedation آشنا شدم و خیلی از آن استفاده کردم. همیشه مهمترین چیز برایم این بود که قبل از شروع پروسیجر، بیمار تا حد امکان درد و ناراحتی پروسیجر را احساس نکند. اما بهخاطر عوارض جانبی سدیشن سیستمیک، دنبال روش دیگری گشتم تا اینکه با Regional Block آشنا شدم.بلوکهای ناحیهای واقعاً روش راحتتر و تمیزتری هستند و بیشترشان فقط به شناخت لندمارکها و کمی آشنایی با آناتومی نیاز دارند.نکته مهم این است که قبل از تزریق بیحسی، آسپیراسیون انجام دهید و نباید خون وارد سرنگ شود (بر خلاف Hematoma Block که باید با ورود به هماتوم، خون را ببینید تا محل درست را تأیید کنید)یادم می آید که برای اولین بار Wrist Block انجام دادم. بیمار دچار آسیب با سنگ فرز شده بود، دستش آسیب دیده بود و یک زخم بزرگ روی dorsal دست داشت. برای این کار به بلوک عصبی Radial و Median نیاز داشتم.پرستارها با خیال راحت مشغول کارشان شدند و بیمار تقریباً اصلاً متوجه نمیشد چه اتفاقی در حال رخ دادن است.در حالی که در حالت معمول (قبل از یادگیری این روش)، لیدوکائین را بهصورت infiltration و گاهی بدون دید مستقیم داخل زخم تزریق میکردیم و بیمار با هر مرحله از تزریق، مخصوصاً بچهها، از درد داد میزدند. نکته مهم دیگر، مستندسازی وضعیت neurovascular bundle قبل و بعد از پروسیجر است؛ یعنی وضعیت عصبی و عروقی اندام را قبل و بعد از کار دقیقاً بررسی و ثبت کنیم.یک ویدئوی در یوتیوب پیدا کردم که توضیحات کاملی در مورد Wrist Block داشت که نکات آموزشی خوبی در این مورد یاد می دهد. خلاصه اینکه به نظرم این مهارت واقعاً ارزش یادگیری دارد. هرکسی که صلاحیت و آموزش لازم را دارد، بد نیست Regional Nerve Block را جدیتر یاد بگیرد و در موارد مناسب از آن استفاده کند. موضوع جزئیات زیادی دارد که متخصصان بیهوشی و طب اورژانس بهتر میدانند و احتمالاً در مواردی مثل شکستگیها و پروسیجرهای ترمیمی کاربرد زیادی دارد.و یادتان باشد:Adequate analgesia is as important as adequate closure.کنترل درد، به همان اندازه ترمیم و بستن مناسب زخم اهمیت دارد.✍️ ادمین کانال طب اطفال🚩🚩@TebeAtfal
بیمار مردی ۴۰ ساله بود که برای خرید چیزی به داروخانه رفته بود. ناگهان درد خفیفی در قفسه سینه احساس کرد و عرق کرد. سوار ماشینش شد و با این امید که حالش بهتر شود، شروع به رانندگی کرد.هنوز مسافت زیادی طی نکرده بود و وارد جادهٔ اصلی یا بزرگراه هم نشده بود که ناگهان بیهوش شد و تصادف کرد؛ البته تصادف خفیف بود، چون هنوز در مسیرهای پرسرعت نبود.اورژانس رسید و بیمار به هوش آمد. نوار قلب گرفته شد و مشخص شد که دچار سکته حاد قلبی تحتانی (Inferior STEMI) شده است.احتمالاً آن بیهوشی ناشی از یک آریتمی بطنی خطرناک، یعنی تاکیکاردی بطنی یا فیبریلاسیون بطنی بوده که در اثر سکته قلبی ایجاد شده است. این آریتمیها یکی از مهمترین علل مرگ بیماران مبتلا به سکته قلبی، پیش از رسیدن به بیمارستان هستند.خوشبختانه آریتمی او خودبهخود خاتمه پیدا کرده و بیمار دوباره هوشیار شده است. سپس به بیمارستان منتقل شد و تحت کاتتریزاسیون فوری قلب قرار گرفت.و چندین بار برای او عمر دوباره نوشته شد.بار اول:وقتی هنگام شروع رانندگی بیهوش شد، هنوز وارد بزرگراه نشده بود. اگر این اتفاق در سرعت بالا رخ میداد، ممکن بود تصادف بسیار شدید و حتی باعث مرگ یا آسیب افراد دیگری شود.بار دوم:فیبریلاسیون بطنیِ ناشی از سکته، خودش متوقف شد. بعضی بیماران برای برگشت ریتم طبیعی به شوکهای الکتریکی مکرر نیاز دارند و گاهی حتی با وجود تلاشهای متعدد، احیای بیمار موفق نمیشود و قلب کاملاً متوقف میشود. اما در مورد او، ریتم قلب خودبهخود به حالت طبیعی برگشت.بار سوم:در تصادف، دچار شکستگی یا خونریزی نشد و توانست به بیمارستان برسد و تشخیص سکتهٔ تحتانی برایش گذاشته شد. و قرار شد شریان مسدودش با کاتتریزاسیون باز شود.این نکته هم بسیار مهم است: اگر در اثر تصادف دچار خونریزی داخلی یا شکستگیهای شدید شده بود، استفاده از داروهای ضدپلاکت و ضدانعقاد موردنیاز برای درمان سکته قلبی میتوانست بسیار دشوار یا خطرناک شود؛ زیرا ممکن بود خونریزی را تشدید کند و در نتیجه درمان سکته نیز با مشکل مواجه شود.دیدید در یک اتفاق واحد، چندین بار لطف خدا شامل حال او شد؟مگذار ناامیدی راهی به دل باز کند؛دلهایی که به خدا ایمان آوردهاند، آرام و استوارند.آیا کسی که حقیقتاً یقین دارد که همه کارها به دست خداست، اندوهگین میشود؟کسی که خدا پناه اوست،آیا از لطف و بخشش خدا ناامید میگردد؟🚩🚩@TebeAtfal
⏺راهبردهای عملی برای کاهش خطاهای تشخیصی🗣 آقای دکتر محمود محمدی (فوق تخصص نورولوژی کودکان)🚩🚩@TebeAtfal
⏺بیماریها / عارضههای شایع پوستاین عکس (یا این تصویر) از مجموعه کتابهای Visual Mnemonic تألیف Dr. Nazmul Alam که توسط آکادمی Medinaz منتشر شده است.medinaz.com/shop%D8%A7%DB%8C%D9%86 مجموعه برای دانشجویان و فارغالتحصیلان رشتههای پزشکی، داروسازی، پرستاری و کلیه رشتههای پیراپزشکی تدوین شده است.محتوای کتابها بر اساس روش یادگیری تصویری-رمزی (Visual Mnemonic) طراحی شده که موجب افزایش ماندگاری مطالب، درک بهتر مفاهیم و تسهیل یادگیری میشود.طبق توضیحات ارائهشده این آکادمی،مطالعه این کتابها حتی با یک بار مرور، به تثبیت مطالب کمک کرده و انگیزه ادامه مطالعه را در خواننده ایجاد میکند.⭕️ در کانال VIP کانال طب اطفال اخرین چاپ این کتاب های الکترونیکی بارگذاری شد.⭕️ اگر علاقهمند به عضویت در کانال VIP هستید، لطفاً ابتدا شرایط عضویت را در پست زیر بهدقت مطالعه کنید:🔽t.me/TebeAtfal/31360%D8%B3%D9%BE%D8%B3 برای عضویت (پرداخت حق عضویت سالانه)، به آیدی زیر پیام دهید:🔽🔤@inPediatric