دشنام به خود!انوشیروان زنی داشت به بالای سرو و به دیدار ماه.به دین مسیحا بُد آن ماهرویبه دیدار او شه

دشنام به خود!انوشیروان زنی داشت به بالای سرو و به دیدار ماه.به دین مسیحا بُد آن ماهرویبه دیدار او شهر پرگفت‌وگویاز این پیوند، پسری زاده شد که نامش را «نوشزاد» نهادند. کسری به این پسر بسیار مهر داشت ولی از بد روزگار کودک رشید شد و به دین مادر گروید. از راه شاهان پیش برگشت و از پذیرفتن دین نیاکان خود سر باز زد:نیامدهمی زند و اُستش درستدو رخ را به آب مسیحا بشستز دین پدر کیش مادر گرفتزمانه بدو مانده اندر شگفتکسی را که کوتاه باشد خردبه دین نیاگان خود ننگرد!شاه با دلبند خود به مدارا رفتار می‌کند ولی شکاف میان پدر و پسر چنان عمیق است که مهر و عطوفت را از دلِ نوشزاد بیرون می‌کند؛ تا جایی که حتی از شنیدن خبر بیماری و احتمال مرگ پدر، شادمان می‌شود:ز مرگ پدر شاد شد نوشزادکه «هرگز وَ را نام نوشین مباد!»پسر کو ز راه پدر بگذردستمگاره خوانیمش، ار بی‌خرد؟نوشزاد که نشستگاهش «گندشاپور» بود، با این خیال که مرگ پدر نزدیک است زندانیان، دیوانگان و ترسایان را گرد می‌آورد تا بر پدر بشورد و دیهیم شاهی را بر سر بگذارد.در کاخ بگشاد فرزند شاهبر او انجمن شد ز هر سو سپاهکسی کو ز بند خرد جسته بودبه زندان نوشین‌روان بسته بودز دیوانگان بندها برگرفتهمه شهر ازو دست بر سر گرفتبه شهراندرون هر که ترسا بدنداگر جاثلیق، ار سکوبا بدندبسی انجمن کرد بر خویشتنسواران گردنکش تیغ‌زندر همین هنگام پدر که با نیستی دست‌ و گریبان است، روی مرگ را می‌بیند و به زندگی بازمی‌گردد! هنوز از بستر بیماری برنخاسته، از معرکه‌ای که پسر برپا کرده باخبر می‌شود و به قول دانای طوس «غمی گشت و از کار او خیره ماند!» با دلی شکسته، موبدی کاردان را فرا می‌خواند و اندوهگین و تلخ‌کام می‌گوید درست است که همگان برای مرگ زاده شده‌ایم، اما جز بدنژاد، هیچ‌کس از مرگ پدر خرسند نمی‌شود! به ناچار، لشکر می‌آراید که به جنگ جگرگوشهٔ خود بفرستد. اینجاست که به سالار لشکر فرمانی می‌دهد که اشک در چشم خواننده می‌آورد. شاهِ تازه از پرتگاهِ مرگ رسته نگران است کسی در هنگامهٔ کارزار به فرزندش دشنام بدهد! گر آن بی‌خرد سر بپیچد ز دادبه دشنام او لب نباید گشادکه دشنام او، ویژه دشنام ماستکجا از پی و خون و اندام ماست!منبع: شاهنامه، چاپ خالقی، دوجلدی، ص ۶۵۰ تا ۶۵۴.@atefeh_tayyeh