«بازگشت به بهشت» محسن نامجو؛ یک هدیه تبلیغاتی به رژیم پس از کشتار! قسمت اول بازگشت محسن نامجو به ا

«بازگشت به بهشت» محسن نامجو؛ یک هدیه تبلیغاتی به رژیم پس از کشتار! قسمت اول بازگشت محسن نامجو به ایران را نمی‌توان تصمیمی صرفاً شخصی و بی‌ارتباط با سیاست دانست؛ به‌ویژه هنگامی که وزیر ارشاد جمهوری اسلامی رسماً اعلام کرده است فهرست‌هایی شامل بیش از صد چهره…«بازگشت به بهشت» محسن نامجو؛ یک هدیه تبلیغاتی به رژیم پس از کشتار!قسمت دوم و پایانیاستالین فقط یک نویسنده را بازنگرداند؛ اعتبار جهانی یک نویسنده را مصادره کرد. حضور گورکی قرار بود نشان دهد که حتی روشنفکران بزرگ نیز سرانجام حقانیت نظام شوروی را پذیرفته‌اند. گورکی پس از بازگشت حتی از اردوگاه کار اجباری سولووتسکی بازدید کرد و نوشته او درباره این اردوگاه به سفیدشویی نظام اردوگاه‌های شوروی کمک کرد. بازگشت او برای دستگاه تبلیغاتی استالین از صدها بیانیه رسمی باارزش‌تر بود؛ زیرا تبلیغاتی که از زبان یک نویسنده سابقاً منتقد بیان می‌شد، بالقوه باورپذیرتر از تبلیغات رسمی حزب بود.نمونه گسترده‌تر این نوع پروپاگاندا، برنامه بازگشت کره‌ای‌های مقیم ژاپن به کره شمالی میان سال‌های ۱۹۵۹ تا ۱۹۸۴ بود. حکومت کره شمالی کشور را «بهشت روی زمین» معرفی می‌کرد و بازگشت مهاجران را نشانه محبوبیت و موفقیت نظام می‌دانست. بیش از ۹۳ هزار نفر به کره شمالی رفتند؛ اما بسیاری پس از ورود با فقر، تبعیض، مراقبت امنیتی و محرومیت از حق خروج روبه‌رو شدند. حکومت از ورود آنان برای تبلیغ «بهشت سوسیالیستی» استفاده کرد، درحالی‌که بسیاری از بازگشت‌کنندگان عملاً در آن کشور گرفتار شدند. (۲)برای چنین حکومت‌هایی، یک هنرمند بازگشته می‌تواند هم‌زمان سه نقش بازی کند: شاهد امنیت کشور، نشانه شکست تبعید و سند مداراگری حکومت.مسئله فقط این نیست که محسن نامجو چرا بازگشت. مسئله این است که او می‌دانست به چه رژیمی، در چه مقطعی و پس از چه کشتاری بازمی‌گردد. می‌دانست جمهوری اسلامی برای بازگرداندن چهره‌های خارج از کشور برنامه‌ریزی کرده و فهرست تهیه کرده است. می‌دانست تصویر ورودش به تهران در چه دستگاه تبلیغاتی و برای چه هدفی مصرف خواهد شد.منابع۱) برای مطالعه بیشتر درباره بازگشت ماکسیم گورکی به شوروی:ادوارد رادزینسکی، استالین، ترجمه آبتین گلکار، تهران: نشر ماهی.همچنین: سایمون سیبیگ مانتیفوری، استالین؛ دربار تزار سرخ، ترجمه بیژن اشتری، تهران: نشر ثالث.۲) ماساجی ایشیکاوا، رودخانه تباهی: فرار از کره شمالی، ترجمه فرشاد رضایی، نشر ققنوس، چاپ اول ۱۳۹۸.همچنین: کانگ چول‌هوان و پیر ریگولو، آکواریوم‌های پیونگ‌یانگ: داستانی واقعی از پشت پرده آهنین کره شمالی، ترجمه بیژن اشتری، نشر ثالث.✅@behzadmehrani77