نکات برجسته سخنرانی «State of the Science Address 2026» توسط دکتر مارسیا مکنات، رئیس آکادمی ملی عل…
انتشار: 2026/08/19 17:35 UTCدریافت: 2026/08/20 08:25 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/20 08:25 UTC
نکات برجسته سخنرانی «State of the Science Address 2026» توسط دکتر مارسیا مکنات، رئیس آکادمی ملی علوم آمریکا (National Academy of Sciences)، در ۲ ژوئن ۲۰۲۶ در ساختمان آکادمی ملی علوم در واشنگتن دیسی ارائه شد. این سخنرانی بر وضعیت نظام پژوهش آمریکا، رهبری جهانی علم و فناوری، رقابت اقتصادی و ضرورت اصلاح اکوسیستم علمی تمرکز داشت.*۱. ضرورت بازسازی اکوسیستم علمی آمریکا*دکتر مکنات تأکید کرد که مدل فعلی پژوهش نیازمند تحول است. حفظ رهبری علمی تنها با افزایش بودجه امکانپذیر نیست؛ بلکه نیازمند اصلاح ساختارهای پژوهش، آموزش، همکاری و ارزیابی علمی است.*۲. حرکت از پژوهش فردمحور به پژوهش تیمی و مأموریتمحور*چالشهای بزرگ امروز مانند تغییرات اقلیمی، سلامت، انرژی و فناوریهای نوظهور با پروژههای کوچک و پراکنده حل نمیشوند. علم آینده باید بر تیمهای بزرگ، بینرشتهای و مأموریتهای ملی تمرکز کند.*۳. بازتعریف معیارهای ارزیابی دانشگاهها و پژوهشگران*موفقیت علمی نباید فقط با تعداد مقالات، استنادها یا گرنتها سنجیده شود. اثرگذاری اجتماعی، نوآوری، همکاری بینرشتهای، انتقال فناوری و مشارکت عمومی باید در ارزیابیها نقش بیشتری داشته باشند.*۴. تقویت ارتباط دانشگاه و صنعت*دانشگاهها باید نیازهای صنعت را بهتر درک کنند و صنعت نیز باید در توسعه فناوری، آموزش نیروی انسانی و تعریف اولویتهای پژوهشی مشارکت کند. همکاریهای راهبردی دانشگاه–صنعت یکی از پایههای رقابتپذیری آینده است. * ۵. تربیت نیروی انسانی متناسب با اقتصاد آینده*یکی از نگرانیهای اصلی، فاصله میان آموزش دانشگاهی و نیازهای بازار کار است. برنامههای آموزشی باید مهارتهای فناوری، کار تیمی، حل مسئله و تجربه صنعتی را تقویت کنند. *۶. توسعه آزمایشگاههای اشتراکی و خودکار*مدل آینده پژوهش بر زیرساختهای مشترک، تجهیزات پیشرفته، اتوماسیون، رباتیک و آزمایشگاههای هوشمند استوار خواهد بود. این رویکرد هزینهها را کاهش داده و دسترسی پژوهشگران را افزایش میدهد. *۷. نقش هوش مصنوعی در آینده علم*هوش مصنوعی بهعنوان یک ابزار تحولآفرین برای سرعت بخشیدن به کشف علمی، تحلیل دادهها، طراحی آزمایشها و افزایش بهرهوری پژوهش مطرح شد. رقابت علمی آینده به توانایی ترکیب AI با علوم پایه و کاربردی وابسته است. *۸. کاهش بوروکراسی و افزایش چابکی نظام پژوهش*مکنات بر ضرورت سادهسازی فرآیندهای اداری، کاهش بار گزارشدهی و ایجاد شرایطی تأکید کرد که پژوهشگران زمان بیشتری برای تحقیق و نوآوری داشته باشند.*۹. تشویق پژوهشگران به پذیرش ریسک علمی*یکی از پیامهای مهم سخنرانی این بود که نظام علمی نباید فقط پژوهشهای کمریسک و قابل انتشار را تشویق کند. پیشرفتهای بزرگ معمولاً از ایدههای بلندپروازانه و پروژههای پرریسک حاصل میشوند. *۱۰. پیام راهبردی برای سیاستگذاران علم و فناوری*پیام نهایی سخنرانی این است که کشورهایی در آینده پیشتاز خواهند بود که اکوسیستم نوآوری خود را بازطراحی کنند**؛ یعنی دانشگاه، صنعت، دولت، زیرساخت دیجیتال، هوش مصنوعی و نیروی انسانی را در یک شبکه هماهنگ قرار دهند. *جمعبندی:*مهمترین درس این سخنرانی برای کشورهای در حال توسعه این است که رقابت علمی فقط با تولید مقاله یا افزایش تعداد دانشگاهها حاصل نمیشود؛ بلکه نیازمند **دانشگاههای مأموریتمحور، زیرساختهای مشترک پژوهشی، همکاری واقعی دانشگاه و صنعت، استفاده از هوش مصنوعی و تمرکز بر حل مسائل بزرگ ملی و جهانی است.[ nationalacademies.org/events/1133 "The State of the Science Address 2026"


