🩸 کربلا؛ نه فقط برای حکومت، نه فقط برای شهادت 🧭 مسئله را باید مرحله‌به‌مرحله دید برای فهم درست عا

🩸 کربلا؛ نه فقط برای حکومت، نه فقط برای شهادت 🧭 مسئله را باید مرحله‌به‌مرحله دید برای فهم درست عاشورا، نباید ماجرا را با یک جمله خلاصه کرد؛ نه اینکه بگوییم امام حسین(ع) فقط برای گرفتن حکومت حرکت کرد و نه اینکه بگوییم از ابتدا فقط برای شهادت رفت. حرکت حضرت…🏛 انقلاب اسلامی؛ چرا «قیام زیدی» نیست؟📚 صرفِ مبارزه با ظلم، انقلاب اسلامی را زیدی نمی‌کند. اگر قرار باشد هر حرکت ضدّاستبدادی را به زیدیه نسبت دهیم، باید بخش بزرگی از تاریخ مبارزات شیعه را زیدی بدانیم؛ در حالی‌که تفاوت اصلی، نه در اصل مبارزه با ظلم، بلکه در مبنای مشروعیت، روش مبارزه و نظریه حکومت است.⚔️ زیدیه پس از عاشورا، در مواردی قیام مسلحانه را به شاخصه اصلی تشخیص امام تبدیل کردند؛ اما سیره ائمه(ع) چنین قاعده‌ای را تأیید نمی‌کند. امام حسن(ع) صلح کرد، امام حسین(ع) در شرایطی ویژه قیام کرد و امام صادق(ع) نیز با قیام‌هایی که فاقد شرایط لازم می‌دانست همراه نشد. بنابراین، «هر زمان امکان قیام بود، باید قیام کرد» نمی‌تواند قاعده‌ای برخاسته از سیره همه ائمه باشد.🧠 اشتباه بزرگ اینجاست که میان «قیام» و «نظریه حکومت» خلط شود. انقلاب اسلامی صرفاً شورشی علیه یک حکومت مستبد نبود؛ یک نظریه سیاسی ـ فقهی پشت آن قرار داشت: ولایت فقیه. امام خمینی(ره) مسئله را از «چه کسی باید علیه ظلم قیام کند؟» به پرسش بنیادی‌ترِ «در عصر غیبت، ولایت و اداره جامعه اسلامی بر چه مبنایی مشروع است؟» ارتقا داد.📖 این تفاوت را نمی‌توان با شباهت‌های ظاهری پنهان کرد. قیام زیدی، حتی اگر در انگیزه با نهضت امام خمینی نقاط اشتراکی داشته باشد، با نظریه‌ای که حکومت اسلامی را بر پایه ولایت فقیه صورت‌بندی می‌کند، یکی نیست. ریشه نظری انقلاب را باید در فقه امامیه و مباحث ولایت فقیه جست‌وجو کرد؛ مباحثی که امام خمینی در آثار و دروس فقهی خود، از جمله کتاب البیع، آن را به صورت منسجم دنبال کرد.🔍 اتفاقاً تجربه امام صادق(ع) بهترین نقد بر این تصور است که هر قیامی ذاتاً حسینی و هر عدم قیامی سازش‌کاری است. امام، هم با ظلم مخالف بود و هم قیام بدون پشتوانه معرفتی و شرایط لازم را تأیید نمی‌کرد. بنابراین، معیار، صرف «حرکت» نیست؛ معرفت، مشروعیت، شرایط و هدف نهایی حرکت است.⚖️ از همین‌جا تفاوت اساسی روشن می‌شود: زیدیه بر «خروج» تأکید ویژه دارد؛ اما اندیشه امام خمینی بر «ولایت» و تشکیل حکومت مبتنی بر شریعت استوار است. در این نگاه، قیام وسیله است، نه اصل نظریه؛ اصل، تحقق ولایت و برپایی نظم سیاسی مشروع در عصر غیبت است.🏛 بنابراین، تقلیل انقلاب اسلامی به «قیام زیدی» نه‌تنها ساده‌سازی تاریخ است، بلکه نادیده گرفتن ستون فقرات نظری آن است. انقلاب اسلامی را باید در امتداد یک دستگاه فقهی و معرفتی فهمید؛ دستگاهی که در رأس آن ولایت فقیه و مسئله تشکیل حکومت اسلامی قرار دارد، نه صرفاً سنت قیام‌های مسلحانه پس از عاشورا.