در باب اسماعیل نبی می فرماید: فَلَمَّا أَسْلَما وَ تَلَّهُ لِلْجَبِينِ (۱۰۳_صافات) جبین به سرنوشت گو

در باب اسماعیل نبی می فرماید: فَلَمَّا أَسْلَما وَ تَلَّهُ لِلْجَبِينِ (۱۰۳_صافات) جبین به سرنوشت گویند چون ابتدای آن روشن ولی آخر آن ناروشن است. کسی که امروز ثروتمند است برای او روشن است و حکم ابتدای چاه را دارد، ولی عاقبت او ناروشن و تاریک است و هیچ کس نمی تواند ببیند او ثروتمند خواهد مُرد یا کارتن خواب خواهد مُرد... که نبی مکرم اسلام (ص) در نهج الفصاحه می فرمایند: «هرگز حالات کسی را که امروز می بینی تو را به شگفتی واندارد که از آینده او بی خبری...» که حق تعالی در کلام وحی می فرماید: وَ ما تَدْرِي نَفْسٌ ماذا تَكْسِبُ غَداً وَ ما تَدْرِي نَفْسٌ بِأَيِّ أَرْضٍ تَمُوتُ (۳۴_لقمان) هیچ کس نمی‌داند كه فردا چه بدست خواهد آورد و كسی نمی‌داند كه در كدام سرزمين می‌ميرد. "تَلَّهُ لِلْجَبِينِ" هر پدری برای فرزند خود آروزهایی شیرین دارد، آیه اشاره دارد ابراهیم خلیل همه آرزوها و امیدهای شیرینی که برای پسرش اسماعیل داشت را با نهادن سر او برای ذبح در راه خدا برای خود از بین برد و چشم بر آنان بست.جُبن به ترسی گویند که ابتدای آن روشن ولی آخرش تاریک است. برای مثال، پسر فقیری دختری از خانواده ثروتمندی را می گیرد که عاشق اوست و ابراز می کند با فقر او مدارا خواهد کرد، این پسر ابتدای کار که امروز اوست برای او روشن است ولی انتهای این وصلت بر او تاریک است و نمی داند دختر بر عهد خود ثابت خواهد ماند یا نه پس، از وصلت با او می ترسد به چنین ترسی جُبن گویند. جُبن ترسی است که در محلی که ابتدای آن روشن و آخر آن تاریک است به انسان دست می دهد مانند کسی که در غاری می رود و ابتدای آن نور است و با دور شدن از نور ترس او به علت تاریکی بیشتر می گردد. کسی که به خدا یقین کند جُبن را دچار نمی شود، یقین آخرین مرحله بعد از ایمان است که انسان می داند غیر از خدا اراده هیچ کس در حق او محقق نمی شود. وَ إِنْ يَمْسَسْكَ اللَّـهُ بِضُرٍّ فَلا كاشِفَ لَهُ إِلاَّ هُوَ وَ إِنْ يُرِدْكَ بِخَيْرٍ فَلا رَادَّ لِفَضْلِهِ (۱۰۷_یونس) کسانی که قلب شان در فجر اول یا ابکار است و کامل آسمان قلب شان با خورشید نور الهی روشن نشده است و بخشی از آسمان قلب شان نور و بخشی دیگر ظلمت است، آنان کسانی هستند که دعا می کنند، وَالَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ نُورُهُمْ يَسْعَى بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَبِأَيْمَانِهِمْ يَقُولُونَ رَبَّنَا أَتْمِمْ لَنَا نُورَنَا (۸_تحریم) و کسانی که به پیامبر ایمان آورده اند نور آنان سمت راست شان می رود، می گویند: خدایا نور خود را بر ما تکمیل کن تا آسمان قلب مان به نور یقین روشن شود چرا که هنوز در تاریکی هستیم، اگر از این افراد سوالی پرسیده شود که در قسمت ظلمانی است و بر آن نور ندارند، وارد شوند و جواب دهند بَغی کرده و مصداق جِبْت هستند یعنی جِبْت گروهی هستند که در تاریکی چاه و قسمتی که بر آن دیدی ندارند نظر می دهند که بی تردید نظری خطا خواهد بود.أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ أُوتُوا نَصِيبًا مِنَ الْكِتَابِ يُؤْمِنُونَ بِالْجِبْتِ وَ الطَّاغُوتِ (۵۱_نساء)کسانی که در راه خدا و کتاب خدا با مجاهدت بر نفس و از راه حدیث ثقلین عمل نمی کنند و خود را با بدعت های یَصنعون و ساختگی خود در سختی انداخته اند مصداق جِبْت هستند یعنی در جای روشن چاه ایستاده اند و درباره قسمت تاریک چاه تبرّح کرده و اظهار نظر می کنند (بَرَحَ به مرارت بر نفس و دشواری هایی که برای پاسخ به یک استفتاء برای کسب نور فقه آن باید کشید را گویند که به تفصیل در تدبر عدل الهی شرح آن آمده است) و کسانی که چون خود در کفر هستند آنان را هدایت شده می دانند. وَيَقُولُونَ لِلَّذِينَ كَفَرُوا هَؤُلَاءِ أَهْدَى مِنَ الَّذِينَ آمَنُوا سَبِيلا (۵۱_نساء)🆔 @akhlagh_marefatداستان ها و پندهای اخلاقی