⭕️ اضطراب معاشبررسی تاثیر شوکهای اقتصادی بر سلامت روان در گفتوگو با علیرضا شریفییزدی ✍🏻 صبا نوب…
انتشار: 2026/07/18 10:28 UTC
⭕️ اضطراب معاشبررسی تاثیر شوکهای اقتصادی بر سلامت روان در گفتوگو با علیرضا شریفییزدی ✍🏻 صبا نوبری/ نویسنده نشریه🔹مغز انسان طی میلیونها سال فرآیند تکامل، بهگونهای طراحی، سیمکشی و بسته شده است که بتواند در مواجهه با پدیدههای محیطی دست به چالش بزند و برای حفظ بقای خود، راهحل پیدا کند. این سیستم هماهنگ، تا زمانی که تهدیدها گذرا و قابلمدیریت باشند، کارکرد بهینهای دارد. اما پاشنهآشیل روان انسان زمانی نمایان میشود که مغز با یک «احساس عدم امنیت پایدار و همهجانبه» مواجه میشود. نکته اساسی اینجاست که مسئله اقتصاد و معیشت، بهطور مستقیم، بیواسطه و بدون هیچگونه فیلتری با لایه بقای انسان در ارتباط است.🔹زمانی که اضطراب بهدلیل مزمن بودن از یکسو، و بالا بودن دوز و شدت آن از سوی دیگر، قابلیت مدیریت و هضم خود را در ساختار روانی فرد از دست میدهد، تغییر فاز داده و به خشم و پرخاشگری تبدیل میشود. این خشم ناشی از فرسودگی اقتصادی، خود را در قالب یک پیوستار رفتاری کاملاً مشخص و نگرانکننده نشان میدهد. در ابتدای این پیوستار، ما رفتارهای کلامی منفعلانه مانند غر زدنهای دائمی، نق زدن به همه چیز و حتی پدیده ساخت جوکهای تلخ و طنزهای سیاه اقتصادی را میبینیم که روشهایی ناخودآگاه برای تخلیه موقت بار روانی هستند. اما وقتی فشار تشدید میشود، به مراحل خطرناکتری میرسد که من آنها را به دو بخش «خودزنی» و «دیگرزنی» تقسیم میکنم.🔹آمارهای رسمی و پژوهشهای مستقل نشان میدهند که نرخ شیوع اختلالاتی نظیر افسردگی، اضطراب، نشخوار فکری و استیصال روانی بهطرز چشمگیری صعودی بوده است. انزوای اجتماعی و فرار از پیوندهای جمعی، خروجی دیگر این وضعیت است. در یک لایه عمیقتر، شاهد افزایش اختلالات خلقی شدید مانند اختلال دوقطبی و حتی اختلالات شخصیت نظیر شخصیت اسکیزوئید و آنتیسوشال (ضداجتماعی) در سطح جامعه هستیم. اما آنچه جنبه عام و تقریباً همهگیر پیدا کرده، دوگانه اضطراب و افسردگی است. آمارهای کشور ما در این دو حوزه نسبت به میانگینهای جهانی بسیار بالاتر است.🔹برخلاف بسیاری از تحلیلگران که خروجی وضعیت نامطلوب فعلی را در حوزههای اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی، یک آینده کاملاً تاریک و فروپاشیده میبینند، بنده آینده را روشن میبینم. دلیل این امیدواری، اول، پتانسیلهای عظیم انسانی، فکری و مادی موجود در درون کشور است و دوم، به یک اصل جامعهشناختی بازمیگردد. اما در بعد روانی جامعه، جای نگرانی جدی وجود دارد. آن امیدواری که من از آینده روشن عرض کردم، یکشبه محقق نمیشود. ما در حال سپری کردن یک دوران گذار هستیم که سالها به طول خواهد انجامید. نگرانی اصلی من متوجه فرسایش روانی نسل نوجوان و جوان طی این دوران گذار است.#تجارت_فردا@tejaratefardaمتن کامل گفتوگو را اینجا مطالعه کنید.

