⭕️ جنون ماندگاربررسی فیلم «پول خارجی» در گفتوگو با موسی غنینژاد و آرش خوشخوطاهری: پول خارجی یکی ا…
انتشار: 2026/06/30 10:24 UTC
⭕️ جنون ماندگاربررسی فیلم «پول خارجی» در گفتوگو با موسی غنینژاد و آرش خوشخوطاهری: پول خارجی یکی از فیلمهای بسیار مهم تاریخ سینمای ایران است که همانند یک آینه، تحولات اقتصادی اواخر دهه ۶۰ را بهشکلی عریان نشان میدهد. اگرچه این فیلم در گیشه چندان موفق نبود، اما محتوایی دارد که حتی امروز، پس از 37 سال وقتی آن را تماشا میکنیم، انگار درباره زندگی این روزهای ما ساخته شده است. «پول خارجی» داستان زندگی یک کارمند معمولی دولت است که در تنگنای معیشتی و رفاهی بهسر میبرد و بهطور اتفاقی، کیفی پر از دلار پیدا میکند. او در تلاش برای تبدیل دلار به ریال، ناخواسته درگیر اتفاقاتی میشود و درنهایت آن را از دست میدهد؛ بهقولی، پول بادآورده را باد میبرد. بعد متوجه میشویم که تمام این اتفاقات، از ابتدا تا انتها، صرفاً در ذهن و خیال این کارمند شکل گرفته، اما همین رویا او را تا مرز فروپاشی روانی میبرد، تا جایی که کارش به بیمارستان روانی میکشد. اهمیت فیلم اما در این است که پس از گذشت نزدیک به 40 سال، ما همچنان گرفتار تورم بالا و جهش در بازار داراییها و افزایش سرسامآور هزینهها هستیم.غنینژاد: در شرایط شوک و بحران اقتصادی، درآمد خانوار کاهش پیدا میکند. افراد در تامین نیازهای خانواده کم میآورند و به قول معروف شرمنده خانواده و همسر و بچههایشان میشوند. کل مسئله به سیاستگذاری غلط اقتصادی برمیگردد که به رشد تورم و کاهش قدرت خرید منجر میشود. نظام اقتصادی دستوری بازدهی پایینی دارد و تولید ثروت نمیکند و خانوار زیر فشار قرار میگیرد. روی دیگر سکه اقتصاد دستوری هم ایجاد رانت و فساد است و عدهای را به درآمدهای افسانهای و ثروت بادآورده میرساند. در فیلم هم میبینیم که آقای الفت رویای درآمد بادآورده دارد. دو روی این سکه، اخلاقیات در جامعه را از بین میبرد. یک عده مثل آقای الفت احساس میکنند بازندهاند و با درست کار کردن به جایی نمیرسند، چون گروهی رانتخوار وجود دارند که ثروت بادآورده به دستشان میرسد.خوشخو: بهنظر میرسد نوعی نادیدهانگاری مزمن در مورد مسئله تورم در کشور ما وجود دارد. یعنی در مقابل بقیه معضلات و مشکلات کشور مثل نفوذ، به تورم بسیار کمتر توجه شده، درحالیکه اهمیتش از هر مسئله دیگری بالاتر است. برای همین است که ما نزدیک به یکونیم دهه است که با تورم بالای ۳۰ درصد و ۴۰ درصد دستبهگریبانیم. طی دهههای اخیر در کشور ما برای برخی هزینههای اساسی مانند برق، آب، گاز و سوخت یارانههای بسیار سنگینی پرداخت شده تا تورم را برای طبقات فرودست و متوسط قابلتحمل کند و امروز که کمکم یارانهها حذف میشود، مردم با غول تورم مواجه شدهاند. در فیلم میبینیم که کوپن روغن و قند و شکر چقدر اهمیت دارد و امروز هم مردم برای تامین مواد غذایی با مشکل تورم روبهرو شدهاند.غنینژاد: چینیها به این نتیجه رسیدند که اگر میخواهند فقر را کاهش دهند و وضعیت طبقه کارگر را بهبود ببخشند، راهحل، سیاستهای مائو مانند ایجاد ذوب آهن خانگی و از این دست ایدههای تخیلی نیست. فضیلت دنگ شیائوپینگ که بعد از مائو روی کار آمد این بود که بهدنبال بازار آزاد و فناوری رفت و ایدئولوژی کمونیستی را که از هر نظر عقبمانده بود کنار گذاشت. در چین برای اداره کشور و برای رسیدن به منافع ملی، یک پراگماتیسم بیرون آمد که ابتکار تعدادی از سردمداران خود حزب کمونیست بود. آنها به یک واقعبینی رسیده بودند و توانستند از اسارت ایدئولوژی خلاص شوند.#تجارت_فردا@tejaratefarda متن کامل میزگرد را میتوانید اینجا مطالعه کنید.

