📍میراثی جذاب اما خطرناکنگاه انتقادی به فردید به معنای نادیده گرفتن اهمیت یا توانایی‌های او نیست. او ذهنی تیز، حافظه‌ای وسیع و توانایی چشمگیری در ایجاد پرسش و برهم زدن آرامش فکری مخاطبان خود داشت. فردید بسیاری از دانشجویان و روشنفکران ایرانی را با نام‌ها و پرسش‌هایی آشنا کرد که پیش از آن در فضای فکری ایران کم‌تر شناخته شده بودند؛ از جمله هایدگر، نقد متافیزیک، بحران مدرنیته و پرسش از نسبت تکنیک، تاریخ و معنا. وجه مثبت دیگر فردید این بود که نشان می‌داد مدرنیته فقط مسئله‌ی صنعت، تکنولوژی یا نهادهای اداری نیست؛ بلکه با پرسش‌هایی عمیق‌تر درباره معنا، تاریخ، زبان و شیوه‌ی بودن انسان در جهان نیز ارتباط دارد. این پرسش‌ها در خودشان مهم‌اند و نمی‌توان نادیده‌شان گرفت. جامعه‌ای که می‌خواهد مدرن شود، باید بتواند درباره‌ی معنا، اخلاق، تاریخ و نسبت خود با جهان نیز بیندیشد. مدرن شدن بدون تأمل درباره پیامدهای فرهنگی و اخلاقی مدرنیته، خود می‌تواند سطحی و پرخطر باشد.مشکل از آن‌جا آغاز می‌شود که این پرسش‌های مهم به زبان خشم، رنجش، نفی، تحقیر و دشمن‌سازی تبدیل می‌شوند. فردید به جای آن‌که نقد مدرنیته را به گفت‌وگویی روشن، مسئولانه و قابل سنجش بدل کند، غالباً آن را در زبانی مبهم، آمرانه و آکنده از دوگانه‌های نجات‌بخش و طردکننده بیان می‌کرد. او کم‌تر نوشت، کم‌تر خود را در معرض نقد دقیق قرار داد، و بیش‌تر از راه سخنرانی، محفل و تأثیر شفاهی عمل کرد. همین امر میراث او را هم جذاب و هم خطرناک کرد. ارزش فردید در تاریخ اندیشه‌ی ایران را باید جدی گرفت؛ اما جدی گرفتن همیشه به معنای ستایش نیست. گاه جدی گرفتن، یعنی فهمیدن خطر و نیروی اثرگذاری یک فکر.امروز می‌توان رد نگاه فردید را در برخی صورت‌های هویت‌خواهی، اصالت‌گرایی، بدبینی به روشنفکران جهان‌وطن، بی‌اعتنایی به میراث مشروطه، و تمایل به دیدن ایران به صورت جوهری فراتاریخی و دارای ذاتی فرهنگی مشاهده کرد. در چنین نگاهی، ایران کم‌تر به عنوان جامعه‌ای تاریخی در جهان امروز دیده می‌شود و بیش‌تر به صورت موجودیتی اسطوره‌ای، ازلی و جدا از زمان فهم می‌شود. این دقیقاً همان جایی است که میراث دویست ساله‌ی اصلاح و سنت صد و پنجاه ساله‌ی تفکر سیاسی جدید ایرانی کم‌رنگ می‌شود. حضور امروز فردید، بنابراین، بیش‌تر حضور نامرئی یا دگرگون‌شده‌ی یک دستگاه حساسیت است.✍️از متن گفت‌وگوی محسن آزموده با علی میرسپاسی درباره‌ی احمد فردید که به مناسبت انتشار کتاب تازه‌ای از میرسپاسی انجام شده است. منتشر شده در اندیشه پویا ۱۰۱.✨برای اطلاع از چگونگی تهیه و سفارش اندیشه پویا، به تلگرام ۰۹۰۲۶۰۵۱۴۱۰ پیام دهید.@andishepouya