“دختر کوچولوی آفریقا/ ملکهی بلشویک” نوشتهی جورج برنارد شاو ترجمه و بازنویسی محمد قراگوزلوبخش نخ…
انتشار: 2026/08/15 16:00 UTCدریافت: 2026/08/16 13:18 UTCآخرین مشاهده: 2026/08/16 13:18 UTC
“دختر کوچولوی آفریقا/ ملکهی بلشویک” نوشتهی جورج برنارد شاو ترجمه و بازنویسی محمد قراگوزلوبخش نخست کتاب به اثری مربوط است که در منابع انگلیسی با عنوان The Adventures of the Black Girl in Her Search for God شناخته میشود. این اثر که نخستین بار در سال ۱۹۳۲ منتشر شد، داستان دختری آفریقایی است که از آموزشهای مذهبی مبلغان مسیحی راضی نیست و تصمیم میگیرد خودش به دنبال خدا و حقیقت بگردد. او در مسیر خود با شخصیتهای مذهبی مختلف روبهرو میشود که هرکدام میخواهند پاسخ خودشان را به او تحمیل کنند. نکته مهم اینجاست که شاو از جستوجوی خدا برای نوشتن یک داستان مذهبی معمولی استفاده نمیکند. دختر داستان در واقع تبدیل به ابزاری برای پرسش از نهاد دین و شکلهای رسمی ایمان میشود. او حاضر نیست صرفاً به این دلیل که شخصی خود را صاحب حقیقت معرفی میکند، سخنان او را بپذیرد. همین ویژگی، داستان را به نوعی سفر فکری تبدیل میکند؛ سفری که در آن شخصیت اصلی باید میان پاسخهای آماده و تجربه شخصی خودش از حقیقت انتخاب کند.در این مسیر، طنز شاو بسیار مهم است. او به جای اینکه مستقیماً مقالهای فلسفی درباره دین بنویسد، بحثهای جدی را در قالب موقعیتهای داستانی و برخورد شخصیتها مطرح میکند. به همین دلیل، بسیاری از ایدههای فلسفی و اجتماعی اثر در ظاهر ساده و حتی سرگرمکنندهاند، اما در لایه زیرین خود پرسشهایی جدی درباره ایمان، اقتدار و حقیقت دارند.این اثر هنگام انتشار نیز بحثبرانگیز شد و واکنشهای تندی برانگیخت؛ برخی منتقدان و مخاطبان آن را حملهای به باورهای مسیحی میدانستند و حتی شاو به دلیل آن با اتهام کفرگویی روبهرو شد. در معرفیهای انگلیسی جدید کتاب نیز همچنان بر همین جنبه جنجالی و هجوآمیز آن تأکید شده است. جستوجوی خدا یا جستوجوی حقیقت؟یکی از جذابترین جنبههای “دختر کوچولوی آفریقا” این است که سفر شخصیت اصلی را نباید فقط یک جستوجوی دینی در نظر گرفت. دختر در آغاز به دنبال خداست، اما در طول مسیر با پرسشی بزرگتر روبهرو میشود: آیا حقیقت چیزی است که باید از دیگران دریافت کرد یا چیزی است که انسان باید خودش به آن برسد؟شاو در اینجا با یکی از موضوعات همیشگی آثارش بازی میکند؛ شک کردن به اقتدار. شخصیتهایی که خودشان را صاحب حقیقت میدانند، یکی پس از دیگری در برابر پرسشهای ساده اما سرسختانه دختر قرار میگیرند. همین سادگی ظاهری پرسشها، موقعیتهای طنزآمیزی ایجاد میکند و در عین حال ضعف برخی پاسخهای قطعی و از پیش آماده را آشکار میسازد.از این منظر، دختر داستان را میتوان نمادی از ذهنی دانست که حاضر نیست صرفاً به دلیل سنت، قدرت یا جایگاه اجتماعی گوینده، سخن او را بپذیرد. او میخواهد خودش ببیند، تجربه کند و تصمیم بگیرد.در مجموع می توان گفت”دختر سیاه در جستوجوی خدا” از معدود داستانهای نمایشنامهنویس برجستهی انگلیسی جورج برنارد شاو است که همتراز اثر با شکوه سنتاگزوپری (شازده کوچولو) قرار داد. چه به لحاظ ارزشها و خلاقیتهای زیباشناختی و چه از منظر طنز بیبدیل و انسجام فکری و شخصیت سازی و چه از منظر منظومهیی از مناظرهی نظری برنارد شاو از اگزوپری فراتر رفته است. طرح ظریف چالشهای پیچیدهی فلسفی و دینی و عرفانی و انسانی و حتا سیاسی با زبان کودکانه خصلتنمای داستان شاو است. دختری سیاه از اعماق روستاهای آفریقای دوران استعمار در راه درک جایگاه خدا از کلبه و آموزشهای کلیشهیی مبلغان مسیحی بیرون میزند و در طی طریق به پیامبران بزرگ عهد عتیق و جدید و گروهی دانشمند و پیامبر اسلام بر میخورَد و با ایشان به بحث میپردازد. او سرانجام در قلب عصر روشنگری به مزرعهی اشتراکیِ ولتر میرسد. آنجا آرام میگیرد و مشغول کار میشود وبا کارگری زُمُخت ولی سوسیالیست و مهربان ازدواج میکند….ملکهی بلشویک؛ انقلاب در برابر قدرتاثر دوم کتاب، Annajanska, the Bolshevik Empress، یک نمایشنامه یکپردهای است که شاو آن را در سال ۱۹۱۷ نوشت و نخستین اجرای آن در ۲۱ ژانویه ۱۹۱۸ در تئاتر کولیزیوم لندن انجام شد. داستان در کشوری خیالی میگذرد که بهتازگی انقلابی شبیه انقلاب روسیه را پشت سر گذاشته است. شخصیت اصلی، آنّایانکا، دختر حاکم پیشین است؛ شخصیتی که برخلاف تصویری که از یک شاهزاده انتظار میرود، از کودکی از زندگی درباری فاصله گرفته و حتی مدتی به سیرک پیوسته است. حالا او در موقعیتی قرار گرفته که میان نظام قدیم و انقلاب تازهپا ایستاده است. در سوی دیگر، ژنرالی قرار دارد که به حکومت قدیم وفادار است و از نظم انقلابی جدید ناراضی است.👇viaakhbar-rooz.com📕#کتاب

