آیا زمان بازنگری در قانون «کالاهای آسیب‌رسان» فرا نرسیده است؟بیش از یک دهه از ورود مفهوم «کالاهای آس

آیا زمان بازنگری در قانون «کالاهای آسیب‌رسان» فرا نرسیده است؟بیش از یک دهه از ورود مفهوم «کالاهای آسیب‌رسان» به ادبیات قانون‌گذاری کشور می‌گذرد. این مفهوم نخستین بار در قانون برنامه پنجم توسعه وارد قوانین کشور شد و با وجود تغییر دولت‌ها، تحولات علمی و تغییرات گسترده در صنعت غذا، امروز نیز در قانون برنامه هفتم پیشرفت تقریباً با همان ادبیات ادامه یافته است.اما در این سال‌ها، علم تغذیه و صنایع غذایی مسیر دیگری را پیموده است.چندی پیش، مطالعه‌ای که در مجله BMJ Nutrition, Prevention & Health منتشر شد، بار دیگر این موضوع را یادآوری کرد که همه غذاهای فوق‌فرآوری‌شده اثر یکسانی بر سلامت ندارند.این نتیجه، پیام مهمی برای سیاست‌گذاران دارد.امروز دیگر نمی‌توان تنها بر اساس نام یک محصول یا گروه غذایی درباره سلامت یا عدم سلامت آن قضاوت کرد.دو محصول ممکن است هر دو در یک گروه غذایی قرار بگیرند، اما از نظر:میزان قند افزوده،نمک،اسیدهای چرب ترانس،چربی اشباع،فیبر،پروتئین،کیفیت مواد اولیه،و ارزش تغذیه‌ای،تفاوت‌های بسیار قابل توجهی با یکدیگر داشته باشند.به همین دلیل، بسیاری از نظام‌های نوین سیاست‌گذاری غذایی، به جای طبقه‌بندی کلی محصولات، به سمت ارزیابی مبتنی بر ترکیب واقعی مواد غذایی حرکت کرده‌اند.به عبارت دیگر، سؤال اصلی دیگر این نیست که:«این محصول در چه گروهی قرار می‌گیرد؟»بلکه این است که:«این محصول دقیقاً از چه موادی تشکیل شده است و چه اثری بر سلامت مصرف‌کننده دارد؟»⸻از سوی دیگر، باید به یک واقعیت نیز اشاره کرد.اگرچه طی سال‌های گذشته انتقادهای متعددی نسبت به قانون کالاهای آسیب‌رسان مطرح شده است، اما تشکل‌های صنایع غذایی، انجمن‌های تخصصی، شرکت‌های بزرگ و سایر نهادهای وابسته نیز تاکنون اقدام منسجم و مؤثری برای اصلاح این ادبیات در سطح قوانین بالادستی انجام نداده‌اند.شاید اکنون زمان آن رسیده باشد که این موضوع، با مشارکت قانون‌گذاران، دانشگاه‌ها، انجمن‌های علمی و صنعت، دوباره مورد بررسی قرار گیرد.هدف، حذف قانون نیست.هدف، هوشمندتر شدن قانون است.قانونی که بتواند هم از سلامت جامعه حفاظت کند و هم با تکیه بر شواهد علمی، تولیدکنندگان را به سمت اصلاح فرمولاسیون، کاهش قند، نمک و چربی‌های نامطلوب و توسعه محصولات سالم‌تر هدایت کند.به باور من، حرکت از «طبقه‌بندی محصولات» به سمت «ارزیابی علمی ترکیب محصولات» می‌تواند گام مهمی در ارتقای نظام سیاست‌گذاری غذایی کشور باشد.آیا زمان آن فرا نرسیده است که مفهوم «کالاهای آسیب‌رسان» نیز متناسب با پیشرفت‌های علم تغذیه و فناوری صنایع غذایی، مورد بازنگری قرار گیرد؟#ابوالحسن_خلیلی📌 کانال تلگرام:https://t.me/abolhassan_khalili