«از تاریخ می آموزیم که از تاریخ نمی آموزیم!» ~ هگلاین هشداری است که هگل به ما می دهد! وقتی سال‌ه

«از تاریخ می آموزیم که از تاریخ نمی آموزیم!» ~ هگلاین هشداری است که هگل به ما می دهد! وقتی سال‌ها چیزی را خطا ندانیم، کم‌کم چنان به آن خو می‌گیریم که به‌نظر درست می‌آید. بازگشت به ساختاری که زمانی فروپاشیده، فقط نوعی انتخاب سیاسی نیست، بلکه پدیده ای روان شناختی نیز هست.انسان در لحظات بی‌ثباتی، به «آشنا» پناه می‌برد، حتی اگر آن آشنا زخم زننده بوده باشد و مورد طرد واقع شده باشد. مانند بیماری که به دارویی قدیمی برمی‌گردد، فقط چون اسمش را بلد است، حتی اگر عوارض آن را تجربه کرده باشد.ذهنِ مضطرب، گذشته را به گونه ای نوستالژیک  ساده تر و پاک تر از واقعیتش بازسازی می‌کند. در روان‌شناسی جمعی، وقتی آینده مبهم می‌شود، میل به اقتدارِ نمادین افزایش می‌یابد و آنچه حل نشده باشد، در جامه ای مبدل بازمی‌گردد. مساله، شکل نیست، ساختارِ ناهشیارِ تکرار است.جامعه‌ای که ریشه‌های سقوط را درک‌ نکند، بیشتر در معرض بازتولید همان الگوهاست. رشد واقعی زمانی رخ می‌دهد که گذشته فهمیده شود، نه این‌که دوباره اجرا شود. به‌قول حافظ: آتشی بود در این خانه که کاشانه بسوخت! آیا شاملو درست می گفت که تاریخ نشان داده است این توده حافظه تاریخی ندارد؟ یادمان باشد، تاریخ شوخی های تلخی دارد! به قول مارکس تاریخ دوبار تکرار می‌شود: بار اول به صورت تراژدی و بار دوم به صورت کمدی. ✍️ دکتر حميد علیزاده استاد روان شناسیProfessor of Psychology,Registered Psychotherapist, ON, CanadaAdlerPsy.ca @AdlerPsychology