از تهران تا آینده | آب؛ مزیت رقابتی یا گلوگاه توسعه؟در سال‌های اخیر، ایران یکی از دشوارترین دوره‌های تنش آبی خود را تجربه کرده است. تا همین چند ماه پیش، بخش بزرگی از استان‌ها و شهرهای کشور در وضعیت بحرانی قرار داشتند و تأمین آب به یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های توسعه ملی تبدیل شده بود.اگرچه اجرای پروژه‌های شیرین‌سازی آب در سواحل خلیج فارس و انتقال آن به استان‌هایی مانند کرمان، یزد و اصفهان، گام مهمی در تقویت امنیت آبی کشور محسوب می‌شود، اما هزینه بالای تولید و انتقال این آب و اولویت تأمین آب شرب، نشان می‌دهد که توسعه صنعتی آینده نمی‌تواند تنها بر افزایش عرضه آب متکی باشد؛ بلکه باید مدیریت مسئولانه مصرف را نیز در مرکز تصمیم‌گیری قرار دهد.در همین راستا، مفهوم Water Stewardship (حکمرانی مسئولانه آب) طی سال‌های اخیر به یکی از مهم‌ترین موضوعات پایداری در جهان تبدیل شده است. این رویکرد که در قالب استاندارد بین‌المللی AWS (Alliance for Water Stewardship) توسعه یافته، تنها بر کاهش مصرف آب تمرکز ندارد، بلکه سازمان‌ها را به شناخت ریسک‌های حوضه آبریز، حفاظت از کیفیت منابع آب، همکاری با ذی‌نفعان و ایجاد ارزش مشترک برای جامعه و محیط‌زیست هدایت می‌کند. برای صنایع غذایی و کشاورزی ایران، این موضوع اهمیت دوچندان دارد. بخش قابل توجهی از ظرفیت تولید کشور در استان‌هایی مانند تهران، اصفهان، تبریز، قزوین، زنجان، سمنان و خراسان متمرکز است؛ مناطقی که بسیاری از آن‌ها با محدودیت منابع آبی و فشار بر سفره‌های زیرزمینی مواجه‌اند. از این رو، دسترسی پایدار به آب امروز دیگر صرفاً یک مزیت زیرساختی نیست، بلکه به یکی از مهم‌ترین شاخص‌های ارزیابی زیست‌محیطی، انتخاب محل احداث کارخانه، توسعه خطوط تولید و حتی استمرار فعالیت صنایع تبدیل شده است.تجربه شرکت‌های بزرگ جهانی نشان می‌دهد که نگاه به آب از یک «نهاده تولید» به یک «دارایی راهبردی» تغییر کرده است. شرکت‌ها با اجرای استاندارد AWS تلاش می‌کنند علاوه بر افزایش بهره‌وری، ریسک‌های زنجیره تأمین، تغییرات اقلیمی و انتظارات سرمایه‌گذاران را نیز مدیریت کنند. شاید امروز زمان آن رسیده باشد که در ایران نیز موضوع آب را نه صرفاً یک چالش زیست‌محیطی، بلکه یکی از مهم‌ترین مؤلفه‌های رقابت‌پذیری صنایع، امنیت غذایی و توسعه پایدار کشور بدانیم. آینده صنایع غذایی و کشاورزی ایران بیش از هر زمان دیگری به نحوه مدیریت این سرمایه ارزشمند گره خورده است.⸻کانال تلگرام ابوالحسن خلیلیhttps://t.me/abolhassan_khalili