⚠️ جنگ هنوز تمام نشده؛ تازه اول ماجراست🧭 یک نکته را باید جدی گرفت: ماجرای جنگ فقط میدان نظامی نیست؛ بخش مهم‌ترش در بازار نفت، ذخایر انرژی و اقتصاد جهانی خودش را نشان می‌دهد. در این مدت بخش قابل‌توجهی از بالشتک‌های ضربه‌گیر بازار نفت مصرف شده؛ از ذخایر روی آب گرفته تا ذخایر چین و ذخایر استراتژیک آمریکا. یعنی اگر یک شوک جدید به عرضه نفت وارد شود، بازار دیگر مثل روز اول جنگ آن ظرفیت جذب شوک را ندارد.🛢 چین هم برخلاف تصویری که بعضی‌ها می‌ساختند، نه از همان روز اول علیه ایران وارد شد و نه حاضر شد هزینه جنگ را به هر قیمتی تحمل کند. اتفاقاً بخش مهمی از ذخایرش را بالا برد، بعد شروع به مصرف آن کرد و وارداتش را هم کاهش داد تا شوک بازار را مدیریت کند. اما نکته اصلی اینجاست؛ چین تا وقتی خودش درد نکشد، چرا باید برای پایان جنگ هزینه بدهد؟ قدرت‌های بزرگ در حالت عادی امتیاز نمی‌دهند؛ وقتی هزینه ادامه وضعیت برایشان جدی شود، تازه پای ابتکار و میانجیگری وسط می‌آید.💰 از آن طرف، وضعیت بازارهای مالی هم اصلاً عادی نیست. قیمت فرآورده‌های نفتی مثل گازوئیل و بنزین تحت فشار است، فعالیت پالایشگاه‌ها در چند نقطه مهم کاهش پیدا کرده و بازار اوراق قرضه آمریکا، ژاپن و اروپا هم علامت‌های هشدار می‌دهد. اگر یک شوک نفتی جدید اتفاق بیفتد و نفت مثلاً به محدوده ۱۳۰ دلار یا بالاتر برسد، این شوک می‌تواند با تورم و مشکلات بازار بدهی قاطی شود و یک مسئله بسیار بزرگ‌تر از صرفاً گرانی نفت درست کند. نگرانی اصلی دقیقاً همین‌جاست؛ اینکه یک جایی در این زنجیره چیزی بشکند.⚠️ بنابراین اینکه بگوییم «بالشتک‌های اقتصادی غرب تمام شده و از فردا تسلیم می‌شوند» ساده‌سازی است؛ همان‌قدر هم ساده‌سازی است که بگوییم «چین و آمریکا هر کاری بخواهند می‌کنند و ما هیچ اهرمی نداریم». واقعیت وسط این دو است. ما اهرم داریم، اما اهرم وقتی ارزش دارد که درست و حساب‌شده استفاده شود. نه تنش بی‌محاسبه جواب می‌دهد، نه عقب‌نشینی از سر ترس.📉 در عین حال نباید اقتصاد داخلی را دست‌کم گرفت. فشار اقتصادی روی مردم واقعی است و نمی‌شود صرفاً با این استدلال که «بالاخره آمریکا مجبور می‌شود پای میز مذاکره بیاید» از کنار آن گذشت. اگر قرار است فشار را ادامه بدهیم، باید هم‌زمان برای اقتصاد داخل، واردات کالاهای اساسی، ارز و افکار عمومی هم برنامه داشته باشیم. جنگ روانی دشمن دقیقاً روی همین نقاط فشار سوار می‌شود و اگر این بخش رها شود، ممکن است چیزی که در میدان نظامی به دست آورده‌ایم در داخل آسیب ببیند.🤝 از طرف دیگر، ما باید برای روز بعد از جنگ هم حرف داشته باشیم. صرفاً اینکه بگوییم «مقاومت می‌کنیم» کافی نیست. باید معلوم باشد قرار است بعد از جنگ چه نظمی در منطقه شکل بگیرد و ایران در آن چه جایگاهی داشته باشد. ترکیه، پاکستان، عربستان، امارات و حتی قدرت‌های بزرگی مثل چین هر کدام منافعی دارند و هنر دیپلماسی این است که از همین شکاف‌ها و نقاط خاکستری، برای ساختن یک نظم منطقه‌ای جدید استفاده کنیم.🎯 خلاصه اینکه نه وقت خوش‌بینی ساده‌لوحانه است و نه وقت ترسیدن. باید فشار حساب‌شده را حفظ کرد، اما هم‌زمان راه ابتکار دیپلماتیک را باز گذاشت. قدرت‌های بزرگ زمانی برای صلح هزینه می‌دهند که بفهمند ادامه جنگ برای خودشان هم دردناک شده. هدف هم نباید صرفاً یک آتش‌بس موقت باشد؛ هدف باید صلحی باشد که طرف مقابل را به این نتیجه برساند تکرار این جنگ برایش صرفه ندارد. و برای رسیدن به چنین صلحی، اتفاقاً همین چند ماه آینده می‌تواند تعیین‌کننده باشد.