🔺واقعیتهای جنگ چالدرانمابین دو خاندان ترک صفوی و عثمانی۲۳ آگوست اول شهریور را سالروز جنگ بزرگ چالد…
انتشار: 2026/08/19 13:25 UTCدریافت: 2026/08/19 18:30 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/19 18:30 UTC
🔺واقعیتهای جنگ چالدرانمابین دو خاندان ترک صفوی و عثمانی۲۳ آگوست اول شهریور را سالروز جنگ بزرگ چالدران قید کرده اند. قبل از پرداختن به این موضوع لازم است نکاتی درباره دو دولت خاندانی صفوی و عثمانی نکاتی گفته شود. حتما مطلعید که در قرون وسطی کشوری وجود نداشت بلکه سرزمینی وجود داشت که متعلق به افرادی بود که در راسش سلطان و یا شاه بود. قلمرو این شاهان بیشتر با زور بازو سبب می شد که وسعت این سرزمین بزرگ و کوچک بشود. اطاعت رعایا از سلطان و شاه واجب بود و اگر شخصی، دسته ای از اطاعت سلطان و عقاید و مذهب و دینشان سرباز می زد با سختترین وجهی سرکوب می شد. در سرزمین عثمانی گروهی از مردمانی زندگی می کردند که اعتقادات خاص مذهبی داشتند که از سنت شریعت اسلام رایج در دنیای اسلام متفاوت بود. رگه هایی از تشیع امروزین، دینهای قدیم، اعتقادات باطنی، حروفی، صوفی گری و غیره در عقیده وجود داشت که متشرعین سنی آن را بدعت می دانستند.اما اینان خودشان را علوی میدانستند که بزرگانشان را دده می گفتند. در میانشان احکام دینی را نه ملاها و نه مفتیان انتقال می دادند بلکه دده ها این وظیفه را برعهده داشتند. دده ها در دنیای ترک نقش برجسته ای داشتند. یکی از مشهورترین دده های دنیای ترک، دده قورقود بود. به هر حال علویان قلمرو عثمانی از قوانین موضوعه اسلام سنی تبعیت نمی کرده و خلاف آن رفتار می کردند حتی مالیات، هدیه و هر چه که دستشان می آمد به اردبیل می فرستادند که شیخ صفی الدین اردبیلی در آنجا خانقاهی داشت همچون درگاه مولانا در قونیه.تمام شاهان و سلاطین از امیرتیمور گرفته تا اوزون حسن و سلاطین عثمانی ارادت فراوانی به وی داشتند و کار درگاه شیخ صفی هر روز گسترده تر می شد.فرزندان وی نیز جانشینان وی شده و به تدریج با افزایش ثروتشان به فکر حکمرانی هم افتادند.شیخ جنید پدربزرگ شاه اسماعیل اولین خاندان صفوی بود که به جنگ علیه شاهان همجوارش از جمله شیروانشاهیان پرداخت. وی در این جنگ که به زعمش غزا بود شکست خورد و کشته شد.پسرش شیخ حیدر با تاسی از پدرش دستجات جنگجو را متشکلتر و منظمتر کرد و همچون پدر به غزا پرداخت و بدست شیروانشاهیان و آق قویونلوها کشته شد. سلطان یعقوب در تبریز زن و سه پسرش از جمله اسماعیل میرزا را تبعید کرد.دستجات قیزیلباش به دور وی جمع شده و وی را به اردبیل آوردند.همزمان به مریدان ترک وی در آنادولو نیز اطلاعرسانی کردند و هفت هزار ترک علوی به قشون وی پیوست. در سال ۹۰۳/۱۵۰۱ اسماعیل میرزای ۱۴ ساله با غلبه بر الوندمیرزای آق قویونلو با قیزیلباشها وارد تبریز پایتخت آذربایجان شد و مذهب تشیع را مذهب رسمی حکومتش اعلان کرد.با قدرت گرفتن علویان و صوفیان در آذربایجان، مریدان این طرز اعتقاد دسته به دسته آنادولو و سرزمینهای عثمانی را ترک کرده، به آذربایجان آمدند.از دست دادن این حجم از نیروی انسانی برای سلطان عثمانی بسیار گران بود. بنابراین سلطان سلیم به سخت گیری های قبلیش افزود و به قلع و قمع علویان سرزمینش پرداخت. وی آنها را ستون پنجم شاه اسماعیل می دانست.مخالفت شاه اسماعیل با مذهب تسنن، لعن خلفای سه گانه، اذان گفتن برخلاف اعتقاد اهل تسنن و دهها عمل سبب شد تا فتوای شیخ الاسلام و مفتیان عثمانی علیه «اردبیل اوغلو اسماعیل» صادر شود و سلطان سلیم را وادار به اجرای آن نمود. نامه نگاریهای دو سلطان ترک جالب بود.جواب نامه ترکی شاه اسماعیل را سلطان سلیم به فارسی جواب می داد و به نامه های فارسیش به ترکی. لباس زنانه را شاه اسماعیل به سلطان سلیم می فرستاد و لباس درویش و کشکول را سلطان سلیم به شاه اسماعیل. در چنین روزی در سال ۹۲۰ قمری قوای دو سرکرده ترک در دشت چالدیران در شمال خوی به هم رسیدند.محل دقیق این جنگ تثبیت نشده است.نتایج این جنگ برای شاه اسماعیل بسیار سخت بود:قلمرو خود در شرق آناطولی به مرکزیت دیاربکر(پایتخت اوزون حسن) را دائما و آذربایجان تا پایتختش تبریز موقتا از دست داد. چندین هزار نفر از مریدانش کشته شدند و افسردگی شدیدی وی را گرفت و نقل است تا پایان عمر نخندید. نام پسرش را هم القاص گذاشت تا از عثمانیان قصاص بگیرد.شاه اسماعیل در ۳۷ سالگی وفات نمود و در بقعه شیخ صفی الدین اردبیلی دفن شد.اما سلطان سلیم علاوه بر آذربایجان و آناطولی، شامات، مصر و حجاز را هم ضمیمه خاک خود کرد و به مقام خلافت دنیای اسلام رسید.۲۷ مرداد ۱۴۰۵✍توحید ملک زاده@yekansasi98
تاریخچه بازدید مشاهدهشده
حدود 43 بازدید تازه در ساعت در این نمونهپستهای تلگرام — یئکن سسی کانالی ) yekənsasi
وجه تسمیهی تبریز🔺 نویسنده: ابراهیم رشیدی (ساوالان) ترجمه، تنظیم و صداگذاری: تورک مقالهلری زمان: 3 دقیقه 39 ثانیه یکی از نوشتههای سابق نگارنده «بررسی لغت تبریز در بستر زبان ترکی» بود که بنا به برخی ملاحظات قسمتهایی از آن را بازنشر میکنم.علت ناکامی برهان قاطع، فرهنگنامهی پارسی، شاردن فرانسوی و احمد کسروی در برابر لغت تبریز این بوده که خواستهاند این لغت را در بستر زبانهایی غیر از زبان ساکنان این شهر تشریح نمایند و برای همین ناکام ماندهاند، ولی ما همسو با آلتای محمدوف بر این باوریم که تحقیق در خصوص لغت تبریز بهتر است در بستر زبان ترکی صورت گیرد.از نظر ما عنصر بنیادی در لغات...ادامه در اینجا instagram.com/turk_makalalarinstagram.com/azturknews_azturk.newshttps//t.me/turkmaqalalar#%D8%… #توپونیم #یئر_آدلاری #ابراهیم_رشیدی #ساوالان@yekansasi98
مصدق و آذربایجاندکتر توحید ملک زادهتا قبل از تغییر سیستم ایالتی ایران به ییستم متمرکز دولتی یعنی گذار به دوره پهلوی، آذربایجان گل سرسبد ایالات ایران بود. ولیعهد در تبریز می نشست و چون پادشاه در تهران فوت می کرد، مینی دربار ولیعهد در تبریز، پس از انتقال به تهران به دربار کل ممالک محروسه تبدیل می شد.آغاز قرن بیستم و تحولات جهانی تغییرات سیستم حکومتی در روسیه، عثمانی، اروپا و ژاپن به ممالک محروسه ایران هم رسید و گل سرسبد ممالک محروسه یعنی آذربایجان سردمدار این تغییرات گردید.نظام ایالتی ولایتی، تغییر رژیم استبدادی به مشروطیت، ایجاد مطبوعات غیر دولتی بعنوان رکن اساسی دموکراسی، تشویق ایجاد مدارس جدید و موسسات نوین اداری، همه و همه به مساعی طبقه ائلیت آذربایجان تقدیم هموطنانش شد ولی از آنجایی که مردم مناطق دیگر چندان اطلاعی از نظام سیاسی آن روز اروپا و جهان نداشتند بنابراین درکی همچون آذربایجانیان نداشتند. متاسفانه با فتح تهران توسط ایلات بختیاری و مردمانی از شمال کشور، نسخه آذربایجانی مشروطیت پیچیده نشد و آذربایجانی جماعت از چرخه بازتعریف نظام اداری و سیاسی حتی فرهنگی کشور بازماند.از جنگ اول جهانی دیگر آذربایجان ولیعهدنشین نشد و والیانی از تهران به تبریز فرستاده شد.افرادی چون مخبرالسلطنه قاتل شیخ محمد خیابانی و در نهایت محمد مصدق السلطنه ( دکتر محمد مصدق بعدی) از خانواده قاجار. وی از اسفند ۱۳۰۰ تا تیر ۱۳۰۱ والی آذربایجان بود و در مجامع ترکی و محافل آذربایجانی به ترکی صحبت می کرد.وی از مخالفان جدی انقراض قاجاریه بود و چون تحصیل کرده دکترای حقوق در اروپا بود به شوونیسم اعتقادی نداشت.مصدق مخالف حکومت خودکامه محمدرضاشاه بود و عقیده داشت نظام شاهی در ایران بایستی براساس سییتم مشروطه فقط بایستی سلطنت کند نه حکومت. در دوران اختلافات وی و جبهه ملی کل افراد ضدشاه حول وی گرد آمده بودند.اهالی ضد شاه اذربایجان نیز که به تازگی از وقایع حکومت ملی آذربایجان و پیشه وری گذر کرده بودند نیز از حامیان وی بودند. هزاران نفر از دموکراتهای دوران خیابانی و پیشه وری از حامیان وی بودند.در دوره مصدق از فشار بر زبان ترکی و آذربایجانیان روشنفکر کاسته شد و شهریار توانست برای اولین بار کتاب حیدربابایه سلام خود را چاپ و منتشر کند.با خروج مذهبی ها و حزب توده از جبهه مصدق، این جبهه ضعیف شد و بالاخره شاه توانست بار دیگر تلاشهای دموکراتیک طلبانه ایرانیان را که از دوران مشروطیت الی خیابانی و پیشه وری از آذربایجان شروع شده بود را در ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ در تهران سرکوب کند.برای اطلاع بیشتر رجوع کنید به کتابگذشته چراغ راه آینده است.۲۸ مرداد ۱۴۰۵@yekansasi98
احمد سمیعی گیلانی هم آرزوی نابودی زبان تورکی را به گور برد، همچون دیگر اسلاف نژادپرستش،@yekansasi98
تورکی دومین زبان مادری گرجستان شد:رشد ۱۴.۷ درصدی شمار تورکزبانان در یک دههآمار رسمی گرجستان نشان میدهد زبان تورکی آزربایجانی به دومین زبان مادری پرگویش در این کشور تبدیل شده است. این زبان، زبان مادری ۶.۸ درصد از جمعیت گرجستان است. شمار گویشوران آن در دهه گذشته ۱۴.۷ درصد افزایش یافته است.@yekansasi98
🖤🖤🖤﷽🖤🖤🖤◼️تشکر و اعتذار"من لم یشکر المخلوق لم یشکر الخالق"هجران ابدی و غم از دست دادن عزیز سفر کردهمان مرحوم مغفور شادروان جنت مکان جوان ناکامعرفان نوری هنوز بر قلبهایمان سنگینی میکندو جز پناه بردن به مشیت الهی و طلب غفران برای آن زنده یاد، چارهای نیست با این وجود حضور پر شور و حق شناسانه مردم بزرگوار از اقشار مختلف بخصوص عزیزانی که در مراسم تدفین، تشییع، سومین وهفتمین روزدرگذشت مرحوم ،ویابا تماس تلفنی، صدور اعلامیه و بنر ، تسلیت در کانال ها و گروه های مجازی و ما را قرین محبت خود قرار دادند صمیمانه قدردانی میکنیماز این که به علت تألمات روحی تاکنون توفیق تشکر حضوری میسر نگردید، قلبا پوزش میطلبیمامیدواریم خداوند عنایت فرماید محبت شما عزیزان را در مراسم شادیتان جبران کنیم.با احترام ازطرف خانوادهای معزا:نوری،خضرلو"یئکن سسی"تلگرام کانالی ...بیزه قوشولون @yekansasi98روبیکاکانالی 👇👇rubika.ir/yekan_sasi2026
✅ ابراهیمپور، عضو هیأت رئیسه مجلس:🔹 واردات خودروهای کار کرده ۳ تا ۵ سال، آزاد شد🔹 سقف واردات خودروی سواری در سال جاری، ۲۰ هزار دستگاه تعیین شده"یئکن سسی"تلگرام کانالی ...بیزه قوشولون @yekansasi98روبیکاکانالی 👇👇rubika.ir/yekan_sasi2026